ilk o'rta asrlar davri arxeologiyasi

DOC 60,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1664045895.doc ilk o’rta asrlar davri arxeologiyasi ilk o`rta asrlar davri arxeologiyasi reja: 1. ilk o`rta asrlarda ijtimoiy-siyosiy va madaniy taraqqiyot. 2. ibodatxonalar, saroy va uy-joy me`morchiligi. 3. san`atning yuksalishi.yuksalishi. tarix faniga o`rta asr tushunchasi uyg`onish davri mutafakkirlari tomonidan kiritilgan bo`lib, madaniyat yuksak taraqqiy etgan antik davr bilan uyg`onish davr o`rtasidagi davrga nisbatan ishlatilgan. o`rta asrlar feodal yer egaligi munosabatlari davri bo`lib uch bosqichdan iborat: 1) ilk o`rta asrlar (v - іx asrlar); 2) rivojlangan o`rta asrlar (іx - xvasrlar); 3) so`nggi o`rta asrlar (xvі - xvіі asrning o`rtalari) ni o`z ichiga oladi. o`rta osiyoda o`rta asrlar davrining dastlabki bosqichi yirik davlatlar – kushonlar saltanati va qang` davlati konfederatsiyasining inqirozi va ular ustiga xionitlar, kidaritlar va eftalitlar kabi ko`chmanchi qabilalarning ommaviy ravishda bostirib kirishi bilan boshlandi. bu ikki davlatning tanazzuli o`rta osiyo hududlariga eron sosoniylarining istilochilik harakatini faollashtirdi. ammo ko`chmanchi qabilalar, ayniqsa eftalitlar bunga yo`l qo`ymadi. vi asrning ikkinchi yarmida sosoniylar …

bilan buyuk ipak yo`li («g`arbiy meridianal yo`l») ning qadimgi farg`onadan o`tgan yo`nalishi ilk o`rta asrlarga kelib, o`rta osiyo shimoliy hududlarining ichki rayonlariga kirib bordi. natijada o`rta osiyoning chorvador qabilalari va o`troq aholisi o`rtasida iqtisodiy va madaniy aloqalar kuchaydi. savdo-sotiqni pul asosida rivojlanishiga keng imkoniyatlar yaratildi, tanga – pul zarb qilishga bo`lgan ehtiyoj kuchayib, pul zarbxonalarining yangi markazlari paydo bo`ldi. o`rta osiyo bozorlarida tohariston, so`g`d, ustrushona va shosh tangalari keng muomalada bo`ldi. ilk o`rta asrlarda o`rta osiyoda shahar hunarmandchiligi keng tarmoq otib rivojlanishda davom etdi. samarqand, buxoro, poykent va boshqa shaharlar yirik savdo-sotiq markazlari sifatidagi o`rnini saqlab qoldi. hatto shosh-iloq vohasidagi shaharlar juda jadal rivojlanish yo`liga tushib oldi. bu shaharlarda hunarmandchilikning kulolchilik, shishasozlik, metallurgiya, to`qimachilik sohalari yuksak professional darajada rivojlanib ular ko`p hollarda tashqi savdo uchun mahsulot chiqarar edilar. ilk o`rta asrlarda to`qimachilik o`rta osiyo hunarmandchiligining ustivor yo`nalishiga aylandi. ayniqsa ipak mahsulotlarini ishlab chiqarish keng yo`lga qo`yilgan. arxeologik materiallarning guvohlik berishicha …

turli xalqlari va mamlakatlarida bir vaqtda sodir bo`lmagan. ilk o`rta asrlar o`rta osiyo tarixida v-іx asrlarni o`z ichiga olib, muhim tarixiy voqealarga boyligi bilan ajralib turadi. milodiy ііі - іv asrlarda yirik imperiya - kushon davlati inqirozga yuz tutdi va parchalanib ketdi. іv asrda o`rta osiyo hududiga xioniylar kirib keldilar. xioniylar etnik jihatdan kelib chiqishi kushonlarning avlodlari hisoblanib, ayrim tarixiy manbalarda toxarlar deb ham yuritiladi. mazkur xalq o`rta osiyoda 120 yilga yaqin hukmronlik qildi. xioniylar birinchi marta ammian martsellinning 356 yilgi hikoyasida ularning podshosi grumbat va o`g`lining amida (suriya) shahrini qamal qilganligi yoziladi. xioniylar amudaryo havzasini egallab olgach, g`arbga yurish qiladilar. v asr boshlarida tarix sahnasiga kidariylar chiqdi. ularning poytaxti balx bo`lib, podshosi kidar nomi bilan bog`lik tangalar amudaryoning janubidagi yerlardan topilgan. v asr o`rtalarida o`rta osiyo tarixida yangi siyosiy kuch - eftalitlar paydo bo`ldi. eftalitlar etnik jihatdan s.p. tolstov fikricha massagetlar avlodidir. eftalitlar tarixiga oid yozma manbalar - xitoy, …

