matematika darslarida bilishning turlari va xulosa chiqarish metodlari

DOC 111.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1443673168_61325.doc 2 x 2 x 0 2 = + + q px x l 2 x 2 x 2 x 2 x x x 5 2 - 2 x 2 x 2 x 2 2 gt 2 x = + - + + = + + = + + = + + ) 4 4 2 2 ( ) 2 2 ( ) ( 2 2 2 2 2 2 2 2 a c a b a b a b x a a c a b x a a c a b x a c bx ax 0 4 4 ) 2 ( 4 4 ) 4 2 2 ( 2 2 2 2 2 2 2 2 = ú û ù ê ë é - - + = ú û ù ê ë é - - + + = a ac b a b x a a ac b …

(yu.m.kolyagin. «matematika o’qitish metodikasi, m., 1980 y, 57-bet). psixologik nuqtai nazardan qaraganda bilish jarayoni ikki xil bo’ladi: 1) hissiy bilish (sezgi, idrok va tasawur). insonning hissiy bilishi uning sezgi va tasavvurlarida o’z ifodasini topadi. inson sezgi a'zolari vositasida real dunyo bilan o’zaro aloqada bo’ladi. bilish jarayonida sezgilar bilan birga idrok ham ishtirok etadi. sezgilar natijasida ob'ektiv olaraning sub'ektiv obrazi hosil bo’ladi, ana shu sub'ektiv obrazning inson ongida butunicha aks etishi idrok deb ataladi. tashqi olamdagi narsa va hodisalar inspn miya po’stlog’ida sezish va idrok qilish orqali ma'lum bir iz qoldiradi. oradan ma'lum bir vaqt o’tgach, ana shu izlar jadallashishi va biror narsa yoki hodisaning sub'ektiv obrazi sifatida qayta tiklanishi mumkin. ana shu ob'ektiv olamning sub'ektiv obrazining ma'lum vaqt o’tgandan keyin qayta tiklanish jarayohi tasawur deb ataladi. 2) mantiqiy bilish (tushuncha, hukm va xulosa). har qanday mantiqiy bilish hissiy bilish orqali amalga oshadi, shuning uchun ham hap bir o’i^anilayo^an matematik ob'ektdagi …

ajmi deb, ana shu tushunchaga kirgan barcha ob’ektlar to 'plamiga aytiladi. masalan, to’rtburchak tushunchasining hajmi shu to’rtburchak tushunchasiga kirgan barcha to’rtburchak turlaridan, ya'ni parallelo-gramm, kvadrat, romb va trapetsiyadan iborat bo’iadi. bundan to’rt-burchak cushunchasining hajmi tomonlari uzunliklarining kattaligi turlicha bo’lgan barcha katta-kichik to’rtburchaklar tashkil qilishi ko’rinadi. bizga hajm jihatidan keng va mazmun jihatidan tor bo’lgan tushunchani jins tushunchasi, aksincha esa hajmi tor va mazmuni keng bo’lgan tushunchani tur tushunchasi deb yuritilishi psixclogiya fanidan ma'lum. 1 - m i s o 1. akslantirish tushunchasini olaylik. bu tushun-chadan ikkita, ya'ni qaytuvchi va qaytmaydigan akslantirish tushun-chalari kelib chiqadi. bu yerda akslantirish tushunchasi qaytuvchi va qaytmaydigan akslantirish tushunchalariga hisbatan jins tushunchasi, qaytuvchi va qaytmaydigan akslantirislilar esa akslantirish tushunchasiga nisbatan tur tushunchalari bb'ladi. bu mulohazalardan jins tushunchasi tur tushunchalariga iiisbatan hajm jihatidan keng va mazmun jihatidan tor tushuncha ekani ko’rinadi. 2 - m i s o 1. ko’pburchak tushnhchasini olaylik bu tushunchadan ikkita qavariq va botiq …

