mulk huquqlari nazariyasi va mulkchilik shakllarining rivojlanish evolyusiyasi

PPT 52 стр. 3,8 МБ Бесплатная загрузка

52 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 3,8 МБ

Тип файла PPT

Страницы 52

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 52

слайд 1 mavzu: mulk huquqlari nazariyasi va mulkchilik shakllarining rivojlanish evolyusiyasi * мулкчилик муносабатлари ҳар қандай жамият иқтисодий тизимининг асосий муносабатларидан бирини ташкил қилиб, инсоният тараққиётининг маҳсули ҳисобланади. мулкчилик муносабатлари моддий ва маънавий неъматларни ишлаб чиқариш ҳамда жамият бойликларини ўзлаштириш жараёнларида вужудга келади. мулкчилик муносабатлари - мулкка эгалик қилиш, ундан фойдаланиш, уни ўзлаштириш ва тасарруф этиш жараёнида вужудга келадиган муносабатлар. * demak, iqtisodiyot va uni tashkil etishning bozor modeli uchun muayyan-tarixiy shakldagi mulkchilik instituti talab etiladi. mulkchilik institutining negizini mulk tushunchasi tashkil etadi. mulk – resurslar cheklanganligi sharoitining oqibatidagi noyoblik muammosini hal etilishining yagona vositasi hisoblanadi * o‘zbekiston respublikasi konstitusiyasidagi jamiyatning iqtisodiy negizlariga oid xii bobda quyidagilar bayon etilgan: “bozor munosabatlarini rivojlantirishga qaratilgan o‘zbekiston iqtisodiyotining negizini turli shakllardagi mulk tashkil etadi. davlat iste'molchilar huquqlarining ustunligini hisobga olib, iqtisodiy faoliyat, tadbirkorlik va mehnat qilish erkinligini, barcha mulk shakllarining teng huquqligi va huquqiy jihatdan teng muhofaza etilishini kafolatlaydi. * xususiy mulk boshqa …

2 / 52

ta'kidlanadi. * ўзбекистон республикаси фуқаролари, жамоалар, уларнинг бирлашмалари; жамоат ташкилотлари ва диний ташкилотлар; фуқароларнинг оилавий ва ўзга бирлашмалари; маҳаллий ўзини ўзи бошқариш идоралари; халқ депутатларининг барча бўғиндаги кенгашлари ҳамда улар ваколат берган давлат бошқаруви идоралари; бошқа давлатлар, халқаро ташкилотлар; бошқа давлатларнинг юридик шахслари ва фуқаролари, фуқаролиги бўлмаган шахслар. мулкий ҳуқуқ субъекти * мулкий ҳуқуқ объекти ўзбекистон республикаси ҳудудидаги ер, ер ости бойликлари, ички сувлар, ҳаво ҳавзаси, ўсимлик ва ҳайвонот дунёси; иморатлар ва иншоотлар, турар жой ва квартиралар; маҳсулотлар, маҳсулот ва хизмат кўрсатиш белгилари, саноат намуналари; ихтиролар, фойдали моделлар, селекция ютуқлари; асбоб-ускуналар, моддий ва маънавий маданият буюмлари; пуллар, қимматли қоғозлар; инсоннинг меҳнат қилиш қобилияти ва бошқа мол-мулклар. * - мулкка эгалик қилиш; - мулкдан фойдаланиш; - мулкни тасарруф этиш. мулкий ҳуқуқ турлари * * хусусий мулк – айрим кишилар ва гуруҳларга тегишли бўлиб, ёлланма меҳнатдан фойдаланиб даромад топишга қаратилган мулк жамоа мулки – муайян мақсад йўлида турли кўринишдаги жамоаларга бирлашган кишилар …

3 / 52

иши – мулк ҳуқуқлари назарияси янги иқтисодий тарих ҳуқуқ иқтисодиёти иқтисодий ташкилот назарияси * тараққиёт мулк ҳуқуқлари назариясининг методологик ва умумназарий асоси сифатида давом этмоқда америкалик машҳур иқтисодчилар – р.коуз ва а.алчиян мулк ҳуқуқлари назариясиинг асосчилари ҳисобланади. мазкур назариянинг кейинги ривожига узоқ хориж мамлакатларининг й.барцель, д.норт, р.познер, с.пейович, о.уильямсон, ю.фама, э.фуруботн, с.чунг каби олимлари ўз ҳиссасини қўшишди. россия иқтисодий адабиётларида мулк ҳуқуқлари назарияси р.капелюшников, в.радаев, а.радигин ва бошқаларнинг ишларида ривожлантирилди. ўзбекистонда мулкий муносабатларини ислоҳ қилиш, мулкнинг ҳуқуқий асослари ва мулк назариясининг бошқа жиҳатлари х.абилқосимов, н.юсупова, н.неделькина, ш.шодмонов, т.шодиев, с.ғуломов ва бошқарларнинг ишларида кўриб чиқилган. * институционал иқтисодиёт назариясига кўра, ким мулкдор ҳисобланиши тўғрисидаги масала эмас, балқи мулк ҳуқуқларини тафсирлаш тўғрисидаги масала анча муҳим ҳисобланади. мулк ҳуқуқлари назарияси ҳуқуқий механизмнинг жамиятнинг кундалик хўжалик ҳаётидаги ролини ўрганади. бунда мулк ҳуқуқларини оптимал тақсимлаш масаласи марказий муаммо сифатида эътироф этилади мулк ҳуқуқлари деганда, неъматларнинг мавжуд бўлиши муносабати билан инсонлар ўртасида юзага келадиган ва улардан …

