сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати

DOC 338.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

да.doc энциклопедия сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати битирув малакавий иши мавзу: сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати р е ж а: кириш а)мавзунинг долзарблиги; б)мавзунинг ўрганилиш даражаси ва манбалари; i-боб: ix асрда моварауннаҳр ва ҳуросондаги сиёсий вазият. сомонийлар давлатининг ташкил топиши 1.1.ix асрда моварауунаҳр ва ҳуросондаги сиёсий вазият 1.2.моварауннаҳр ва хуросонда сомонийлар давлатининг ташкил топиши ii-боб.сомонийлар даврида ижтимоий-сиёсий ҳаёт ва ташқи сиёсат 2.1.сомонийлар давлатининг ижтимоий-иқтисодий ва хўжалик ҳаёти 2.2.сомонийлар даврида давлат бошқаруви ва ер эгалиги тизими 2.3.сомонийлар давлатининг хорижий давлатлар билан ташқи сиёсати ва савдо алоқалари iii-боб: “сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати” мавзусининг ўқитилиши ва дарснинг янги педагогик технологияда олиб борилиши 3.1.мавзунинг 1-соатлик дарс ишланмаси. хулоса фойдаланилган адабиётлар рўйхати мундарижа кириш тарих инсоният ҳаётининг шаклланиши, тараққий этиб бориши ва келажак учун зарурий эхтиёжларни яратишга асос бўлиб хизмат қилиши билан биргаликда ўтмиш аждодларимизнинг босиб ўтган турмуш тарзини ҳалоллик, ҳаққонийлик ҳамда танқидий руҳда таҳлил қилишни ҳам ўз зиммасига юклайди . …

ври тарихи бевосита араб халифалигининг ўрта осиё ҳудудини босиб олиб, бу ҳудудда араб тили, араб ёзуви, араб урф-одатлари жорий қилиниши сиёсатига қарши мустақил давлатнинг шаклланиши билан боғлиқ воқеаларни очиб беради. мавзунинг долзарблиги шундан иборатки, сомонийлар давлати араб халифалиги истибдодидан сўнг мустақилликни қўлга киритган мовароуннаҳр тарихи ҳисобланади. ушбу битирув малакавий ишида мустақил сомонийлар давлатининг ташкил топиши, давлатнинг ички ва ташқи сиёсати манбалар асосида таҳлил қилинган. асосий ёзма манба сифатида муҳаммад наршахийнинг “бухоро тарихи”дан фойдаланилди. бундан ташқари республикамизнинг қатор тарихчи профессор олимларининг сомонийлар даври тарихига оид монография ва илмий асарларидан фойдаланилди. исмоил сомоний ўрта асрларнинг қобилиятли, серғайрат ва ниҳоятда зукко давлат арбоби эди. у мовароуннаҳрни бирлаштиргач, марказлашган мустаҳкам давлатни тузишга интилади. у ўз ватанида барқарор тинчликни таъминлаб, уни мустаҳкамлашда ҳукмронлик қобилиятининг ҳамма нозик ҳусусиятларини ишга солади. аввало катта қўшин тўплаб, кўчманчилар даштига аскар тортади. 893 йилда тароз шаҳрини фатҳ этиб, даштликларга қақшаткич зарба беради. бу сомонийлар даврида кўчманчиларга қарши қилинган охирги катта …

влатининг тобора кучайиб бориши шубҳасиз шарқий вилоятлардан муттасил ўндирилиб олинадиган катта бойликлардан маҳрум бўлган араб халифалигини, бир томондан, ниҳоятда ранжитса, иккинчи томондан, чўчитар ҳам эди. шу боисдан халифалик саффорийлар билан сомонийларни тўқнаштиришга ва бу ёш икки давлатнинг ҳар иккисини заифлаштириб, бой вилоятларда маълум даражада ўз таъсирини қайта тиклашга ҳаракат қилади. 900 йилда улар ўртасида бошланиб кетган уруш исмоилнинг ғалабаси билан тугайди. бутун хуросон сомонийлар қўл остига ўтади. ноиложликдан халифа исмоилнинг бундай ўлкан давлатини тан олишга, унга ҳукмдорлик ёрлиғини юборишга мажбур бўлади. шундай қилиб, ix аср охирларида мовароуннаҳр араб халифалиги истибдодидан абадий халос бўлади. исмоил сомоний бутун мовароуннаҳрни ўз қўли остида кучли бир давлат қилиб бирлаштиради, хуросонда ташкил топган саффорийлар давлатига барҳам беради ва уни ўз давлатига қўшиб олади. натижада пойтахти бухоро шаҳри бўлган замонасининг энг йирик мустақил ўрта асрлар давлати ташкил топади. бу давлатни сомонийлар хонадонидан булган ҳукмдорлар — амирлар x аср охирларигача идора қиладилар. i-боб: ix асрда мовароуннаҳр ва …