g maydoni uncha katta bo`lmaganligini ta`kidlash lozim. bu vaqtda samarqandning aylanasi 3,5 km, poykandniki 1,8 km, farg`onadagi koson shahriniki 2 km ni tashkil etgan. mazkur davrga oid arxeologik topilmalarni hududlar bo`yicha ko`rilganda quyidagi manzara hosil bo`ladi. ilk o`rta asr so`g`d yodgorliklari jumlasiga afrosiyob, varaxsha, poykand, panjikent, tallu barzu, tohariston yodgorliklariga bolaliktepa, kofirqal`a, fargona yodgorliklariga quva, axsikat, koson, toshkent vohasida binkat, yunusobod, mingo`rik, xorazm hududida fir qal`asi, baraktom, kuyukqal`a, teshikqal`a va boshqalar mavjud bo`lgan. mazkur davrda aholining o`rtoqlashuvi natijasida sun`iy sug`orish inshootlari quriladi. bular jumlasiga bo`zsuv, zog`ariq, darg`om kanallarini kiritish mumkin. 1948 yilda arxeolog a.terenojkin afrosiyobning ilk o`rta asrlarga oid qatlamlarini tekshiradi. 1958 yildan buyon afrosiyobni o`rganilish davom etmoqda va hozirgacha turli davrlarga oid bir qancha boshqa yodgorliklar ham o`rganildi. vі asrga mansub tallu barzu yodgorligidagi qazuv ishlari jarayonida vііі asrga oid sopol idishlar majmui, sosoniylar tangalari, quyi qatlamidan esa antik va kushon davriga oid temirchilik charxi, sopol idishlar, haykalcha topildi. …

i 1,1 m, uy maydoni 11,8x 6,45 m, ko`pchilik hollarda 2,6 x 2,5 m bo`lgan. b) shahar kiborlari turar joylari devorlariga rasmlar ishlangan. v) jamoat binolari. g) ibodatxona. d) saroy bir necha xonalardan iborat bo`lgan. shahar aholisi kasb-korlari bo`yicha mahallalarga bo`lingan. shunday qilib vі-vіі asrlarda so`g`d poytaxti bo`lgan samarqand ko`p asrlik tarixida o`z taraqqiyotining yuqori darajasiga ko`tarildi. varaxsha shahar xarobasida o`tkazilgan arxeologik qazishlar tufayli eftalitlar davrida shaharni tubdan qayta qurilish ishlari olib borilganligi aniqlandi. varaxsha buxoro hukmdorlari (buxorxudotlar) ning qarorgohi bo`lib, bu yerdan saroy qoldiqlari bilan bir qatorda devorga ishlangan rasmlar ham topildi. mazkur yodgorlik 1938-1953 yillarda tekshirildi. varaxsha devorlariga loy suvoqdan so`ng yelimli rang bilan suratlar solingan. ularda podsho saroyi hayoti tasvirlangan. shuningdek varaxshadan ganchdan ishlangan haykallar ham topilgan. qashqadaryo vohasida ham ilk o`rta asrlarga oid yodgorliklar ro`yxatga olingan. ayniqsa s.k. kabanov tomonida qarshi vohasida joylshgan 300 dan ortiq tepaliklar ro`yxatga olinib xaritasi tuziladi. 1946 yildan boshlab ilk o`rta …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ilk o'rta asrlar davri arxeologiyasi" haqida

1664045895.doc ilk o’rta asrlar davri arxeologiyasi ilk o`rta asrlar davri arxeologiyasi reja: 1. ilk o`rta asrlarda ijtimoiy-siyosiy va madaniy taraqqiyot. 2. ibodatxonalar, saroy va uy-joy me`morchiligi. 3. san`atning yuksalishi.yuksalishi. tarix faniga o`rta asr tushunchasi uyg`onish davri mutafakkirlari tomonidan kiritilgan bo`lib, madaniyat yuksak taraqqiy etgan antik davr bilan uyg`onish davr o`rtasidagi davrga nisbatan ishlatilgan. o`rta asrlar feodal yer egaligi munosabatlari davri bo`lib uch bosqichdan iborat: 1) ilk o`rta asrlar (v - іx asrlar); 2) rivojlangan o`rta asrlar (іx - xvasrlar); 3) so`nggi o`rta asrlar (xvі - xvіі asrning o`rtalari) ni o`z ichiga oladi. o`rta osiyoda o`rta asrlar davrining dastlabki bosqichi yirik davlatlar – kushonlar saltanati va qang` davlati konfed...

DOC format, 60,5 KB. "ilk o'rta asrlar davri arxeologiyasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ilk o'rta asrlar davri arxeolog… DOC Bepul yuklash Telegram