“teatr tarixi” kursiga kirish

DOCX 21,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1507648579_69261.docx [bookmark: _goback]âteatr tarixiâ kursiga kirish reja: 1. âteatr tarixiâ kursining maqsad va vazifalari. 2. teatr sanâatining kelib chiqishi va rivojlanishi. 3. jahon teatrining taraqqiyot bosqichlari. teatr (yunoncha theatron- tomosha joyi, tomosha) tomoshaviy san'atning asosiy turi. teatr san'atining tarkibiy yoânalishlari-dramatik teatr, opera, balet, pantomimo va x.k. koârinishlarga ega. ammo hozirgi davrda teatr atamasining mazmuni serqirra boâlib kelgan. jumladan âteatrâ soâzi qoâshimcha ravishda ushbu hollarda ham qoâllaniladi: 1. spektakllar qoâyish yoki unga muvofiqlashtirilgan binolar 2. muassasa, idora-spektakllar koârsatuvchi jamoa, shuningdek, spektakllar prokatini amalga oshiruvchi uyushma (maslan, muqimiy teatri, ilxom teatri gastrollari va sh.oâ.) 3. dramaturgik va boshqa saxnaviy asarlarning ma'lum bir uslubiyotga asoslangan majmualari (âuygâonish davri teatriâ, âmyuler teatriâ, âoâzbek teatriâ, âmannon uygâur teatriâ va x.k.) 4. koâchma ma'noda âqandaydir voqyea-xodisalar joyi (xarbiy xarakatlar teatri, anatomik teatr va x.k.)â teatrning tugâilishi yoki kelib chiqishi yer sharining barcha qit'alarida asosan bir xil tarzda ya'ni ibtidoiy davrlarda marosimiy xatto xarakatlarga bogâliq holda kechgan, …

i imkoniyatlariga zamin yaratadi. (tovush va shovqin yaratish sohasi, yoritish texnologiyasi) yangi saxnaviy effektlar (masalan, sahnani tutun bilan qoplash va x.k va x.k) teat, boshqacha aytganda, hyech narsani nishxoârtga chiqarmaydiyu. ikkinchidan oâziga xosligi uning jamoaviy san'atligi biroq bu tushuncha ancha murakkab xarakterga ega. ya'ni, jamoaviy san'at deganda spektakl yaratuvchilari (aktyorlardan tortib texnik xodimlargacha) ning ijodiy xamkorligigina bilan cheklanib boâlmaydi, zotan harqanday teatr san'atining yana bir tarkibiy qismi tomoshani koâruvchi, eshituvchi, oâz munosabatini turli tarzda bildiruvchi va ta'sir koârsatuvchi tomoshabinni yodda saqlash kerak. tomoshabinsiz teatr spektaklini tasavvur qilib boâlmaydi. âteatrâ atamasining oâzi tomoshabinlar joyi bilan bogâliq. teatr spektakliga tomoshabinlar munosabatini, tomoshabin buni anglash va anglamasligidan qat'iy nazar muhim ijodiy ish hisoblanadi. shundan kelib chiqqan xoda teatr san'atining uchinchi xususiyati-uning ma'lum bir lahzaligidir. har bir spektaklning umri-uning oâynalayotgan vaqti xolos. uni ikkinchi marta xuddi birinchisidek qaytarilish mumkin emas. hatto kino va teletasmalarga yozib koâchirilgan spektakllarda ham teatrda, tomoshabin koâz oângida boâlib oâtgan …

eb ta'riflanishi keng tarqalgan va asoslidir. teatrning yana bir sotsial funksiyasi uning tijorat-koângilocharlik xususiyati bilan bogâliq. rim imperiyasi davrida olomon tomonidan ilgari surilgan ânom va tomoshaâ shifi (lot. rapet yet circenses) ni eslash kifoya. barcha oâyin-kulgi tadbirlari singari tijorat-tomosha teatr ham jiddiy daromad keltirishi va shu jihatdan mafkuraviy va ma'muriy boshqaruv chiqishlariga ma'qul keladi. demak, teatrning shu ikki ijtimoiy funksiyasi uning butun tarixi davomida oâzaro birlikda yashab kelmoqda. insoniyatning madaniy taraqqiyoti tarixini antik teatrsiz tasavvur qilib bo'lmaydi. ma'lumki, antik teatr mazmunan xalq hayoti, uning taqdiri bilan bog'liq ulug'vor g'oyalar teatri sifatida dunyoga kelgan edi. qadimgi yunonistonda esxil, sofokl, yevripid, aristofan, rimda plavt va senekalar yangi sahnaviy shakllar, umumlashgan falsafiy, teran badiiy obrazlar orqali el-yurtni jo'shqin sevish, qadrlash e'tiqodlarini tarannum etdilar. antik dunyodan bizga badiiy ijodning tragediya, komediya janrlariga oid benihoya go'zal, badiiy yuksak adabiy namunalar yetib keldi. xv asrdan boshlangan uyg'onish davrida italiya zaminida antik badiiy ijod an'analari qayta o'zlashtirilib, …

