to‘plamlar va ularning berilish usullari. misollar

DOCX 11 pages 71.7 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 71.7 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

reja: 1) to‘plamlar va ularning berilish usullari. misollar 2) to‘plamlar ustida amallar va ularning xossalari. isbotlari bilan. eyler- venn diagrammalari 3) to'plamlar quvvati. to‘plamlar yig'indisi uchun quvvatni aniqlash formulasi 4) cheksiz to'plamlami quvvatiga ko'ra taqqoslash muammolari 5) chekli to'plamlarda munosabatlar va ulaming berilish usullari 6) munosabatlami xossalariga ko'ra turlanishi. misollar bilan to‘plam haqida tushuncha. to‘plam elementlari. to‘plam tushunchasi matematikaning ta’riflanmaydigan asosiy tushunchalaridan biri bo‘lib, u biror ob’yektlar guruhlarini yagona butun deb qarash natijasida yuzaga keladi. masalan, 1 dan 10 gacha bo‘lgan sonlar, uchburchaklar, kvadratlar, x+2>4 tengsizlikning yechimlar to‘plami va boshqalar to‘plamlarga misol bo‘ladi. hayotda to‘plam so‘zi o‘rnida “nabor”, “yig‘ilish”, “kolleksiya”, “suruv”, “yilqi” va boshqa terminlar ham ishlatiladi va ular to‘plam so‘zining matematik ma’nosidan farq qiladi. har xil tabiatga ega bo‘lib (odamlar, uylar, kitoblar, eometric figuralar, sonlar, hayvonlar) to‘plamni tashkil etuvchi ob’yektlar uning elementlarideyiladi. to‘plamlar lotin alifbosining bosh harflari a,b,c,…,x,y,z lar orqali, elementlari esa kichik harflari a,b,c,…,x,y,z lar orqali belgilanadi. agar …

2 / 11

i odamlar to‘plami, son o‘qida 1 dan chap tomonda joylashgan natural sonlar to‘plami, tenglamaning natural yechimlari to‘plami bo‘sh to‘plamlarga misol bo‘ladi. to‘plamlarning elementlari to‘plamalardan iborat bo‘lishi ham mumkin. masalan, fakultetdagi kurslar to‘plamini qarasak, kurslar fakultetning elementlari to‘plami bo‘ladi.to‘plam bittagina elementga ega bo‘lishi mumkin. masalan, tenglama yechimi to‘plami bitta elementga ega. matematikada bitta ham elementga ega bo‘lmagan to‘plam ham qaraladi. bunday to‘plam bo‘sh to‘plam deyiladi va to‘plamlarning berilish usullari.agar biror ob’yektning to‘plamga tegishli yoki tegishli emasligi haqida gapirish mumkin bo‘lsa to‘plam berilgan deb hisoblanadi. 1. to‘plamni uning elementlarini sanab ko‘rsatish orqali berish mumkin. masalan, a to‘plamning elementlari a,b,c,d ob’yektlardan tashkil topgan bo‘lsa, uni a={a,b,c,d}ko‘rinishda yoziladi.bu usul to‘plam elementlari soni chekli bo‘lgan yoki uncha ko‘p bo‘lmagan hollarda qo‘llaniladi. 2. to‘plam elementlarining xarakteristik xossalarini ko‘rsatish orqali ham to‘plamni berish mumkin. masalan, 100 dan kichik natural sonlar to‘plamini quyidagicha berish mumkin: bu aytilgan usulda elementlari soni cheksiz ko‘p to‘plamlarni ham berish mumkin. masalan, [0, …

3 / 11

‘plamning qism to‘plami bo‘ladi: a to‘plam o‘z-o‘zining qism to‘plami bo‘ladi: a to‘plamning o‘zi a to‘plamlarva a ning xosmas qism to‘plamlari deyiladi, qolgan qism to‘plamlari (agar ular bor bo‘lsa) a ning xos qism to‘plamlari deyiladi. masalan, a={m,n,p} to‘plam 6 ta xos qism to‘plamlarga, ya’ni {m}, {n}, {p}, {m,n}, {m,p}, {n,p, {} va 2 ta m,n,p} xosmas qism to‘plamlarga ega. ta’rif. agar va bo‘lsa, a va b to‘plamlar teng deyiladi va a=b deb yoziladi. masalan, a={a,b,c,d}, b={b,d,a,c} lar o‘zaro teng, chunki ular kesishadi va a ning har bir elementi b ning ham elementi va aksincha. xuddi shuningdek, a={12, 22, 32, 42} va b={} to‘plamlar ham o‘zaro teng. oxirgi ta’rifdan to‘plamlar tengligini isbotlashning usullaridan biri kelib chiqadi. 1-rasm eyler-venn diagrammalari deb ataluvchi doiralar, ovallar yoki biror boshqa eometric figuralar ko‘rinishida tasvirlanadi. bunda to‘plamlar qancha elementga ega bo‘lishining ahamiyati bo‘lmaydi. masalan, ba munosabat, a va b lar kesishadi hamda a va b lar kesishmaydi …

