turkistonning xonliklarga bo'linib ketishi, uning sabab va oqibatlari

PPT 1,0 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1461226217_62254.ppt слайд 1 turkistonning xonliklarga bo'linib ketishi, uning sabab va oqibatlari reja: xv asrning ii yarmi-xvi asr boshlarida movarounnahrdagi ijtimoiy siyosiy vaziyat. o'lkada shayboniylar sulolasining qaror topishi. buxoroda ashtarxoniylar va mang'itlar sulolasining hukmronligi. xiva xonligi: shayboniylar va qo'ng'irotlar sulolasi. qo'qon xonligining tashkil topishi. turkistonning xonliklarga bo'linishining salbiy oqibatlari. www.arxiv.uz www.arxiv.uz vatanimiz tarixi o'zbek davlatchiligi taraqqiyoti bir tekisda o'tmaganligi, uning rivojida zafarli va inqirozli davrlar bo'lganidan guvohlik beradi. soxibqiron amir temur asos solgan saltanat eng yirik va qudratli o'zbek davlati bo'lganligi jahonga ma'lum. u o'z vorislariga nafaqat qudratli davlatni, shuningdek, saltanat qurish va davlatni boshqarish qonun-qoidalari bayon etilgan mashhur tuzuklarni ham qoldirgan edi. «... farzandlarim va avlodimdan bo'lganlarning har biri,-deb yozgan edi u o'zining tuzuklarida, unga muvofiq ish yuritsin... bu tuzuklardan o'z saltanat ishlarini boshqarishda qo'llanma sifatida foydalangaylar, toki mendan ularga yetadigan davlat va saltanat zararu tanazzuldan omon bo'lgay». ammo, uning dasturi va vasiyatlariga amal qilinmadi. taxt, hokimiyat ilinjida avj olgan …

atrofidagi viloyatlar aslida o'zaro qaramlik munosabatlar bilan bog'liq mustaqil siyosiy tuzulmalar edi. temuriylar movarounnahrning poytaxti samarqandga da'vogar bo'lgan mustaqil hokim, toshkent hokimi edi. xorazmda ham mustaqillikka da'vogar bo'lgan sufiylar sulolasining vakili hukmronlik qilar edi. ayrim hukmdorlar o'z qo'shinlarining yerlarini bosib olish hisobiga o'z yerlarning kengaytirish poyidan bo'lib yurishlari muvaffaqiyatsiz chiqqanda talab olingan mollar bilan cheklanishardi. xv asrning oxirlarida feodallarning bir-biriga qarshi chiqishlari ancha keskinlashdi. movarounnahrda tarkib topgan beqaror siyosiy vaziyat shayboniyxonning bosqinchilik yurishlari uchun qulay bo'ldi. o'zaro nizolardan foydalanib u janub tomon muvaffaqiyatli siljib borar edi. movarounnahr aholisi shayboniyxon qo'shinlari harakatiga turlicha qarashardi. ularning ayrimlari bosqinchilarga zarba berish uchun butun kuchlari sarflashga tayyor bo'lib o'z shahar va qishloqlarni fidikorona himoya qilishar, ayrimlar esa hukmdorlarning o'zgarishi va baquvvatroq hokimiyatning o'rnatilishi, shahar va qishloqlarda nizolar va tartibsizliklarni to'xtatilishiga yordam beradi deb umid qilishardi. ularning ko'plari shayboniyxon buxoro va samarqandda bo'lgan paytda u bilan tanishgan edilar. ayrim temuriylar ham bosqinchilarning qo'shinlariga qat'iy qarshilik …

qaram bo'lib qoldi. shunday qilib, movarounnahr va xuroson birlashtirildi va shayboniylar sulolasi hukmronligi qaror topdi. shayboniyxon janubda eron shohi ismoilshoh bilan to'qnashdi. 1510 yilda marv yaqinida bo'lgan jangda shayboniyxon qo'shinlari yengildi, xonning o'zi ham xalok bo'ldi. taxtga ko'chkunchixon (1510-1530) chiqdi. biroq shayboniy zodagonlar, harbiy qo'mondonlar jipslashib, ismoilshohga qarshi kurashish o'rniga shayboniyxon birlashtirgan viloyatlar va yerlarni taqsimlashga kirishdilar, ular o'rtasida o'zaro kelishmovchilik, ziddiyatlar avj oldi. bundan foydalangan ismoilshoh tez orada xuroson va xorazm o'lkalarini, shimoliy afg'onistonni bosib oldi. poytaxti samarqand bo'lgan movarounnahrda esa shayboniylar hukmronligi saqlanib qoldi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz xorazmda ismoilshoh hukmronligiga, uning shialik diniy mazhabiga qarshi harakat boshlandi. bu harakatga vazir shahri qozisi umar qori va sayid xisamiddin yetakchilik qildi. ular shayboniylar avlodidan bo'lgan berka sultonning o'g'li elbarsxonga murojaat qilib, xon bo'lishini taklif qildilar. elbarsxon 1511 yilda qo'shin bilan kelib vazir, urganch, xiva, xazoraspni ismoilshoh qo'shinlaridan tozaladi. shunday qilib, 1511 yilda mustaqil xiva xonligi tashkil topdi, elbarsxon uning birinchi xoni …

