милоддан аввалги асрларда мустакиллик ва озодлик учун олиб борилган курашлар

DOC 73,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1403090069_43381.doc www.arxiv.uz милоддан аввалги асрларда мустақиллик ва озодлик учун олиб борилган курашлар режа 1. аҳамонийлар давлатининг ўрта осиёга бостириб кириши. тўмарис ва широқ жасоратлари 2. юнон-македонлар босқинига қарши озодлик ҳаракатлари 3. спитамен бошчилигида македониялик искандарга қарши кураш. аҳамонийлар давлатининг босқинига қарши кураш милоддан аввалги vii асрда хоразм воҳасида биринчи ўзбек давлати ташкил топган эди. бу давлат кейинги салкам уч минг йил мобайнида бирин-кетин ҳукм сурган давлатларнинг асоси сифатида намоён бўлди. афсуски унинг тарихига доир ёзма манбалар жуда оз ва қисқа сақланган бўлиб, чуқур ва атрофлича таърифлашнинг иложи йўқ. айрим маълумотларга кўра минтақадаги подшоҳлардан бири унинг нафратига дучор бўлган 400 кишини хоразмга сургун қилган. у бир неча йиллардан кейин уларнинг аҳволини билиш мақсадида ўз одамларни юборган экан. натижада шу нарса маълум бўладики, сургун қилинган кишилар соғсаломат ҳаёт кечирганлар. подшоҳ бу хабарни олгач, 400 кишидан иборат туркий аёлларни уларнинг ихтиёрига жўнатган экан. шундан кейин хоразмда оилалар юзага келиб одамларнинг сони кўпайиб борган. …

ь-шань тоғларигача чўзилган ўлкан ерларда ҳаёт кечирганлар. аммо, уларнинг илғорлашган қисми ҳозирги ўзбекистон ҳудудида истиқомат қилганлар. эрадан аввалги икки мингинчи йилнинг иккинчи ярмида ёзилган ҳиндларнинг «маҳобхарата» достонида кўрсатилишича, туркистон заминида ўша даврда истиқомат қилган қадимий аҳоли юнг, ипак, пахта ва бошқа нарсалардан тўқилган газламалардан либослар кийишган. бу ҳолат ўша чуқур тарихий даврлардаёқ деҳқончилик ривожланганлигидан далолат беради. ҳунармандчилиқда эса газламаларни тўқиш, тикувчилик ва бўёқчилик ўсган эди. грек манбаларидан бирида қайд қилинишича аҳолининг кўйлаклари ўсимликлардан тайёрланган бўёқлар билан безатилган олабула рангли газламалардан тикилган. аҳоли чарм кийимларидан ҳам фойдаланганлар. улар кийимларини қимматли тошлар билан безатиб турли хушбўй ҳидли атирларни ишлатганлар. уларнинг ҳарбий қуроллари ҳам анча такомиллашган эди. зеро, жангларда ўткир қилич, ханжар, болта, ўқ-ёй, қалқон ва темирдан ясалган қуроллардан кенг фойдаланилган. демак, минтақада маъданчилик ривожланган эди. аҳоли ўзининг жасоратлилиги ва жанговарлиги билан шуҳрат қозонган. қўшин отлиқ ва пиёда аскарлардан ташкил топган. грек тарихчиси клавдий элланнинг ёзишича, сакларда кимки уйланмоқчи бўлса қиз билан кураш …

р эди. аскар отлиқ ва пиёдаларга айрилар эди. жангчилар ўқ-ёй, найза ҳам шамшир (ханжарга ўхшаган тўғри ва узун қилич) ишлатар эди. ҳар қўшинда икки ғилдиракли жанг араваси қисмлари ҳам бўлар эди. ҳар бир жангчининг эгнида ҳам бошида ўқ ва шамшир ўтмайдиган темир совут, қўлида қалқон бўлар эди. ёлланган қисмлардан ташқари ҳар бир жангчи сафарга чиқишда талқон, қурут, гўшт ва сув идишни олиб юришга мажбур эди». хавф-хатарли шароит шаҳарларни қалин ва баланд деворлар билан қуршаб олинишига олиб келди. буни бунёд этиш учун кўп меҳнат билан маблағ сарфланиб, азоб-уқубатлари халқнинг зиммасига тушган. аммо, унинг ватанпарварлиги шу даражада кучли бўлганки, мамлакат мустақиллиги ва озодлиги учун жонини ҳам, молини ҳам тиккан. натижада шаҳарларни девор билан ўраб олиш кенг қулоч ёйган. «бу даврда, — деб ёзади академик яҳё ғуломов, — шаҳарларнинг ҳаммаси девор билан ўралган бўлиб, ҳар қандай душманга қарши бардош бера оладиган даражада мустаҳкам қилиб қурилган эди. улар бир одам зўрға кўтара оларлик хом …

