қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши

DOC 49,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1405922068_57036.doc қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши режа: 1. қадимги ёзма ёдгорликлар ҳақида. 2. қадимги ёзма ёдгорликлар тилининг ўрганилиши. 3. хулоса. ўрта осиё ва қозоғистон ҳудудида топилган ёзма ёдгорликлар туркий халқларнинг қадимдан ўз маданияти ва адабий тилига эга бўлганлигидан гувоҳлик беради. туркий халқларнинг моддий маданий хаёти ва ёзув тарихи ҳақидаги тарихий, археологик маьмулотлар туркий тилда сўзловчи уруғ ҳамда қабилаларнинг эрамиздан илғори мавжуд бўлганлигини, жамият бўлиб ташкил топганлигини кўрсатади. қадимги туркий адабий тилининг ёзма ёдгорликлари туркумий (урхон-энасой) ва турк уйғур ёзуви орқали бизгача етиб келган. бу ёзувлар орқали етиб келган ёдгорликларни туркий тилларнинг биронтасига ҳам тўла мос, тегишли деб бўлмайди. чунки уларда ўрта осиё ва қозоғистонда яшовчи туркий халқларга тегишли фонетик, грамматик ва лексик хусусиятларини учратамиз. муаммо: қадимги ёзма ёдгорликлар бизгача қайси ёзувлар орқали етиб келган. ёзма ёдгорликлар бизга ёзув орқали етиб келган. шундай экан, туркий халқлар қандай ёзувлардан фойдаланган?-деган савол туғилади. тарихий ва археологик манбаларнинг кўрсатишича, ўрта осиё …

н ўқишга муяссар бўлди. у билан бир вақтда бу ёзувни рус олими в.в.родлов ҳам ўқийди. шундай сўнг бу ёзувларни ўрганиш ва топиш, уларни ўқиш ишига п.м.мелиоранский, с.е.малов, и.а.батманов, с.в.кисилев, каби туркологлар ҳам ўз улушларини қўшадилар. умуман, руний ёзувидаги ёдгорликлар катта ҳудудларга тарқалган бўлиб, улар қабр устига қўйилган тошлар, таёқлар ва қояларда сақланган. улар 5-8 асрлардаги туркий тилларнинг хусусиятларини ўрганиш учун қимматли маьлумот беради. 8 асрда уйғурлар ҳужум қилганидан сўнг, руний ёзуви уйғур ёзуви билан алмаштирилган. уйғур ёзуви янги суғд ёзуви асосида шаклланган. уйғур ёзуви 6 асрлардан тортиб 15 асргача туркий халқларда ва буддачилар орасида ҳатто 18 асргача шакллантириб келинган. уйғур ёзуви асосида 9-10 асрларга тегишли бўлган туркий тилларнинг ёзма ёдгорликлари пайдо бўлади. улар диний, фалсафий хусусиятга эга бўлган асарлардир. уйғур ёзувига тегишли ёдгорлик сужи, шинс-усу ва шарқий туркистондан топилиб, улар тош ва қоғозларда сақланган. бу ёзув эрамизнинг 8 асрига тегишлидир. яглакархор қабридан топилган намунани сужи ёдгорлиги деб, муюнчура қабридан топилган …

увлар ичида xv асрларгача истеъмолда бўлгани уйғур ёзувидир. бунинг сабаби шундаки, бу ёзув кейинчалик фақат шарқий туркистонда қўлланган, араб ёзуви ва ислом дини бу ҳудудга кечроқ борган. ҳамияти адабиётлар: 1.қўчқортоев и. туркий филологияга кириш. тошкент. 2.абдураҳмонов ғ. рустамов а. қадимги туркий тил.т.1982 й. 3.баскаков а. введение в изучение тюркских язқков. м.1969 4. www.ziyonet.uz

қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши - Page 4

қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши"

1405922068_57036.doc қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши режа: 1. қадимги ёзма ёдгорликлар ҳақида. 2. қадимги ёзма ёдгорликлар тилининг ўрганилиши. 3. хулоса. ўрта осиё ва қозоғистон ҳудудида топилган ёзма ёдгорликлар туркий халқларнинг қадимдан ўз маданияти ва адабий тилига эга бўлганлигидан гувоҳлик беради. туркий халқларнинг моддий маданий хаёти ва ёзув тарихи ҳақидаги тарихий, археологик маьмулотлар туркий тилда сўзловчи уруғ ҳамда қабилаларнинг эрамиздан илғори мавжуд бўлганлигини, жамият бўлиб ташкил топганлигини кўрсатади. қадимги туркий адабий тилининг ёзма ёдгорликлари туркумий (урхон-энасой) ва турк уйғур ёзуви орқали бизгача етиб келган. бу ёзувлар орқали етиб келган ёдгорликларни туркий тилларнинг биронтасига ҳам тўла мос, тегишли деб...

Формат DOC, 49,5 КБ. Чтобы скачать "қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўрганилиши", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қадимги ёзма ёдгорликларнинг ўр… DOC Бесплатная загрузка Telegram