милоддан аввалги viii-iii ( 8-3 ) асрларда рим ва италия

DOC 70,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1353498384_40054.doc милоддан аввалги viii-iii асрларда рим ва италия www.arxiv.uz режа: 1. этрусклар жамияти. 2. рим шаҳрининг вужудга келиши. 3. патрицийлар ва плебейлар кураши. 4. рим республикасининг урнатилиши. апеннин ярим оролининг табиий иклими кулай, денгиз касб-корлиги ҳам ривожланган жойларида милоддан аввалги i минг йиллик бошларидан бошлаб синфий жамият аломатлари юзага келиб борган. италиянинг ғарбий кисмида яшаган кадимги этрусклар хужалик соҳасида катта муваффакиятларга эришиб, дастлабки давлат тузган халклардан бири эди. кадимги римликлар уларни «тусклар» юнонлар «тирренлар»: узлари эса узларини «расен» лар деб номлаганлар. милоддан аввалги viii-vi асрларда этрусклар падус (по) дарёсининг куйи окими билан тибр дарёси оралиғидаги ерларда яшаганлар. этрусклар учрайган вактларда ильва, корсика оролининг шаркий соҳилларини ва кампаниянинг бир кисмини ҳам босиб олганлар. этрускларнинг келиб чикиши кадим замонлардаёк олимлар диккатини узига тортган. уша даврнинг куп олимлари этрускларнинг ота-боболари апеннин ярим оролига кичик осиёнинг ғарбий кисмидан кучиб келиб жойлашганлар, кейинчалик маҳаллий аҳоли билан аралашиб кетганлар, деб ҳисоблайдилар. олимларнинг бошка бир гуруҳи эса …
2
таси сифатида ҳам фойдаланилган. китоб варакалари ҳам каноп матосидан булган. этрусклар чорвачилик билан кизғин шуғулланганлар. улар асосан корамол, куй ва чучка бокканлар. этрусклар йилкичилик билан ҳам машғул булганлар. улар отни мукаддас ҳайвон деб билганлар. шаркда булгани каби отдан факат ҳарбий максадларда фойдаланганлар. хужаликнинг ривожланиши, мулкий тенгсизлик ва табакалар илк шаҳар-давлатларнинг карор топишига олиб келган. этрускларда мис, жез ва темир билан боғлик ҳунармандчилик жуда ривожланган эди. усталар маъдандан турли меҳнат, уй-рузғор буюмларини ясаганлар. усталар аскарлар учун турли курол-яроғ, дубулға, зирх, от анжомлари ва бошка нарсалар ҳам ишлаб берганлар. этрусклар меъморчилик, заргарлик ва кулолчиликда ҳам катта мувафакиятларга эришганлар. меъморлар тошдан ажойиб бинолар, гумбазлар ва арклар ишлаганлар. улар сопол идишларнинг моҳир усталари эдилар. усталар сопол идишларни буямай буртма накшлар билан безаганлар. этрусклар жамияти кулдорлик жамияти булган, уларда ҳукмдорлар лухомон, карам кишилар латунлар деб аталган. этруск аслзодалари кул ва карам кишилар меҳнатидан кенг фойдаланганлар. деҳкончилик, чорвачилик, ҳунармадчилик ва савдо-сотикнинг ривожланиши натижасида кишлоклар ободонлашиб, шаҳарларга …
3
кабилалари, жанубдан эса юнонлар этрусклар ерларига бостириб кирганлар. милоддан аввалги v асрнинг охири ва iv асрнинг бошларида галл кабилалари апеннин ярим оролининг марказий вилоятларигача кириб келиб, куп шаҳарларни вайрон килганлар. милоддан аввалги 524 йилда кум шаҳри тирани аристодем кушинлари этрускларни тор-мор килади. бир канча вактдан кейин аристодем кушинлари лациядаги ариция ёнидаги жангда этрускларни яна мағлубиятга учратади. милоддан аввалги 474 йилда юнонлар кум шаҳри якиндаги денгиз жангида этрускларнинг флотини тор-мор этади. шимолидан галлар, жанубдан юнонларнинг кетма-кет берган зарбалари натижасида этрусклар куп мулкларидан ажраладилар. шу даврда апеннин ярим оролидаги бир канча шаҳарлар этрускларнинг шаҳар-давлатлари иттифокига карши кузғолон кутарганлар. шундай килиб, шимолдан галл, жанубдан юнонларнинг ҳужумлари ва италия шаҳарларидаги кузғолонлар натижасида этруск жамияти кучдан кетиб кулайди. улар сиёсиймустакилликдан маҳрум булгач, аста–секин италия аҳолиси билан кушилиб, уларга сингиб кетганлар. улар апеннин аҳолисининг маданий тараккиётида муҳим урин тутадилар. милоддан аввалги i минг йиллик урталарида этрусклар финикия алфавити асосидаги уз ёзувчиларини яратганлар. олимлар жуда куп этруск …