azaklari tez-tez hujum qilib faloqatlar keltirardi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz xviii asr 40-yillarida eron shohi nodirshoh, uning o'g'li nasrullo xiva xonligini bosib olib, o'z boshqaruvini o'rnatdi, turkman qabilalarini xorazmdan xurosonga ko'chirdi. biroq xiva xonligida tinchlik bo'lmadi. eron hukmdorlariga qarshi tez-tez g'alayonlar bo'lar, aholi boshi oqqan tomonga ketardi. shunday vaziyatda xonlikdagi o'zbek qabilalaridan qo'ng'irot urug'ining boshlig'i muhammad amin inoq 1770 yilda hokimiyatni qo'lga oldi va ayva xonligida yangi sulola-qo'ng'irot sulolasiga asos soldi va bu sulola 1920 yilgacha hukm surdi. muhammad amin inoq turkmanlar mang'itini bostirdi, buxoro hukmdorining hujumini daf etdi va xiva xonligidagi viloyat hokimlarini markaziy hokimiyatga bo'ysundirdi. movarounnahrda 100 yilgacha davom etgan shayboniylar davrida ham tinchlik bo'lmadi, qirg'inbarot urushlar, o'zaro ichki kurashlar davom etdi. 1512 yildan boshlab buxoro viloyati noibi bo'lib kelgan ubaydulla sulton 1533 yilda shayboniylar sulolasining oliy hukmdori etib ko'tarildi. ubaydulla sulton samarqanddagi ko'chkinchixon avlodlari qarshiligi sababli oliy hokimiyatni buxoroda turib boshqarardi. shayboniy ubaydullaxon (1533-1539) davrida buxoroning mavqei …

yilda xorazmni zabt etib, mintaqani birlashtirish ishini uddaladi, buxoro xonligini kuchli va markazlashgan davlatga aylantirdi. biroq, ichki nizo, adovatni bartaraf etolmadi. g'animlar abdullaxonga qarshi uning o'g'li abdulmo'minni qayraydilar. shu tariqa, uyushtirilgan saroy fitnasi natijasida 1598 yilda abdullaxon o'ldiriladi. abdullaxon o'rniga taxtga ko'tarilgan abdulmo'min 6 oycha hukmdor bo'ldi. u otasining amirlaridan biri, abdulvose tomonidan otib o'ldirildi. taxtga chiqqan so'nggi shayboniy pirmuhammad (1599-1601) ham ichki urushlarning birida halok bo'ladi. shayboniylar sulolasi barham topdi www.arxiv.uz www.arxiv.uz shayboniylar sulolasi (1500-1601y.y.) muhammad shayboniyxon 1500-1510y.y. ko'chkinchixon 1510-1531y.y. abu saidxon 1531-1533y.y. ubaydullaxon 1533-1539y.y. abdullaxon i 1539-1540y.y. abdulazizxon (buxoroda) 1540-1550y.y. abdulatif (samarqandda) 1540-1550y.y. navro'z ahmadxon (baroqxon)-1551-1556y.y. pirmuhammadxon i-1557-1561y.y. iskandarxon-1561-1583y.y. abdullaxon ii-1583-1598y.y. abdulmo'minxon-1598-1599y.y. pirmuhammadxon ii-1599-1601y.y. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz 1601 yildan e'tiboran buxoro xonligida hokimiyat ashtarxoniylar (joniylar) sulolasi qo'liga o'tadi. 150 yilcha (1601-1753) hukmronlik qilgan ashtarxoniylar sulolasi davrida buxoro xonligida tinchlik, osoyishtalik bo'lmadi. xonlik viloyatlarida hukmronlik qiluvchi amirlar va beklarning o'zboshimchaligi, markaziy hokimiyatdagi amaldorlar o'rtasidagi o'zaro kelishmovchilik, yp-yiqitlar mamlakat …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "turkistonning xonliklarga bo'linib ketishi, uning sabab va oqibatlari"

1461226217_62254.ppt слайд 1 turkistonning xonliklarga bo'linib ketishi, uning sabab va oqibatlari reja: xv asrning ii yarmi-xvi asr boshlarida movarounnahrdagi ijtimoiy siyosiy vaziyat. o'lkada shayboniylar sulolasining qaror topishi. buxoroda ashtarxoniylar va mang'itlar sulolasining hukmronligi. xiva xonligi: shayboniylar va qo'ng'irotlar sulolasi. qo'qon xonligining tashkil topishi. turkistonning xonliklarga bo'linishining salbiy oqibatlari. www.arxiv.uz www.arxiv.uz vatanimiz tarixi o'zbek davlatchiligi taraqqiyoti bir tekisda o'tmaganligi, uning rivojida zafarli va inqirozli davrlar bo'lganidan guvohlik beradi. soxibqiron amir temur asos solgan saltanat eng yirik va qudratli o'zbek davlati bo'lganligi jahonga ma'lum. u o'z vorislariga nafaqat qudratli davlatni, shuningdek, saltanat ...

Формат PPT, 1,0 МБ. Чтобы скачать "turkistonning xonliklarga bo'linib ketishi, uning sabab va oqibatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: turkistonning xonliklarga bo'li… PPT Бесплатная загрузка Telegram