nemis teatri sahna san’ati

DOC 71,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1527195267_71751.doc nemis teatri sahna san’ati reja: 1. nemis teatri 2. gerxardt gauptman (1862-1946-y.) 3. sahna san'ati nemis teatri nemis san'ati xix asrning so'nggi choragida ovro'poda keng tarqalgan naturalizm, simvolizm, impressionizm yo'nalishlarida rivojlanadi. dramaturgiya ayniqsa keng ravnaq topadi. gerxardt gauptman dramaturgiyasi xix asrning oxiri xx asr boshlarida o'z ahamiyatiga ko'ra jahon miqyosida yirik voqelikka aylandi. dramaturgiya ravnaqi milliy teatrning gullabyashnashi uchun zamin tug'dirib berdi. aynan germaniyada yangi teatr turi — rejissorlik teatri o'zining ilk natijalarini ko'rsata boshlaydi. «meyningen teatri*. maks reynxardtning rejissorlik faoliyati shun-day hodisalardan edi. gerxardt gauptman (1862-1946-y.) gerxardt gauptman ikki asr oralig'ida san'at olamida paydo bo'lgan turli yo'nalishlarga daxldor, favqulodda ko'p qirrali ijod so-hibi sifatida maydonga chiqdi. gauptman dastlab naturalizm, so"ng simvolizm va neoromantizm yo'nalishlarini o'tib, oxiri qat'iyan re-alistik ijod yo'lini tanlab oladi. gauptman «tong oldida* (1889) degan birinchi pyesasidayoq o'zini ashaddiy naturalist sifatida ko'rsatadi. pyesa awalida asosiy hisoblangan ijtimoiy noboplik mavzusi oxiri chetga surilib, uning o'rnini irsiy xastalik …

li yashash naqadar afzal ekanini anglaydi. personajlar sa-jiyalarining yorqinligi, qalb og'riqlari, dilga uriluvchi mayin bahoriy kayfiyat — bularning jami «g'ariblar» asari yangi usul dramasining eng noyob namunasi ekanini ko'rsatardi. o'ziga xos muloqot usuli, ya'ni «begonasirab so'zlashish», kechmishning ichki tub mohiyatiga tutash ichki mulohazalar, dardli sukunatlar mazkur asarning favqu-lodda badiiy kashfiyot ekanini ko'rsatardi. sahnaviylikning bunday ichki tahlikaviy tarzi asarga nisbatan alohida qiziqish uyg'otdi. «g'ariblar» pyesasining nomi o'sha davrda ovro'po ziyoliy-larining ma'lum qismi orasida ko'zga tashlangan ma'naviy tanaz-zulning umumlashma ifodasi tarzida qabul qilindi. mazkur asarda gauptmanning ijodida bosh mavzulardan biri, ya'ni insonning tuban muhitga qarshi noroziligi mavzusi yetakchi mavzuga aylandi. personajlar sajiyalarining yorqinligi qalb og'riqlar, dilga uriluvchi mayin bahoriy kayfiyat — bularning jami «g'ariblar» asari yangi usul dramasining eng ibratli namunasi ekanidan dalolat edi. o'ziga xos muloqot usuli, ya'ni «begonasirab so'zlashish*, kechmishning ichki tub mohiyatiga tutash ichki mulohazalar, dardli sukunatlar mazkur asarning favqulotda badiiy kashfiyot ekanini ko'rsatadi. sahnaviylikning bunday ichki tahlikaviy tarzi …

. birinchi pardada ishchilar ochiik, xo'rlik azobini boshdan kechirsalarda, tarqoq va sustkash olomon tarzida gavdalanadi. ikkinchi pardaning oxirida to'quvchilar xorining kurashga chorlovchi qo'shig'i (gauptman qo'zg'olon chog'ida chindan ham aytilgan qo'shiqni kiritgan edi) sahnasidan boshlab ishchilar norozilik g'oyasi ta'sirida uyishib, qudratli kuchga aylanib borishi yaqqol ko'zga tashlanib turadi. izchil inqilobchilik hech qachon gauptman dunyoqarashiga xos bo'imagan. gauptman qurolli kurash muammosini olg'a surgan emas; nasroniylik «mehr-shafqat tuyg'usi» tufayli bu asarni yozganligini qayd etgan. 1896-yili gauptmanning «cho'kib ketgan qo'ng'iroq* falsafiy-ertak pyesasi dunyoga keladi. asar qahramoni cho'yan quyuvchi genrix degan usta ulkan qo'ng'iroq yasab, uni baland tog' ustiga osib qo'ymoqchi bo'ladi. lekin qo'ng'iroq olib ketilayotganda ban-didan uzilib, ko'l qa'riga g'arq bo'ladi. gauptman ertagining fal-safiy mohiyati — olamning nomutanosibligini ta'kidlashdan iborat: unda tog' qoyasi va vodiy misolida ma'naviylik va ma'naviyatsizlik har biri o'zicha timsoliy olam ekanligi ochib beriladi. vodiy — tiriklik maskani, inson tayanchi, quvonchu alami shu yerga xos; tog' go'zal, fusunkor, lekin insoniy g'am-tashvish, …

