педагогик фикр тарихи ва мактаб амалиётида укитувчи махорати масалалари

DOC 75.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403355626_45427.doc педагогик фикр тарихи ва мактаб амалиётида ўқитувчи маҳорати масалалари www.arxiv.uz педагогик фикр тарихи ва мактаб амалиётида ўқитувчи маҳорати масалалари режа: 1. ўқитувчи фаолиятида педагогик кобилият 2. ўзаро педагогик таъсир этиш маҳорати энг қадимги асрларда педагогик фаолият борасидаги ижтимоий қарашлар. маълумки, мозийнинг умумий таълим мактабларида, ўрта махсус ва олий ўқув юртларида ёшларга таълим-тарбия берувчи мутахассисни ўқитувчи, муаллим, устоз, мударрис, домла деб атаганлар. ўқитувчилик касбининг вужудга келиши кишилик жамияти тарихида тарбиянинг пайдо бўлиши, яъни инсонлар тўплаган юриш,туриш, хатти-ҳаракатлар, меҳнат соҳасидаги дастлабки тажрибаларда, урф-одатлар, ақлий, ахлоқий, илоҳий билимларда ёшларга собоқ бериш, ёзув ихтиро қилингач ўқиш, ёзишни ўргатиш мақсадида ташкил этилган дастлабки мактабларнинг пайдо бўлиши билан изоҳланади. шарқ мамлакатларидаги мактабларда хатсавод ўргатиш мураккаб, оғир иш ҳисобланган. мутафаккирлар ўқитишнинг енгилроқ усулларини топиш устида бош қотирганлар. шарқ мамлакатларида қадимда яратилган айрим қўлёзма асарларда тарбиянинг мақсади, ўқитувчи қандай бўлиши ҳақида, шунингдек, илм олувчининг маънавий қиёфаси, хислатлари тўғрисида фикр мулоҳазалар баён этилган, маслаҳатлар берилган. ўқитувчи касбининг нозиклиги, …
2
3 — 950) муаллимнинг ижтимоий ҳаётда тутган ўрни ва унинг ўзига хос хусусиятлари тўғрисида ибратли ғояларни илгари сурган. «ўқитувчи, — дейди фаробий, ақл фаросатга, чиройли нутққа эга бўлиши ва ўқувчиларга айтмоқчи бўлган фикрларини тўла ва аниқ ифодалай олишни билмоғи зарур. шу билан бирга ўз ор-номусини қадрлаши, адолатли бўлиши лозим. ана шундагина у инсонийликнинг юксак даражасига эга бўлади ва бахт чўққисига эришади». мутафаккир фаробий ўқитувчи шахсига хос қатор фазилатларга холисона, одилона шарҳ бериш имкониятига эришган буюк зотдир. шунинг учун мазкур шарҳлар, илмий иловалар, теран фикрлар, ибратли мулоҳазалар ҳозирга қадар ҳам ўз долзарблигини йўқотмаган. мазкур муаммо юзасидан мулоҳаза юритган атоқли олим абу али ибн сино ( 9801037 )нинг фикрича, «... ўқитувчи матонатли, соф виждонли, ростгўй ва бола тарбиялаш услубларини, ахлоқ қоидаларини яхши биладиган одам бўлмоғи лозим. ўқитувчи ўқувчининг бутун ички ва ташқи дунёсини ўрганиб, унинг ақл қатламларига кира олмоғи шартдир». абу али ибн сино мулоҳазасига кўра тарбиячи дастлаб болаларни яхши кўриши, ҳурмат …
3
қитиш услубларини такомиллаштириб, ўқитувчилар малакасини ошириш, бўлғуси ўқитувчини тайёрлаш муаммоларига мутлақо янгича ёндашган олимдир. унинг фикрича, ижодий изланиш, ўқиш ва ўқитишнинг янги шакли, услуб ҳамда воситаларини қидириш ўқитувчининг энг муҳим сифатларидан биридир. ўқитувчи ва унинг профессионал сифатлари тўғрисидаги муаммолар чет эллик олимлар а.я.коменский, джон локк, и.г.песталоцци, а.дистерверг кабиларнинг асарларида ўз ифодасини топди. жумладан, улуғ чех олими, педагог а.я.коменский ўқитувчининг энг муҳим хусусиятлари қаторига болани севиш, юксак ахлоқ, билимдонлик, иқтидор, қобилият кабиларни киритиб, уларнинг моҳиятини атрофлича тавсифлаб беради. ушбу масалага сал бошқачароқ ёндашган и.г.песталоцци ўқитувчининг профессионал сифатларига баҳо беришдан умуман четлашиб, унинг халқ таълими тармоғини такомиллаштиришдаги роли, фан асосларини эгаллашдаги аҳамияти ва вазифаларига тўхталиб ўтади. а. дистерверг ўқитувчининг таълимдаги ролига юксак баҳо бериб, у ўз фаолиятини билиши, уни севиши, ўқувчиларни ёқтириши жоизлигини, болаларнинг индивидуал хусусиятлари, қобилияти, фаолияти услуби тўғрисида муайян даражада билимга эга бўлиши лозимлигини уқтириб ўтади. ғарб мутафаккирлари ғояларининг вориси сифатида к.д.ушинский ҳам мазкур муаммоларга нисбатан ўз мулоҳазаларини билдирган. у …
4
га лаёқатли қилувчи омил кишининг ўз хусусиятидир. ишдаги муваффаққият кўп жиҳатдан унинг қобилияти билан белгиланади. шахснинг қобилиятини ривожланишининг яна бир шарти — таълимни унумли меҳнат билан қўшиб олиб борилишидадир. иккинчидан, қобилиятларнинг ривожланиши билим, кўникма ва малакалар эгаллаш билан бевосита боғлангандир. агар бола етарли билимга эга бўлмаса, у ҳар қанча ҳаракат қилса ҳам ўз қобилиятини юзага чиқара олмайди. демак, ҳаёт йўлини аниқлаб олиш, ирода ва характерни, ўзўзини тарбиялаб бориш — қобилиятлар шаклланишининг асосий омилларидан биридир. ўзаро педагогик таъсир этиш ва унинг вазифаси. мамлакатимизда амалга оширилаётган таълимий ва тарбиявий ислоҳотларнинг мақсади — комил инсонни шакллантиришдир. бу борада педагогик тизимдаги фанларнинг аҳамияти беқиёс. шу боис «педагогик маҳорат» фанини ўқитишда талабаларда мустақиллик ва ижодий фикрлашни ривожлантириш масаласига алоҳида эътибор қаратилади. аёнки, педагогик маҳорат фанидан дарс берувчи олий мактаб ўқитувчиси, ўз касбининг устаси бўлиш билан бирга, кенг дунёқарашли, ички ва ташқи маданияти бирбирини тўлдирадиган, бой педагогик, ҳаётий тажрибага эга бўлиши лозим. чунки бўлажак мутахассис ўқитувчи …
5
рлаш имкониятларини беради. «ўқитувчи — талаба» ҳамкорлигига хос касбий маҳорат қирраларини янада ойдинлаштиради, ўзаро педагогик таъсирда ўқитувчининг ўкувчилар билан муомала маданияти. маълумки, эҳтиёжлар ривожланиб фаолият мотивларига айланади. бу хусусан интизом ва маданий хулқ сифатларининг бола эҳтиёжи мотивлари сифатида акс этишида кўзга ташланади. болалар босқичмабосқич эмоционалҳиссий, ижтимоий, ўқув, фойдали иш, меҳнат фаолиятларини ўтайдилар. ҳар бир маълум ёшда юқорида зикр этилган бир фаолият тури муҳим бўлади ва бола шахси ривожланишида ҳал қилувчи аҳамият касб этади. болалар дастлабки фаолият тури билан шуғулланишар экан, натижалар самарали бўлиши, хаттиҳаракатлар зарурлиги, шунингдек ушбу фаолият жараёнида бошқа тенгдошлари, катталар билан тўғри шахслараро муносабатларга кира билишлари билан ҳам боғлиқлигини амалиётда ўзлаштириб оладилар. ўқитувчи ўқувчилари билан шахслараро интизом ва маданий хулқ тарбиясини муваффаққиятли амалга оширишда ташқаридан туриб таъсир этиш усуллари орқали эмас, балки ўқувчининг муҳим фаолияти яқин ривожланиш чегараси билан боғлиқ бўлган эҳтиёж — мотивлар тизими мақсадларини ривожлантириш услублари асосида тарбияланувчилар билан ҳамкорлик қилиши керак. бир сўз билан айтганда, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "педагогик фикр тарихи ва мактаб амалиётида укитувчи махорати масалалари"