eometriya kursida esa tekislik, nuqta, masofa va to’g’ri chiziq tushunchalari ta'riflanmaydigan tushunchalardir. bu tushunchalar yordamida boshqa matematik tushunchalar ta'riflanadi. ta'rif degan so’zning ma'nosi shundan iboratki, bunda qarala-yotgan tushunchalami boshqalaridan farqlashga, fanga kiritilgan yangi termin maztnunini oydinlashtirishga imkon beruvchi mantiqiy usul tushuniladi. tushunchaning ta'rifi ta'riflanuvchi tushuncha bilan ta'riflovchi tushunchalar orasidagi miinosabatdan hosil bo’ladi. tushuncbaning ta'rifi ingiizcha definitsiya (deflnito) so’zidan oiingan bo’iib, «chegara» degan yoki «biror narsaning oxiri» degan ma'noni bildiradi. professor jjkromov o’zining «maktab mate- matika tili» nomli kitobida tushunchalarning ta'rifini quyidagi turlargaajratadi: 1) real ta'rif. bunda qaralayotgan tushunchaning shu gruppadagi tushunchalardan farqi ko’rsatib beriladi. buhda ta'rif-lovchi va ta'riflanuvchi tushunchalar hajmlarining teng bo’lishi muhim rol o’ynaydi. masalan: «aylana deb tekislikning biror nuqtasidan masofasi berilgan tnasofadan katta bo’lmagan masofada yotuvchi nuqtalar to’plamiga aytiladi». bu yerda ta'riflanuvchi tushun-cha aylana tushunchasidir, ta'riflovchi tushunchalar esa tekislik, nuqta, masofa tushunchalaridir. 2) klassifikatsion ta'rif. bunda ta'riflanayotgan tushuncha- ning jins tushunchasi va uning tur jihatidan farqi ko’rsatilgan bo’ladi. …

burchakli uchburchakning bir kateti atrofida aylanishidan hosil bo’lgan jismni konus deyiladi. 2) to’g’ri burchakli trapetsiyaning balandligi atrofidan aylanishidan hosil bo’lgan jismni kesik konus deyiladi. 3) doiraning diametri atrofida aylanishidan hosil bo’lgan jism shar deyiladi. yuqorivlttgilaidan, ko’rinadiki, tushunchalarni ta'tifiashda har bir tushunchaning mazmuni beriladi, bu degan so’z tushunchaning asosiy alomatlari yoki muhim belgilarini sanab ko’rsatish demakdir. demak, ta'rifda faqat ta'riflanadigan tushunchani boshqa turdagi iushunchaiardan ajratib turadagan muhim belgilarigina ifodalanadi. maktab matematika kursida tushunchalarning ta'rifi ikki usul bilan tuziladi: 1) berilgan tushunchaning hajmiga kiruvchi barcha ob'ektlar to’plamiga asoslaniladi. masalan, tekiskkning (masofalami o’zgart-magan holda) o’z-o’ziga akslanishi siljitish deyiladi. bu yerda o’q va markaziy simmetriya, parallel ko’chirish va nuqta atrofida burish tushunchalari siljitish tushunchasining ob'ektiga kiruvchi tushun-chalardir. 2) berilgan tushunchalarning aniqlovchi alomatlar to’plamiga asoslaniladi. bunday ta'rifni tuzishda tushunchaning barcha muhim alomatlari sanab o’tilmaydi, ammo ular tushunchaning mazmunini ochib berish uchun etarli bo’lishi kerak. masalan, paralleldgramning muhim alomatlari quyidagilardan iborat: a) to’rtburchak; b) qarama-qarshi tomonlari …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "matematika darslarida bilishning turlari va xulosa chiqarish metodlari"

1443673168_61325.doc 2 x 2 x 0 2 = + + q px x l 2 x 2 x 2 x 2 x x x 5 2 - 2 x 2 x 2 x 2 2 gt 2 x = + - + + = + + = + + = + + ) 4 4 2 2 ( ) 2 2 ( ) ( 2 2 2 2 2 2 2 2 a c a b a b a b x a a c a b x a a c a b x a c bx ax 0 4 4 ) 2 ( 4 4 ) 4 2 2 ( 2 2 2 2 2 2 2 2 = ú …

DOC format, 111.5 KB. To download "matematika darslarida bilishning turlari va xulosa chiqarish metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: matematika darslarida bilishnin… DOC Free download Telegram