сиёсий элита ва сиёсий етакчилик

DOC 126.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404398729_53286.doc мавзу сиёсий элита ва сиёсий етакчилик режа: 1. сиёсий элита: тушунчаси, концепциялари ва турлари 2. сиёсий етакчилик: тушунчаси, ва назариялари 3. етакчиларнинг турлари ва функциялари 4. ўзбекистонда замонавий сиёсий элита ва сиёсий етакчиликнинг шаклланиши сиёсий элита тушунчаси политологик адабиётларда "сиёсий синф", "ҳукмрон синф", "бошқарувчи синф" сингари турли номларга эга сиёсий элиталар бугунги кунда ҳам жамият тараққиёти учун улкан ҳисса қушувчи ижтимоий гypуҳ ҳисобланади. замонавийлашаётган жамиятларда ислоҳотчиларнинг муваффақиятлари тўғридан — тўғри ана шу гypҳ салоҳияти, иродаси ва ташаббусига боғланади. хўш, сиёсий элита нима? унинг сиёсий жараёнларга белгиловчи таъсири нималарда намоён бўлади? "элита" нинг луғавий маъноси французчадан "сараланган", "сайланган", деб таржима қилинади. яъни бу сўз — нарсалар, ҳодисалар, инсонларда энг яхши ҳусусиятлар, сифатлар мужассам этганини англатади. "сиёсий элита" сиёсий назарияда — муайян сифатларга ёки ҳокимиятга кучли таъсирга эга ижтимоий гуруҳга мансубликни билдиради. сиёсий элита жамият ривожини мақсадлари ва йўналишларини ишлаб чиқади. у стратегик жиҳатдан муҳим қарорларни қабул қилади ва уларни амалга …

фаолиятини ўргана бошладилар, уларнинг ижоди элитология фанига асос солди ва унда "макиавели мактаби" йўналишини ташкил этди. г.моска ҳар қандай жамиятнинг икки синф- бошқарувчилар ва бошқарилувчиларга бўлинишини азалдан мавжуд ва табиий ҳол, деб билади. унинг фикрича ёлгиз бир киши ҳам (у ҳар қандай буюк сифатларга эга бўлмасин), ҳамма баробар ҳам ҳокимиятни амалга ошира олмайди. шунинг учун г.моска фикрича, уюшган камчиликнинг уюшмаган кўпчилик устидан ҳукмронлиги муқаррардир. бу — келишиб ва бир хил фаолият кўрсатувчи одамлар ўзаро келиша олмаган минглаб одамлар ўзоро келиши олмаган минглаб одамлар устидан ғалаба қозонадилар. унинг таркибига кирувчи индивидлар оммадан бир қатор сифатлари билан ажралиб туради. бу сифатлар уларга муайян моддий интеллектуал ва, ҳатто, маънавий устунлик беради. бошқача қилиб айтганда, улар ўзлари яшаётган жамиятларида ниҳоятда қадрланадиган ва уларга обрў, нуфуз кўшадиган қандайдир фазилатларга эга бўлишлари: керак. моска вақт ўтиши билан бундай сифатларнинг ўзгаришини айтиб ўтади. у сиёсий элитани "сиёсий синф", деб ҳам атаган. унга кўра уч сифат одамларга сиёсий …

рсатаётган индивидлар гypуҳ элиталарни ташкил қилади. ушбу гуруҳлар ҳукмрон, яъни ҳокимиятни бошқаришда бевосита иштирок этувчилар ва контрэлиталар, яъни юксак сифатларга эга бўлган, лекин ҳокимиятни бевосита бошқаришда иштирок этмаётган кишилардан иборатдир. жамият тараққиёти элиталарнинг даврий равишда алмашиниши воситасида рўй беради. ҳукмрон элита гуруҳлари ўз имтиёзлари ва ижтимоий мавқеларини мерос тариқасида ноэлитар авлодларига беришга ҳаракат қиладилар, бу — ўз навбатида элита таркиби сифатининг бузилишига,контрэлита гуруҳларининг ўсишига олиб келади. бундай шароитларда ҳукмронликдан норози контэлита гуруҳлари оммани сафарбар этиш воситасида ҳукмрон элита гуруҳларини ағдаради ва ўз ҳукмронлигини ўрнатади. шундай қилиб, парето элиталарнинг вужудга келишини кўп даражада психологияга боғлайди. у "сиёсий элита" атамаси билан бир қаторда "танланган синф" атамасини ҳам қўлайди. унга кўра, элита терминининг бош ғояси устунликдир. яъни ақл, - характер, чаққонлик сингари хилма — хил қобилиятларга олий даражада эга одамлар- элита дейилади. элиталар туғрисидаги таълимотлар тарақаниётига р.михельс ҳам йирик ҳисса қўшган. у жамиятда элитарликни вужудга келтирувчи ижтимоий механизмларни тадқиқ қилди. р.михельс ҳукмрон катламнинг …