4 / 52

нликкача) ўзлаштирган ҳолда, барча нарсаларни қамраб олувчи хусусиятга эга. мулк ҳуқуқлари инсоннинг исталган турдаги ноёб ресурслардан фойдаланишга нисбатан нуқтаи назарини қайд этади р.капелюшников қоидалари 4 мулкчилик муносабатларига жамият томонидан рухсат этилган муносабатлар сифатида қаралади (давлат томонидан рухсат этилган муносабатлар бўлиши шарт эмас). ўз навбатида, улар нафақат қонунлар ва суд қарорлари кўринишида, балки ёзилмаган қоидалар, анъаналар, аҳлоқий нормалар кўринишида ҳимоя қилиниши мумкин * р.капелюшников қоидалари 5 - мулк ҳуқуқларига хатти-ҳаракат маъноси берилади – бир хатти-ҳаракат усулларини улар қўллаб-қувватлайди, бошқаларини эса йўқ қилади мулк ҳуқуқларининг инглиз ҳуқуқшуноси а.оноре томонидан таклиф этилган (оноре рўйхати) ва қуйидаги 11 та унсурни ўз ичига олган таърифи “тўлиқ” ҳисобланади: 1 эгалик қилиш, яъни ашё устидан мутлақ назорат қилиш ҳуқуқи 2 фойдаланиш, яъни ашёдан шахсий фойдаланиш ҳуқуқи * 3 бошқариш, яъни ашё ким томонидан ва қандай фойдаланилиши мумкинлигини ҳал этиш ҳуқуқи 4 даромад олиш, ашёдан аввалги шахсий фойдаланишдан ёки башқа шахсларга ундан фойдаланишга рухсат этишдан келиб чиқадиган неъматларни …

5 / 52

ati. fuqarolik kodeksi fuqarolik huquqining asosiy manbai hisoblanib, fuqarolik huquqiy munosabatlarni tartibga soluvchi boshqa qonun hujjatlari unga zid boʻlmasligi kerak. fuqarolik kodeksi fuqarolik muomalasi ishtirokchilarining huquqiy holatini, mulk huquqi va boshqa ashyoviy huquqlarning, intellektual faoliyat natijalariga boʻlgan huquqlarning vujudga kelish asoslarini hamda ularni amalga oshirish tartibini belgilaydi, shartnoma majburiyatlari va oʻzga majburiyatlarni, shuningdek, boshqa mulkiy hamda u bilan borlik shaxsiy nomulkiy munosabatlarni tartibga soladi. oʻzbekiston respublikasining fuqarolik kodeksi 2 qismdan iborat boʻlib, uning 1qismi 1995-yil 21-dekabrda, 2-qismi 1996-yil 29-avggustda qabul qilingan. faqat ikkala qismi ham bir vaqtda – 1997-yil 1-martda kuchga kirgan. oʻzbekiston respublikasining fuqarolik kodeksi 6 boʻlim, 71 bob va 1199 moddadan tashkil topgan. fuqarolik kodeksining 1-qismida fuqarolik huquqining umumiy qoidalari, tamoyillari, fuqarolik huquqiy munosabatlar subʼyektlari, mazmuni va obʼyektlari, vakillik va ishonchnoma, muddatlar va daʼvo muddati, mulk huquqi va boshqa ashyoviy huquqlar, majburiyat huquqining umumiy qoidalari, shartnomalar toʻgʻrisidagi umumiy qoidalar belgilangan boʻlsa, kodeksning 2-qismida majburiyatlarning alohida turlari hisoblangan fuqarolik …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 52 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mulk huquqlari nazariyasi va mulkchilik shakllarining rivojlanish evolyusiyasi"

слайд 1 mavzu: mulk huquqlari nazariyasi va mulkchilik shakllarining rivojlanish evolyusiyasi * мулкчилик муносабатлари ҳар қандай жамият иқтисодий тизимининг асосий муносабатларидан бирини ташкил қилиб, инсоният тараққиётининг маҳсули ҳисобланади. мулкчилик муносабатлари моддий ва маънавий неъматларни ишлаб чиқариш ҳамда жамият бойликларини ўзлаштириш жараёнларида вужудга келади. мулкчилик муносабатлари - мулкка эгалик қилиш, ундан фойдаланиш, уни ўзлаштириш ва тасарруф этиш жараёнида вужудга келадиган муносабатлар. * demak, iqtisodiyot va uni tashkil etishning bozor modeli uchun muayyan-tarixiy shakldagi mulkchilik instituti talab etiladi. mulkchilik institutining negizini mulk tushunchasi tashkil etadi. mulk – resurslar cheklanganligi sharoitining oqibatidagi noyoblik muammosini hal eti...

Этот файл содержит 52 стр. в формате PPT (3,8 МБ). Чтобы скачать "mulk huquqlari nazariyasi va mulkchilik shakllarining rivojlanish evolyusiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mulk huquqlari nazariyasi va mu… PPT 52 стр. Бесплатная загрузка Telegram