1403355626_45427.doc педагогик фикр тарихи ва мактаб амалиётида ўқитувчи маҳорати масалалари www.arxiv.uz педагогик фикр тарихи ва мактаб амалиётида ўқитувчи маҳорати масалалари режа: 1. ўқитувчи фаолиятида педагогик кобилият 2. ўзаро педагогик таъсир этиш маҳорати энг қадимги асрларда педагогик фаолият борасидаги ижтимоий қарашлар. маълумки, мозийнинг умумий таълим мактабларида, ўрта махсус ва олий ўқув юртларида ёшларга таълим-тарбия берувчи мутахассисни ўқитувчи, муаллим, устоз, мударрис, домла деб атаганлар. ўқитувчилик касбининг вужудга келиши кишилик жамияти тарихида тарбиянинг пайдо бўлиши, яъни инсонлар тўплаган юриш,туриш, хатти-ҳаракатлар, меҳнат соҳасидаги дастлабки тажрибаларда, урф-одатлар, ақлий, ахлоқий, илоҳий билимларда ёшларга собоқ бериш, ёзув ихтиро қилингач ўқиш, ёзишн...

DOC format, 75.0 KB. To download "педагогик фикр тарихи ва мактаб амалиётида укитувчи махорати масалалари", click the Telegram button on the left.