етарли даражада ҳаққоний ахборотга эга эмаслиги натижасида, бундай ҳолатга ва ташкилотларнинг кундалик фаолиятига лоқайд қарайди, шу жумладан, демократик жамиятда ҳам аслида элиталар ҳукмронлик қилади. "макиавелли мактаби" оқимини яратган олимлар элиталарга ҳос бир қатор ҳусусиятлар асосида уларни бошқа ижтимоий гуруҳлардан фарқини кўрсатиб бердилар. демак, • элитарлик — ҳар қандай жамиятга хос; • элиталар алоҳида сифатларга эга; уларда гуруҳий ҳамжихатлик кучли ва унинг асосини ҳокимиятга интилиш ёки ҳокимиятга эгалик ташкил этади; • элиталар ҳукмронлиги легитим табиатга эга; • элиталар таркиби алмашиниш, янгиланиш ҳусусиятига эга. макиавелли мактаби вакиллари халқнинг иродавий бўшлиғи, масъулиятни ўз кўлига олишни истамаслиги боес жамиятдаги ушбу парчаланишни енгиб бўлмайди, деган хулосани асослаганлар. замонавий жамиятларнинг тузилиши ва мазмунидаги ўзгаришлар "ҳукмрон синф" нинг жамиятдаги мавқеини ҳам, унинг вазифаларини ҳам, у таянадиган ресурсларини ҳам, элиталарни жипслаштирувчи омиларни ҳам ўзгартириб юборди. элиталарнинг замонавий концепциялари ана шу жараёнларни акс эттиришга ҳаракат қилади. шу тариқа элиталарга қадриятий, институционал, репутацион ёндошувлар вужудга келди. элиталар плюрализми назарияси ана …

бошқариш учун жуда зарур. сиёсий элита — ҳокимият воситаларига эга бўлган одамлар гуруҳи. у мураккаб тузилишга эга. сиёсий элита ўз ичида яна бир қанча турларга бўлинади. бунда асосий кўрсаткич — ҳокимиятга эгалик даражасидир. сиёсий элиталар олий, ўрта қатлам, маъмурий элиталарга бўлинади. "олий элита'" ни қарорлар қабул қилувчи ёки бу жараёнга бевосита таъсир этувчи одамлар ташкил этади. уларнинг сони унчалик кўп эмас. ривожланган демократик давлатларда ҳар бир миллион аҳолига олий элитанинг 50 вакили тўғри келади. "ўрта -элита" га мансублик даромад миқдори, касбий мақоми, маълумоти каби уч кўрсаткич асосида аниқланади. ўрта элитага катта ёшдаги аҳолининг 5% мансуб, деб ҳисобланади. юқоридаги кўрсаткичларнинг битта ёки иккитаси йўқ бўлганда номзод "маргинал элита" га мансуб, деб ҳисобланади. маъмурий элитага юқори даражадаги давлат ҳизматчилари, мансабдор шахслар киради. элиталарнинг энг муҳим турларидан яна бири- иқтисодий элитадир. унга йирик мулк эгалари, саноатчилар, энг бой одамлар киради. иқтисодий элита аҳоли бандлиги, иш ҳаққи, одамлар даромадлари каби муҳим омиллар билан белгиланади …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "сиёсий элита ва сиёсий етакчилик"

1404398729_53286.doc мавзу сиёсий элита ва сиёсий етакчилик режа: 1. сиёсий элита: тушунчаси, концепциялари ва турлари 2. сиёсий етакчилик: тушунчаси, ва назариялари 3. етакчиларнинг турлари ва функциялари 4. ўзбекистонда замонавий сиёсий элита ва сиёсий етакчиликнинг шаклланиши сиёсий элита тушунчаси политологик адабиётларда "сиёсий синф", "ҳукмрон синф", "бошқарувчи синф" сингари турли номларга эга сиёсий элиталар бугунги кунда ҳам жамият тараққиёти учун улкан ҳисса қушувчи ижтимоий гypуҳ ҳисобланади. замонавийлашаётган жамиятларда ислоҳотчиларнинг муваффақиятлари тўғридан — тўғри ана шу гypҳ салоҳияти, иродаси ва ташаббусига боғланади. хўш, сиёсий элита нима? унинг сиёсий жараёнларга белгиловчи таъсири нималарда намоён бўлади? "элита" нинг луғавий маъноси французчадан "сараланган", "сай...

DOC format, 126.0 KB. To download "сиёсий элита ва сиёсий етакчилик", click the Telegram button on the left.

Tags: сиёсий элита ва сиёсий етакчилик DOC Free download Telegram