збекистоннинг сурхондарё вилояти, туркманистоннинг шарқий қисми ва афғонистоннинг шимолий томони кирган. унинг пойтахти балхнинг атрофидаги зариаспа шаҳри ҳисобланган. бақтрия давлатида деҳқончилик, ҳунармандчилик ва савдонинг ривожланганлиги ҳақида маълумотлар мавжуд. унинг довруги узоқ мамлакатларгача таралган. шу боис грек, ҳинд ва эрон манбаларида тилга олинган. милоддан аввалги iii аср бошида сирдарёнинг ўрта оқимида қанға давлати ташкил топди. унинг аҳолисини негизини тошкент воҳаси ва жанубий қозоғистонда истиқомат қилаётган саклар ташкил этган. олим с.п.толстов қанғани хоразм давлатининг мантиқий давоми эканлигини айтиб, уни қанға-хоразм давлати деб таъкидлайди. қанға давлатининг пойтахти сирдарёнинг ўрта оқимидаги қанқа шаҳри бўлган. у ҳозирги тошкент вилоятининг оққўрғон туманидаги қанқа тепалигини ўрнида эди. унинг харобаси 150 гектардан ошиқроқ ерни ташкил этган. «қанғаликлар, — деб ёзади, — грек олими страбон, — энг яхши отлиқ ва пиёда аскарлар ҳисобланиб, ўқ-ёй, қилич, қалқон, мис болталар билан қуролланган. улар жангларда олтин белбоғни бойлаб оладилар». қанға давлати ҳозирги ўзбекистон ҳудудини эгаллаган эди. шундай қилиб, милоддан олдинги асрларда туркистон …

кир ii қудратли аҳмонийлар давлатини ташкил этади. бу давлатдан олдин ҳозирги эроннинг шимолиғарбида мидия давлати юзага келган. милоддан аввалги 550 йилда кир ii уни эгаллаб эронни бир мамлакатга бирлаштирди. бу вақтларда туркистонда, олдинги саҳифаларда кўрсатилганидек, «катта хоразм» ва бақтрия давлатлари ҳукм сурмоқда эди. кир ii нинг шахсан ўзи катта қўшин билан бу давлатларга қарши ҳарбий юришларни уюштирди. ватан ҳимоячилари душманга қарши қаҳрамонона жанг қилдилар. шундай даҳшатли жангларнинг бирида спаретра исмли аёл 200 минг эркак ва 200 минг хотин-қизлардан ташкил этилган аскарлар билан кир ii қўшинини мағлубиятга учратиб, эри амаргани асирлиқдан қутқарган. демак, озодлик курашларида аёллар ҳам фаол қатнашиб, моҳир жангчилар сифатида намоён бўлганлар. бу уларнинг ватанпарварлиги, ҳарбий жасорати ва мардлигидан далолат беради. кир ii қаттиқ жанглардан кейин катта талафотлар эвазига туркистонни бўйсундиради. аммо ўлкада босқинчиларга қарши кураш тўхтамайди. шу боис милоддан аввалги 530 йилда кир ii кўп сонли қўшин билан яна ҳужумни бошлайди. бу вақтда туркистонда сакларнинг ҳукмдори тўмарис исмли …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "милоддан аввалги асрларда мустакиллик ва озодлик учун олиб борилган курашлар"

1403090069_43381.doc www.arxiv.uz милоддан аввалги асрларда мустақиллик ва озодлик учун олиб борилган курашлар режа 1. аҳамонийлар давлатининг ўрта осиёга бостириб кириши. тўмарис ва широқ жасоратлари 2. юнон-македонлар босқинига қарши озодлик ҳаракатлари 3. спитамен бошчилигида македониялик искандарга қарши кураш. аҳамонийлар давлатининг босқинига қарши кураш милоддан аввалги vii асрда хоразм воҳасида биринчи ўзбек давлати ташкил топган эди. бу давлат кейинги салкам уч минг йил мобайнида бирин-кетин ҳукм сурган давлатларнинг асоси сифатида намоён бўлди. афсуски унинг тарихига доир ёзма манбалар жуда оз ва қисқа сақланган бўлиб, чуқур ва атрофлича таърифлашнинг иложи йўқ. айрим маълумотларга кўра минтақадаги подшоҳлардан бири унинг нафратига дучор бўлган 400 кишини хоразмга сургун қилган. ...

Формат DOC, 73,5 КБ. Чтобы скачать "милоддан аввалги асрларда мустакиллик ва озодлик учун олиб борилган курашлар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: милоддан аввалги асрларда муста… DOC Бесплатная загрузка Telegram