mehnat va mehnat jamoalari sotsiologiyasi

DOC 70,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1584191297.doc mehnat va mehnat jamoalari sotsiologiyasi reja: 1.mehnat sotsiologiyasining vujudga kelishi, shart-sharoitlari. 2.mehnatning sotsial shaqllari va shart-shaoitlari. 3.mehnat jamoalarining sotsial harakteri va asosiy funksiyalari 4.ishsizlikning sotsial qiyofasi. mehnat sotsiologiyasining vujudga kelishi, shart-sharoitlari. xozirda, ijtimoiy fanlar qatorida “sotsiologiya” fani oldida shaqllanib kelayotgan yangi ijtimoiy munosabatlar xususiyatlari, bozor munosabatlariga o’tish jarayoni va uning kelgusidagi ijtimoiy oqibatlarini, mehnat munosabatlarining yangi sharoitidagi o’ziga xos jihatlarini o’rganish masalasi kundalang bo’lib turibdi. sotsiologiya va uning maxsus nazariyasi- mehnat sotsiologiyasi doirasida bu muammolarning ham nazariy, ham amaliy tomonlari o’zaro dealektik bog’liq holda olib qaralishi shart. mehnat faoliyati bilan bog’liq bo’lgan jamiyat xayotining barcha jihatlari, jarayonlari konkret sotsiologik tadqiqot asosida o’rganiladi. o’zbekiston davlati iqtisodiy asoslarini, ularning tarkibiy funksional qatlamini mehnat sotsiologiyasi doirasida o’rganish muammosi xozirgi kunning eng muhim masalalaridan biridir. chunki, xozirda mehnatning mazmuni harakteri va unga bo’lgan munosabat o’zgarmoqda. boshlanayotgan yangi ijtimoiy-iqtisodiy davr talablaridan biri “ishlab chiqaruvchilarning ham, iste’molchilarning ham ruhiyatini o’zgartirishi lozim”. mehnat sotsiologiyasining predmeti bilan …
2
sida shaqllanib, o’zining yuksak ilmiy darajasiga erishdi. rossiyada esa shu davrdan boshlab akademik s. g. strumilin, akdemik v. m. bexterev, a. k. gastev, p. m. korjensev, o. a. yermanskiy, n. a. veyke, v. v. dobrinin, e. k. drezin kabi yirik olimlarning ilmiy tadqiqot ishchilari bilan marksistik asosdagi mehnat sotsiologiyasi rivojlanadi. aqshda va g’arbiy ovrupada mehnat sotsiologiyasiga e’tiborning ortishiga, asosan rossiya va bir qator ovrupa mamlakatlarida ro’y bergan sotsial inkiloblarning sodir bo’lishi, mehnatkashlarning mavjud siyosiy-iqtisodiy tizimga qarshi bosh kutarib chiqishi va sinfiy kurashning ortishi sabab bo’ladi. xx asrning 20 yillarida bir qator kapitalistik mamlakatlarda bir necha bor takrorlangan, iqtisodiy inkirozlar esa siyosiy vaziyatni yanada keskinlashtirib qo’ygan edi. qanday bo’lmasin siyosiy vaziyatni yumshatish va iqtisodiy tanglikdan chiqish muammosi mavjud kapitalistik ijtimoiy-iqtisodiy tizimning xayot mamot masalasiga aylanib koldi. bularning barchasi eski ishlab chiqarish munosabatlarini islox qilish yo’li bilan, tadrijiy suratda yangilanib borish, ya’ni zamonaviy mehnat munosabatlarini tarkib topishiga olib keldi. mehnat sotsiologiyasi xuddi …
3
a bo’lgan kafolatli huquqni qaror toptirishdan aholining mehnat va ijtimoiy faolligini oshirishdan ham iboratdir"” bu yo’lda, mehnat sotsiologiyasining muhim vazifalaridan biri mehnat unumdorligini oshiruvchi sotsiologik omillarni va zaxiralarni tahlilqilib o’rganishdan iboratdir. uning asosiy ijtimoiy vazifalaridan yana biri, jamiyat xayotida, halq xujaligidagi iqtisodiy munosabatlarni, mehnat soxasi bilan bog’liq bo’lgan barcha ijtimoiy munosabatlarni o’rganishni o’z ichiga oladi. mehnat sotsiologiyasi quyidagi asosiy ijtimoiy munosabatlar jarayonini o’rganadi, ishlab chiqarish vositalariga va mulkka bo’lgan munosabatlar, mehnat kooperatsiyasi va taqsimoti, bajarilayetgan mehnatning sharoiti va mazmuni, mehnat turlarining o’zgarishi, mehnatga qarab taksimlash, jamiyat a’zolarining ijtimoiy foydali mehnatga bo’lgan ektiyejlarining usib borishi, ishchi va xizmatchilarning mehnat sharoiti va turmush tarziga qarab, ularning ta’sirida esa mehnat xulkning o’zgarib borishi, turli ijtimoiy shart-sharoit va omillar ta’sirida mehnat hulqining o’zgarib borishi, mehnat hulqining motivlari va tiplari, shaxsiy daromadlarning miqdori va uni olish yo’llari, mehnat qadriyatlari va boshqalar. respublikamiz prezidenti i.a.karimov ta’kidlaganlaridek: “bozorga o’tish dasturini ro’yobga chiqarishdagi ijtimoiy tayanchlardan biri, birinchi navbatda, …
