xviii – xix ( 18-19 ) asr о`rtalarida tarix falsafasi

DOC 82.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1353160261_39870.doc xviii – xix asr о’rtalarida tarix falsafasi xviii – xix asr о`rtalarida tarix falsafasi reja: 1. j.j. russoning ijtimoiy – siyosiy qarashlari. 2. pozitivizm. 3. k. marksning tarixiy materializmi. 4. nemis klassik falsafasining tarixiy falsafiy g`oyalari. 5. kant tarixiy – falsafiy qarashlari. ushbu fan jahon falsafiy-tarixiy tafakkurining qadimdan to hozirgi kungacha bо`lgan rivojlanishining asosiy omillari va yо`nalishlarini yoritishga qaratilgan. taqdim etilgan kurs tarixchi talabalarning nazariy – uslubiy saviyasini oshirishda jahonda rо`y berayotgan tarixiy jarayonlarni chuqur о`rganishdagi asosiy konseptual yondashuvlar bilan tanishishda katta ahamiyat kasb etadi. hamda, «kadrlar tayyorlash milliy dasturi»da kо`rsatib о`tilgan talaba-yoshlarning tarixiy dunyoqarashini boyitish, ularda mustaqil fikrni qaror toptirish, tarixni mukammal darajada bilish, insoniyat sivilizatsiyasining yutuqlaridan va tajribasidan tо`la bahramand bо`lish, umuminsoniy qadriyatlarni anglab yetishga kо`maklashish va dunyo miqyosida mavjud bо`lgan muammolarning tarixiy ildizlarini izlab topish kabi dolzarb masalalarni о`rganadi. shuningdek, “tarix falsafasi va metodologiyasi” fani haqidagi bilimlarni qaror topshirish mavjud ilmiy adbiyotlar va zamonaviy nazariyalar hamda …

a mulohazalar” asri uning obrо`siga yana obrо` qо`shadi. u “fanlarning manaviyatga tasiri” asarida о`zi yashab turgan sivilizatsiyani tengsizlik sivilizatsiyasi deb tanqid qiladi. shuningdek, u takidlay-diki, fan taraqqiyoti inson tabiatini, manaviyatini takomillashtirmaydi. albatta bu bilan u fan va madaniyatga qarshi chiqqan, deyish notо`g`ridir. fanga hujum qilayotganim yо`q, lekin ezgulikni himoya qilayapman deydi u. russo ijtimoiy muammolar va huquqsizlik, zulmining manbaini ijtimoiy tengsizlikda, yani mulkiy tengsizlikda kо`radi. mulkiy tengsizlik azaliy emas. u quyidagi bosqichlardan iborat. ijtimoiy tengsizlikning birinchi bosqichi – boy va kambag`alning yuzaga kelishi. davlatning kelib chiqishi bunda boylar bilan kambag`allar bitm tuzadilar. qonuniy hokimiyatninig zо`ravonlikka aylanishi. avval halq podisho va huquq tomonidan aldangan bо`lsa, zо`ravonlikda esa zо`ravon qonunlar halqni aldaydi va unga hamla qiladi. keyinchalik uning asarlari hukumat tomonidan taqib qilinia boshlandi. u hibsga olinishidan qо`rqib, fransiyadan qochib, shvetsariya (1762) ga keladi. russo kо`p yillar volterbilan bahs munozaralar yuritgan. russo faylasuflar bilan munozaralarda takidlaydiki, xudo aql va yaxshilik manbaidir . …

. u о`z ijtimoiy qarashlarida fransuz jamiyatining kambag`al fuqarolar manfaatlarini himoya qildi. shuning uchun ham russo ijodining markazida inson muammosi va ijtimoiy tengsizlik masalasi yotgan. faylasuf ijtimoiy fikrlar tarixida о`zining ijtimoiy ahloqiy muammolar va tarbiya nazariyasi bilan mashxur bо`lgan. “yangi eloiza” romani “emil yoki tarbiya haqida” gi risolalarida axloq va tarbiya masalalarini mohirlik bilan ifodalagan. russoning siyosiy ideali – tо`g`ridan – tо`g`ri demokratiyadir. unda qonunlar bevosita barcha fuqarolarning majlisida qabul qilinadi. albatta, b g`oyalarni hududiy jihatdan kichik bir davlatlarda amalga oshirish mumkin. russoning axloqiy talimoti tenglik g`oyasi va shaxs erkinligi bilan chambarchas bog`liq. bu axloq – fuqaro jasorati, respublikachining vatanparvarligidir. pozitivizm. pozitivizm g`arb falsafasida juda keng tarqalgan yо`nalish sifatida xix asrning 30 yillarida fransuz faylasufi ogyust kont (1798-1857) tomonidan asos solingan. pozitivizm dastlab fransiyada, sо`ngra angliyada va g`arbiy yevropaning boshqa mamlakatlarida rivojlandi: birinchi davr - o.kont, e.littre, e.renan, robert (fransiyada), d.s.mill, g.spenser, dj.lesevich, n.mixay-lovskiy (rossiyada), k. kattanso, d. ferrari, r. …