llarining namunaviy asarlarini yaratib, teatr san'atini umumxalq minbariga aylantirish g'oyasini amalda ro'yobga chiqarishga intildilar. ovro'po mamlakatlari va aqsh teatr san'ati xix asrda o'z taraqqiyotining yangi sifat bosqichiga ko'tariladi. teatr bu davrda dastlab gyugo (fransiya), bayron (angliya), kleyst (germaniya) ijodi misolida romantizm, so'ng naturalizm, simvolizm uslublari zaminida voqelikni aks ettirishning yangi va rango-rang ifoda omillari va usullarini o'zlashtirib boradi. m. meterlink, g. ibsen, b. shou, g. gauptman kabi yirik dramaturglar qatori aktyorlik va rejissorlik san'ati sohasida ham ulkan san'atkorlarning yetishib chiqishi dramaturgiya darajasiga monand yuksak sahna ijodi namunalarini yaratish imkonini tug'dirdi. xx asrda adabiyot va san'at turli falsafiy maktab, siyosiy g'oyalar ta'sirida misli ko'rilmagan yangi va xilma-xil ifoda usullari va shakllari bilan boyiydi. birinchi jahon urushi mahsuli sifatida germaniyada tug'ilgan ekspressionizm, b. brext tomonidan â«epik teatr sistemasining yaratilishi, fransiyada taraqqiy topgan tafakkur dramasi, angliyada â«alamzada yoshlarâ» adabiy harakati, italyan neorealizm san'ati, aqshda yu. o'nil, t. uilyams ijodlari misolida psixologik drama yo'nalishining …

h ancha mushkul. ayni zamonda har bir mamlakat teatr san'ati tarixi alohida ko'zdan kechirilganda, ular dramaturgiyasi va teatrining mustaqil va o'ziga xosligi nisbiy ekanligi ham ko'zda tutilishi lozim. vaqtlar o'tib bizning kunlar yaqinlashgan sari xorijiy dramaturgiya va teatrning milliy mavzu doirasidagi cheklanganlik jihatlari susaya boradi. butun olam teatr spektaklining harakat maydoniga, bu olamda yashovchi odamlar taqdirining bir-biriga bog'liqligini anglash tamoyillari ijodiyotning bosh mafkuraviy mezoniga aylanib boradi. g'arbiy ovro'po va aqsh dramaturglari, sahna ijodkorlari davr ijtimoiy qarama-qarshiliklarini aynan shu nuqtayi nazardan tahlil etib kelmoqdalar. adabiyotlar 1. s.tursunbð¾ev. xð¾rijiy teatr tarixi. oâquv qoâllanma. t.: oâmkhtm, â«turð¾n-iqbð¾lâ» nashriyoti. 2005 yil. 2. sh.minavarð¾v. teatr-tarbiya maskani. t. â«oâqituvchiâ». 1997. 3. x.abdusamatð¾v. teatr tanqid koâzgusida. t. â«fanâ». 1993. 4. oâzbek entsiklð¾pediyasi. 1-tð¾m. tð¾shkent. 1971. 5. istiqlð¾l imkð¾niyatlaridan ð¾qilð¾a fð¾ydalanaylik. â«xalq soâziâ» gazetasi. 1995 yil, 1 dekabr .

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "“teatr tarixi” kursiga kirish"

1507648579_69261.docx [bookmark: _goback]âteatr tarixiâ kursiga kirish reja: 1. âteatr tarixiâ kursining maqsad va vazifalari. 2. teatr sanâatining kelib chiqishi va rivojlanishi. 3. jahon teatrining taraqqiyot bosqichlari. teatr (yunoncha theatron- tomosha joyi, tomosha) tomoshaviy san'atning asosiy turi. teatr san'atining tarkibiy yoânalishlari-dramatik teatr, opera, balet, pantomimo va x.k. koârinishlarga ega. ammo hozirgi davrda teatr atamasining mazmuni serqirra boâlib kelgan. jumladan âteatrâ soâzi qoâshimcha ravishda ushbu hollarda ham qoâllaniladi: 1. spektakllar qoâyish yoki unga muvofiqlashtirilgan binolar 2. muassasa, idora-spektakllar koârsatuvchi jamoa, shuningdek, spektakllar prokatini amalga oshiruvchi uyushma (maslan, muqimiy teatri, ilxom teat...

Формат DOCX, 21,5 КБ. Чтобы скачать "“teatr tarixi” kursiga kirish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: “teatr tarixi” kursiga kirish DOCX Бесплатная загрузка Telegram