hitida ham, tabiatning keng qo'nida ham yasholmaydi, rautendeleyning oldiga qaytish chog'ida halok bo'ladi. genrix borliq ifodachisi magdadan ham, ezgulik va nafosat timsoli rautendeleyndan ham ajralishni istamaydi: borliq orzusiz, nafosatsiz maftuni yo'q bir xilqat, lekin o'z navbatida ezgu orzu ham zaminiy qadriyatsiz havoyi bir narsadir. bu ikki asos birlashu-vining ilojsizligi ertakning shoirona olamiga qayg'uli ohang baxsh etib turadi. xalq ijodiga xos ohanglar — sirli tabiat kuchlarining ajib bir su-ratda maftunkorona jilolanishi, romantiklar tomonidan alohida qadrlangan san'atkor va ijodkorlik mavzui ta'rifi timsoliy obrazlarga boy bu «cho'kib ketgan qo'ng'iroq* ertagining yangi romantizm ruhidagi asar ekanini ko'rsatadi. ayni paytda mazkur pyesada gauptman ijodiga xos tarzda tengsizlik muhitiga nisbatan norozilik ohangi ufurib turadi. xx asr gauptman ijodiga yangi ohanglar olib kirdi. dramaturg bu davrning to'lqinli voqealarini hamisha ham to'g'ri baholay ol-gani yo'q. lekin u hayotining keyingi o'n yilliklari davomida qator yirik dramatik asarlar yaratdiki, bular muallif ijodining dastlabki davrida bo'lganidek insonparvarlik g'oyalariga mudom sodiq qol-ganidan …

ssorlik teatri sifatida maydonga chiqdi. meyningen teatri. 1869-yili meyningen gersogligi hukmdori georg ii lyudvig kroneg (1837—1891) ni o'z teatriga rejissor qilib tayinlagach, nemis sahna san'ati jo'g'rofiyasida chet ellarda ham keng shuhrat topgan o'ziga xos yangi ijodiy jamoa dunyoga keldi. germaniya birlashtirilgach, gersoglik martabasidan ajralgan georg ii butu diqqat-e'tiborini teatrga qaratadi: spektaklni bezash «rang-tasviriy» yechim vazifasini o'z zimmasiga oladi, xotini sobiq aktrisa ellen fransga esa ijrochilar bilan peysa matni ustida ishlash vazifasini topshiradi. asarni sahnalashtirish, spektakl qismlarini o'zaro yaxlit tarzda uyg'unlashtirish vazifasi kroneg zimmasiga yuklatiladi. iste'dodli rejissorgina emas, shuningdek, salohiyatli tash-kilotchi sifatida ham ko'ringan aynan shu kroneg menin-genchilarni ovro'po badiiy izlanishlari sarhadiga chiqdi. uning bevosita rahbarligi ostida teatr 1874-yili «yuliy sezar» spektakli bilan berlinda bo'ladi va shu bo'yi 1890-yilga qadar davom etgan dunyo bo'ylab safarini uyushtiradi. meyningen teatri nomi bilan tarixdan o'rin olgan bu jamoa shekspirdan boshlab shiller, gyote, kleyst, molyer va boshqa dramaturglar asarlarini ovro'po mam-lakatlarida namoyish etdi. meyningenchilar teatri …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "nemis teatri sahna san’ati"

1527195267_71751.doc nemis teatri sahna san’ati reja: 1. nemis teatri 2. gerxardt gauptman (1862-1946-y.) 3. sahna san'ati nemis teatri nemis san'ati xix asrning so'nggi choragida ovro'poda keng tarqalgan naturalizm, simvolizm, impressionizm yo'nalishlarida rivojlanadi. dramaturgiya ayniqsa keng ravnaq topadi. gerxardt gauptman dramaturgiyasi xix asrning oxiri xx asr boshlarida o'z ahamiyatiga ko'ra jahon miqyosida yirik voqelikka aylandi. dramaturgiya ravnaqi milliy teatrning gullabyashnashi uchun zamin tug'dirib berdi. aynan germaniyada yangi teatr turi — rejissorlik teatri o'zining ilk natijalarini ko'rsata boshlaydi. «meyningen teatri*. maks reynxardtning rejissorlik faoliyati shun-day hodisalardan edi. gerxardt gauptman (1862-1946-y.) gerxardt gauptman ikki asr oralig'ida san'at olami...

Формат DOC, 71,0 КБ. Чтобы скачать "nemis teatri sahna san’ati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: nemis teatri sahna san’ati DOC Бесплатная загрузка Telegram