4 / 11

icha usullar bilan o‘qing: 1) ; 2) 3. quyidagi fikrlarni o‘qing va ular orasidan rostlarini ko‘rsating: 1) 2) 3) 4) 5) 6) 7) 8) 9) 4.d – butun manfiy sonlar to‘plami. shu to‘plamga tegishli bo‘lgan beshta son ayting. ekani to‘g‘rimi? 5. 3, 25; 0; –17; –3,8; 7 sonlari berilgan. bu sonlardan qaysilari: 1) natural sonlar to‘plamiga; 2) butun sonlar to‘plamiga; 3) ratsional; 4) haqiqiy sonlar to‘plamiga tegishli bo‘lishini aniqlang. 6.a={a, b, c, d}, b={k, l, m} bo‘lsa, ab ni toping va uni jadval ko‘rinishida tasvirlang. 7.a to‘plamda 8 ta element bor. agar ab da: 1) 56 ta; 2) 8 ta; 3) 0 ta; 4) 24 ta element bo‘lsa, b to‘plamda nechta element bor? 8. natural sonlar to‘plamini qanday sinflarga ajratish mumkin? misollar keltiring. 9. universitet kutubxonasidagi kitoblar to‘plamini qanday sinflarga ajratish mumkin? to‘plamlar kesishmasi amali va uning xossalari. ikki va undan ortiq to‘plam elementlaridan yangi to‘plamlar tuzish to‘plamlar ustida amallar …

5 / 11

graflar nazariyasida, juda muhim o‗ringa ega. biz uning ayrim xossalarini o‗rganish bilan cheklanamiz. to‗plamlar odatda, lotin alifbosining bosh harflari a b, ,... bilan ularning elementlarini esa kichik -a b, ,... harflar bilan belgilanadi. 1.1-ta’rif. berilgan to’plamlardan yangi to'plamlarni shakllantirish usullariga to'plamlar ustida amallar deyiladi. to‘plam tuchunchasida ishlatiladigan belgilarning ma'nolariga to‗xtalamiz. a a belgisi ― a element to‘plamga tegishli‖ ekanligini bildiradi. bu tasdiqning inkori a a shaklda yoziladi va ― a element to‘plamga tegishli emas‖ deb o‗qiladi. a b belgi ― a to‘plamning barcha elementlari b to‘plamga ham tegishli” ekanligini bildiradi. bu holda a to‗plam b to‗plamning qismi deyiladi. agar a va b to‗plamlar bir xil elementlardan tashkil topgan bo‗lsa, u holda ular teng to‘plamlar deyiladi va a b shaklda yoziladi. ko‗pincha, to‗plamlarning tengligini isbotlashda a b va b a munosabatlarning bajarilishi ko‗rsatiladi. 1.2-ta’rif. har qanday ikkita to‘plamning barcha elementlaridan, ularni takrorlamasdan, tuzilgan to‘plamga shu to‘plamlarning birlashmasi (yoki yig‘indisi) deb aytiladi. …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "to‘plamlar va ularning berilish usullari. misollar"

reja: 1) to‘plamlar va ularning berilish usullari. misollar 2) to‘plamlar ustida amallar va ularning xossalari. isbotlari bilan. eyler- venn diagrammalari 3) to'plamlar quvvati. to‘plamlar yig'indisi uchun quvvatni aniqlash formulasi 4) cheksiz to'plamlami quvvatiga ko'ra taqqoslash muammolari 5) chekli to'plamlarda munosabatlar va ulaming berilish usullari 6) munosabatlami xossalariga ko'ra turlanishi. misollar bilan to‘plam haqida tushuncha. to‘plam elementlari. to‘plam tushunchasi matematikaning ta’riflanmaydigan asosiy tushunchalaridan biri bo‘lib, u biror ob’yektlar guruhlarini yagona butun deb qarash natijasida yuzaga keladi. masalan, 1 dan 10 gacha bo‘lgan sonlar, uchburchaklar, kvadratlar, x+2>4 tengsizlikning yechimlar to‘plami va boshqalar to‘plamlarga misol bo‘ladi. hayotda to‘p...

This file contains 11 pages in DOCX format (71.7 KB). To download "to‘plamlar va ularning berilish usullari. misollar", click the Telegram button on the left.

Tags: to‘plamlar va ularning berilish… DOCX 11 pages Free download Telegram