iv yoki ilmiydir. inson bilish jarayonida ana shu yо`llardan, alabatta о`tadi. demak bu uslublardan uch turdagi falsafiy dunyoqarash yoki umumiy qarashlar tizimi vujudga keladi. birinchisi ijod tafakkurining boshlang`ich harakatga keluvchi nuqtasi: ikkinchisi – о`tuvchanlik rolini о`ynaydi: uchinchisi - aniq yakuniy holatdir. k. marksning tarixiy materializmi. karl marks (1818-1883) nemis falsafasining vakili sobiq ittifoq davrida mutlaqlashtirilgan falsafiy talimotining asoschisidir. otasi yahudiy millatiga mansub advokat bо`lgan. grir gimnaziyasida dastlabki malumotni olgach (1830-1835), bonn (1835-1886) va berlin (1836-1841) universitetlarida о`qigan bu daqiqalarda u huquq, falsafa va tarix fanlarini о`rgandi. marks ilmiy tadqiqotlari falsafa, tarix sotsiologiya, iqtisodiyot nazariyasi kabi soxalarini xam qamrab olgan edi. feyerbax materializmi marks о`z talimotida gegelning dunyo dialektik tarixiy jarayon ekanligi xaqidagi tasavvurini saqlab qoladi, biroq uning о`zligini moddiy turmushning rivoji tashkil qiladi, deydi. gegelni “idealist”, marksni esa “materialist” deb tasvirlash – masalani soddalashtirishdir. gegel asarlarida tarix “boshida idealizm turadi va marks uni oyoqqa” (materializm) qо`ydi deganda tarix oyog`i bilan …

ng bayoni ham ayni paytda uning “materializmi” ning bayoni bо`ladi. marks tabiat falsafasi bilan maxsus shug`illanmagan. “markscha” tabiat falsafasi, asosan, engelsga tegishlidir. marks о`z “materializimi” tо`g`risida gapirganida, avvalo u kо`proq tarixiy materializmni nazarda tutadi. kapitalizm davrida yashayotgan odamlar shahar – davlatda yashayotgan odamlarga nisbatan boshqa sifatlarini namoyish qilishi mumkin. tarix – bu formativ jarayon bо`lib, uning vositasida insoniyat о`zini rо`yobga chiqaradi. tarixni о`rganar ekanmiz, biz insoniyat va о`zimiz bilan tanishamiz, tarix shunday shakllanish jarayoniki, unda odam odamga aylanadi va tarixiy jarayonlarni boshqaradigan dialektika qonunlari – deydi marks yuqorida sanab о`tilgan manolarning sо`nggisidagiday “materialistik” bо`lishi kerak. marks, tarixiy formativ jarayonda hal qiluvchi rolni iqtisodiy omillar о`ynaydi deb, hisoblardi. tarix – bu iqtisod tarixi, mehnat tarixi. iqtisodiy tushumdagi sifat о`zgarishlari tarixini oldinga qarab borayotgan, orqaga qaytarib bо`lmaydigan jarayonga aylantiradi. bu orqaga qaytmaydigan formativ jarayon quyidagi iqtisodiy bosqichlardan о`tadi. ibtidoiy jamoa quldorlik jamiyati feodal jamiyat kapitalizm kommunizm bir iqtisodiy bosqichdan ikkinchisiga о`tish sifat …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "xviii – xix ( 18-19 ) asr о`rtalarida tarix falsafasi"

1353160261_39870.doc xviii – xix asr о’rtalarida tarix falsafasi xviii – xix asr о`rtalarida tarix falsafasi reja: 1. j.j. russoning ijtimoiy – siyosiy qarashlari. 2. pozitivizm. 3. k. marksning tarixiy materializmi. 4. nemis klassik falsafasining tarixiy falsafiy g`oyalari. 5. kant tarixiy – falsafiy qarashlari. ushbu fan jahon falsafiy-tarixiy tafakkurining qadimdan to hozirgi kungacha bо`lgan rivojlanishining asosiy omillari va yо`nalishlarini yoritishga qaratilgan. taqdim etilgan kurs tarixchi talabalarning nazariy – uslubiy saviyasini oshirishda jahonda rо`y berayotgan tarixiy jarayonlarni chuqur о`rganishdagi asosiy konseptual yondashuvlar bilan tanishishda katta ahamiyat kasb etadi. hamda, «kadrlar tayyorlash milliy dasturi»da kо`rsatib о`tilgan talaba-yoshlarning tarixiy dunyoqaras...

DOC format, 82.0 KB. To download "xviii – xix ( 18-19 ) asr о`rtalarida tarix falsafasi", click the Telegram button on the left.

Tags: xviii – xix ( 18-19 ) asr о`rta… DOC Free download Telegram