4
mumiy mehnat o’zida murakkab tuzilishini tasavvur etadi. buning natijasida u to’la fanlar qatorida o’rganish mavzusi bo’lib hisoblanadi. mehnat sotsiologiyasida tahlilqilishning bir necha yo’nalishlari ajratiladi: biznes, ishlab chiqarish va xokazolarni boshqarishning tuzilishi va iyerarxiyasini o’rganuvchi tashkilotlar sotsiologiyasi; u yoki bu faoliyatning afzalliklarini o’rganuvchi kasblar sotsiologiyasi, kimmat boxo oriyentatsiyalar, kasbga layokatlilik va boshqalar; mehnat faoliyati ijtimoiy jarayon sifatida; mehnat unumdorligini oshiruvchi ijtimoiy omillar; texnologik va ijtimoiy sharoitlarning mehnat munosabatlariga ta’siri va xokazo. ijtimoiy-iqtisodiy nuqtai nazaridan mehnat insonlarning tabiatga tug’ridan-tug’ri ta’siri jarayonida iborat bo’lib, uning natijasida iste’mol baxosi, moddiy va ma’naviy manfaat paydo bo’ladi. marks va engelslarning fikricha, bu “shunday jarayonki, unda inson o’z xususiy faoliyati bilan tabiat va o’zi o’rtasidagi modda almashuvini vositalaydi, boshqaradi va nazrat qiladi”. ushbu mualliflarning asralarida yana bir fikrni keltirishimiz kerak, ya’ni mehnat butun inson xayotida birinchi va asosiy shart-sharoitdir, chunonchi shu darajadaki, biz aytishimiz kerak; mehnat insonni o’zini yaratadi. mehnat biz tomondan kishilik jamiyati xayot faoliyat asosiy …
5
nat va yakka tartibdagi mehnat faoliyati. birinchi toifa shaxsiy ish joini, ya’ni o’z sub’ekti, majburiyat va funksiyalar doirasiga ega bo’lgan mehnat zonasini bildiradi - bu mehnatning texnologik taqsimoti tarkibiy qismidir. yakka tartibdagi mehnat faoliyati - mehnatning iqtisodiy taqsimoti tarkibiy qismidir. bu grajdanlarning ijtimoiy - foydali faoliyati bo’lib, u alohida bir shaxs va uning oila a’zolari shaxsiy mehnatga asolangan. bunday faoliyat asosini shaxsiy mulkda bo’lgan mehnat vositasi, uy-joy binosi va kurilmalari, yer, ishlab chiqarish maxsulotlari, transport vositalari va xokazolar. yakka tartibdagi mehnat faoliyati jamiyat ichidagi mehnatning taksimlanishi elementi bo’lib katnashadi. mehnat mazmuni uning texnik funksional tomonlarini, mehnatning mazmundorligi esa - sotsial-psixologik tuzilishini ifodalaydi. agar xususiy reja bo’yicha to’zilgan bo’lsa, mehnat mazmunli va ijodiy sub’ekt sifatida kuriladi. begona xokimlikni irodaga bo’ysindirish - psixologik va ijtimoiy yiroklashishga yo’l. mana shuning uchun ishchilar, xodimlar oldiga maqsad va vazifani quyish va bu maqsadga erishish yo’llarini tanlashda, shubxasiz, uning faoliyatini noziqlik bilan na’zorat qilish bilan ular …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mehnat va mehnat jamoalari sotsiologiyasi"

1584191297.doc mehnat va mehnat jamoalari sotsiologiyasi reja: 1.mehnat sotsiologiyasining vujudga kelishi, shart-sharoitlari. 2.mehnatning sotsial shaqllari va shart-shaoitlari. 3.mehnat jamoalarining sotsial harakteri va asosiy funksiyalari 4.ishsizlikning sotsial qiyofasi. mehnat sotsiologiyasining vujudga kelishi, shart-sharoitlari. xozirda, ijtimoiy fanlar qatorida “sotsiologiya” fani oldida shaqllanib kelayotgan yangi ijtimoiy munosabatlar xususiyatlari, bozor munosabatlariga o’tish jarayoni va uning kelgusidagi ijtimoiy oqibatlarini, mehnat munosabatlarining yangi sharoitidagi o’ziga xos jihatlarini o’rganish masalasi kundalang bo’lib turibdi. sotsiologiya va uning maxsus nazariyasi- mehnat sotsiologiyasi doirasida bu muammolarning ham nazariy, ham amaliy tomonlari o’zaro dealektik ...

Формат DOC, 70,5 КБ. Чтобы скачать "mehnat va mehnat jamoalari sotsiologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mehnat va mehnat jamoalari sots… DOC Бесплатная загрузка Telegram