4
марказий кисмидан тибр дарёси окиб утиб, у тиррен денгизига куйилган. тибр дарёсининг куйи кисми текислик булиб, унинг ҳар-ҳар ерида тепаликлар кад кутариб турган. бу текисликда лотинлар кабиласи яшар эди. тибр денгизга куйиладиган жойдан 25 км ичкаридаги тепаликларда милоддан аввалги xi–v асрлардаёк катор кишлоклар бор эди. милоддан аввалги 8 асрга келиб эса шу кишлоклар урнида рим шаҳарчаси бунёд этилган. дарёнинг баланд кирғоғидаги капитолий тепалигида курилган курғон шаҳарнинг маркази булган. кадимги рим афсоналарида рим шаҳрига асос солиниши троя урушлари билан боғланади. афсонага кура, трояни юнонлар хароб килинганларидан сунг омон колган трояликлар эней бошчилигида италия соҳилларига келиб коладилар. лация шоҳи лотин энейни дустона кутиб олади. эней унинг кизига уйланади. лотин вафотидан сунг унинг урнига эней подшо булади. трояликлар маҳаллий аҳоли билан кушилиб, лотин халкини ташкил этадилар. энейнинг уғли асканий–юл улғайгач, альба-лонгу деган шаҳарни барпо килиб, унга подшо булиб олади. анча вакт утгач, энея шоҳи аждодларидан бири нумитор уз укаси амулий томонидан тахтдан ағдариб …
5
уз шаҳарларга асос солинган афсонавий йилдан, яъни милоддан аввалги 753 йилдан бошлаганлар. кейинчалик римдаги капитолий тепалигида болаларни сут бериб боккан она бури шарифга ҳайкал урнатилган. рим ва унинг атрофида лотин, сабиян ва этруск кабилалари яшаганлар. улар бирлашиб рим давлатига асос солганлар. булар римнинг кадимги аҳолиси эди. римнинг энг кадимги туб аҳолиси патрицийлар деб аталган. патрицийлар (лотинча «патер» узбекчада ота деган сузни билдиради) ота-боболари шаҳарга асос солганликлари билан фахрланиб юрадилар. улар римнинг эркин аҳолиси булиб, экиладиган ер яйловларга эга булган жамоани ташкил этганлар. патрицийларнинг ҳар бир оиласи жамоа экин майдонидан ер олиб экин экар, жамоа яйловларида чорва молларини бокар эдилар. рим патрицийлари далада ҳам, уйда ҳам узлари ишлаганлар. улар уй ва дала ишларида куллар меҳнатидан ҳам фойдаланганлар. италиянинг бошка жойлардан римга кучиб келган одамлар ва уларнинг авлодларини плебейлар деб аташганлар. плебейлар орасида бой-бадавлат кишилар ҳам булган, лекин уларнинг орасида камбағаллар купчиликни ташкил этган. патрицийлар рим давлатини идора этишда фаол катнашиб, унга …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "милоддан аввалги viii-iii ( 8-3 ) асрларда рим ва италия"

1353498384_40054.doc милоддан аввалги viii-iii асрларда рим ва италия www.arxiv.uz режа: 1. этрусклар жамияти. 2. рим шаҳрининг вужудга келиши. 3. патрицийлар ва плебейлар кураши. 4. рим республикасининг урнатилиши. апеннин ярим оролининг табиий иклими кулай, денгиз касб-корлиги ҳам ривожланган жойларида милоддан аввалги i минг йиллик бошларидан бошлаб синфий жамият аломатлари юзага келиб борган. италиянинг ғарбий кисмида яшаган кадимги этрусклар хужалик соҳасида катта муваффакиятларга эришиб, дастлабки давлат тузган халклардан бири эди. кадимги римликлар уларни «тусклар» юнонлар «тирренлар»: узлари эса узларини «расен» лар деб номлаганлар. милоддан аввалги viii-vi асрларда этрусклар падус (по) дарёсининг куйи окими билан тибр дарёси оралиғидаги ерларда яшаганлар. этрусклар учрайган вактла...

Формат DOC, 70,0 КБ. Чтобы скачать "милоддан аввалги viii-iii ( 8-3 ) асрларда рим ва италия", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: милоддан аввалги viii-iii ( 8-3… DOC Бесплатная загрузка Telegram