милоддан аввалги ii-i асрларда римнинг иктисодий ва ижтимоий тузуми

DOC 46.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1353476729_40025.doc милоддан аввалги ii-i асрларда римнинг иқтисодий ва ижтимоий тузуми www.arxiv.uz режа: 1. кулчилик манбалари. 2.хўжалик ҳаётида куллар меҳнатидан фойдаланиш. рим жамиятининг ижтимоий тузуми. милоддан аввалги ii асрда рим олиб борган урушлар натижасида ўрта ер денгизи ҳавзасидаги мамлакатларнинг кўпчилиги вайрон этилиб, бойликлари шафкатсизлик билан таланган. римликлар каршилик кўрсатган кишлок, шаҳар ва мамлакатларнинг аҳолисини беомон кириб, колган кисмини эса ҳарбий асир сифатида ҳайдаб кетиб кулларга айлантирганлар. босиб олинган вилоятларда ҳарбийлар кетидан кул савдоси билан шуғулланувчи савдогарлар-кул (жаллоблари) ҳам борганлар. улар ҳарбийлардан арзон гаровга асирларни сотиб олиб, италия ёки бошка ўлкалардаги кул бозорларига олиб бориб, катта фойдасига сотганлар. бу ҳол рим ва италияда кулчиликнинг ривожланиши учун катта имкониятлар яратган. денгиз карокчилари ҳам италиянинг кул бозорларини куллар билан таъминлаб турган. ўша вактларда италия ва жойлардаги бозорларда кунида 10-12 минг кул сотиладиган бозорлар бўлган. масалан, эгей денгизининг делос оролидаги кул бозорларида ҳар куни 10 мингдан ошик кул сотилганлигини кадимги юнон географи страбон ҳикояларидан билиш …
2
н конларида 100 минглаб куллар меҳнат килганлар. рим ўз даврининг энг йирик денгиз давлати эди. карфаген билан бошланган уруш римга кемасозлик билан жиддий шуғулланиш кераклигини кўрсатади. римнинг денгиз бўйи шаҳарларидаги кемасозлик устахоналарида бир неча ўн ва юзлаб куллар ишлаганлар. йирик кемаларни 150-200 тадан иборат эшкакчи куллар ҳаракатга келтирганлар. италия ва рим шаҳарларини, кишлокларни боғлайдиган йўлларни, сув иншоотларини ҳам куллар курганлар. демак, кул - урушда асир тушган ҳарбийлар, енгилган мамлакатларнинг ҳайдаб келинган аҳолиси, карокчилар ўғирлаб кетган кишилар ва карз туфайли эрксиз бўлиб колган кишилардир. кулдор ва аслзодалар кўплаб кул саклаганлар ва ишлатганлар. уларнинг аксарияти кулларга нисбатан шафкатсиз бўлиб, уларни аяб ўтирмай оғир ишларни килдиришган. айникса, тоғ-кон ишлари кулларни эзиб мажруҳ килиб ташлаган. ҳосилни экиш ва йиғиб-териш вактида куллар 17-18 соатлаб меҳнат килганлар. бунинг эвазига асосан озик-овкат ва кийим-кечак олишган. ҳосилнинг катта фойдасини кулдор ва аслзодалар кўрганлар. баъзи заминдор кулдорлар кулларнинг оёкларига кишан солиб, баъзилари занжирбанд килиб ишлатганлар. чунки улар кулларни кочиб …
3
нафрат билан караб уларга карши кураш олиб борганлар. кадимги дунёнинг ҳеч бир мамлакатида римдагидек, кўп кул бўлмаган ва улар римдагидек, азоб-укубатга ташланмаган эди. рим жамиятида кулчиликнинг тараккий этиб бориши билан кулдорлик хўжалиги тизими ҳам ривожланиб борган. аҳолини факат урушларда эмас, тинчлик даврида ҳам кул килиб сотиш йўли билан жамиятни кулларга бўлган эҳтиёжи таъминлаб турилган. ёки истило килинган вилоятларга оғир соликлар солиш, вилоят соликларини улгуржисига сотиб юбориш йўли билан катта бойлик тўпланган. вилоятлар солиғини сотиб олиб, уни йиғиб олувчи ижарадорлар ("публиканлар") катлами шаклланган. улар солик тўплашдан 200-400 % гача даромад олганлар. кулдорлик хўжалигини бошкариш, уни юритишни ҳам ўзига хос тизими юзага келган. бу ҳакда марк катон (милоддан аввалги 234-149) ўзининг "деҳкончилик" номли асарида маълумотлар берган. рим жамиятида кулларнинг озгина кисми ўз аҳволини яхшилаш йўлини билган ва хизматлари эвазига озодлик олишга эришган. бундайларни "либертинлар" дейилиб, хўжайинларига маълум даражада карам бўлиб колаверганлар. хўжайинлар эса ўз хўжаликларини идора килишни либертинларга топширганлар. уларнинг бири кўпчилик …
4
санчурский н.в. "римские древности". м,. 1995. 2. винничук л. "люди, нравў, обўчаи древней греции и рима. м, . 1988. 3. история европў. т. i. м, . 1988. 4. кузиҳин в. и. античное классическое рабство как экономическая система. м,. 1990. 5. маяк и.л. взаимоотношения рима и италийцев iii-ii вв. до н. э. м,. 1971. 6. www.pedagog.uz
5
милоддан аввалги ii-i асрларда римнинг иктисодий ва ижтимоий тузуми - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "милоддан аввалги ii-i асрларда римнинг иктисодий ва ижтимоий тузуми"

1353476729_40025.doc милоддан аввалги ii-i асрларда римнинг иқтисодий ва ижтимоий тузуми www.arxiv.uz режа: 1. кулчилик манбалари. 2.хўжалик ҳаётида куллар меҳнатидан фойдаланиш. рим жамиятининг ижтимоий тузуми. милоддан аввалги ii асрда рим олиб борган урушлар натижасида ўрта ер денгизи ҳавзасидаги мамлакатларнинг кўпчилиги вайрон этилиб, бойликлари шафкатсизлик билан таланган. римликлар каршилик кўрсатган кишлок, шаҳар ва мамлакатларнинг аҳолисини беомон кириб, колган кисмини эса ҳарбий асир сифатида ҳайдаб кетиб кулларга айлантирганлар. босиб олинган вилоятларда ҳарбийлар кетидан кул савдоси билан шуғулланувчи савдогарлар-кул (жаллоблари) ҳам борганлар. улар ҳарбийлардан арзон гаровга асирларни сотиб олиб, италия ёки бошка ўлкалардаги кул бозорларига олиб бориб, катта фойдасига сотганла...

DOC format, 46.5 KB. To download "милоддан аввалги ii-i асрларда римнинг иктисодий ва ижтимоий тузуми", click the Telegram button on the left.