мобайнида давлатни идора қилишнинг маъсул лавозимлари балхдан чиққан бармоқийларнинг қўлида бўлган. аббосийлар бундай маъсулиятли лавозимларни бармоқийлар қўлига беришга мажбур бўлсаларда, бироқ уларнинг фаоллашиб бораётганлигидан қўрқар эдилар. 786-809-йилларда халифалик қилган хорун ар-рашиднинг бармоқийлар хонадонига қақшатқич зарба берганлигини шу маънода тушунса бўлади. у ҳатто ўзига яқин бўлган қишлоқлар аҳолисини ҳам қириб ташлаган . ҳокимият тепасига бармоқийлар ўрнига тоҳирийлар келади. тоҳирийлар хуросоннинг йирик оқсуяк ер эгаларидан бўлиб, бу сулоланинг асосчиси тоҳир ибн ҳусайн эди. бу сулола асли ҳирот вилоятининг бўшанг шаҳридан эди. тоҳир 809-813-йилларда хорун ар-рашиднинг ўғиллари маъмун билан амин ўртасидаги бўлган курашда маъмун томонида бўлди, унга боғдодни ва халифалик тахтини эгаллашда ёрдам берди. маъмун 813-йилда халифалик тахтига ўтиргач, тоҳир ибн ҳусайн катта ҳурмат ва эътиборга лойиқ нуфузли киши бўлиб қолди. 821-йилда у хуросоннинг ноиби этиб тайинланди. мовароуннаҳр ҳам хуросон ноиблиги таркибига кирарди. унинг қароргоҳи нишопурда эди. тоҳир ўз қўл остидаги кенг вилоятларни мустақил давлатга айлантириш учун очиқдан очиқ ҳаракат қилди. у ноибликка …

рган ва тез-тез кўтарилиб турадиган халқ қўзғолонлари эди. ана шундай қўзғолонлардан бири 806-йилда бўлганди. халифаликни зирқиратган бу қўзғолон насаф, бухоро, усрушона, шош, хоразм ва бошқа ҳудудларни қамраб олди. қўзғолонга исёнкор араб лашкарбошиси рофе ибн лайс бошчилик қилди. қўзғолон муқанна анъаналарини давом эттирди. бу ҳаракат, айниқса, шош шаҳрида кучли тус олди. чунки бу ерда viii асрнинг 80-йилларида енгилган муқанна мухлислари кўпроқ яширинган эдилар. қўзғолонни ҳар галгидек турклар яна қўллаб-қувватладилар. қўзғолончилар самарқандни эгалладилар. халифа маъмун бу ҳаракатнинг халифат учун ўта хавфли эканлигидан ташвишда эди ва уни бостириш учун турли воситаларни ишга солди. ниҳоят қўзғолон 810-йилда бостирилди. уни бостиришда сомон ибн асад фаол қатнашди. бу ишда сомонхудотнинг набиралари — асаднинг ўғиллари нуҳ, аҳмад, яҳё ва илёслар катта ҳисса қўшдилар. улар аслида балх вилоятининг сомон қишлоғи оқсоқоли сомонхудотнинг авлодлари бўлганлар. сомон ибн асад ва фарзандлари хизматлари эвазига халифа маъмун нуҳ ибн асадни самарқандга, аҳмад ибн асадни фарғонага, яҳёни шош ва уструшонага, илёсни ҳиротга ноиб …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати"

да.doc энциклопедия сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати битирув малакавий иши мавзу: сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати р е ж а: кириш а)мавзунинг долзарблиги; б)мавзунинг ўрганилиш даражаси ва манбалари; i-боб: ix асрда моварауннаҳр ва ҳуросондаги сиёсий вазият. сомонийлар давлатининг ташкил топиши 1.1.ix асрда моварауунаҳр ва ҳуросондаги сиёсий вазият 1.2.моварауннаҳр ва хуросонда сомонийлар давлатининг ташкил топиши ii-боб.сомонийлар даврида ижтимоий-сиёсий ҳаёт ва ташқи сиёсат 2.1.сомонийлар давлатининг ижтимоий-иқтисодий ва хўжалик ҳаёти 2.2.сомонийлар даврида давлат бошқаруви ва ер эгалиги тизими 2.3.сомонийлар давлатининг хорижий давлатлар билан ташқи сиёсати ва савдо алоқалари iii-боб: “сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати” мавзусининг ўқитилиши ва дарсни...

DOC format, 338.0 KB. To download "сомонийлар давлатининг ички ва ташқи сиёсати", click the Telegram button on the left.

Tags: сомонийлар давлатининг ички ва … DOC Free download Telegram