бобуршоҳ авлодлари адабий мероси

DOC 35,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (3 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1403958966_49544.doc бобуршоҳ авлодлари адабий мероси бобуршоҳ авлодлари адабий мероси заҳириддин мухаммад бобур бунёд этган ҳиндистондаги бобурийлар сулоласи маънавий, адабий-илмий бойликлари, илмпарвар, атоқли шоир, олим, шоҳ ва шаҳзодалари билан ҳам машҳурдир. жумладан, заҳириддин мухаммад бобур илм-фан соҳасида тилшунослик (“хатти бобурий”), ислом асослари ва мусиқа, ҳарб санъати бўйича талай рисолалар яратган. неча асрларки бобурнинг “бобурнома” асари дунёнинг бир қанча тилларига ўгириб келинмоқда ва олимлар томонидан чуқур тадқиқ этилмоқда. машҳур ҳинд арбоби жавоҳарлаъл неру бобур ва унинг фарзандлари ҳақида шундай деб ёзади: “бобур чингиз ва темурнинг муштарак фарзанди эди. у улардан ҳарбий даҳо ва буюкликни мерос қилиб олган эди. бобур энг фарҳангли ва ёқимли киши, унда таассуб ва калтабинлик йўқ эди. у санъат ва адабиётнинг ҳомийси эди. ўзи ҳам форс тилида шеър ёзарди. гуллар ва боғларни севарди.” албатта бундай маданиятни қуриш ўзидан-ўзи бўлмайди. шоҳнинг ўзи олим, шоир ва маданиятли киши бўлмаса, илм-фанга қизиқмаслиги мумкин. аммо бобурнинг ўзи ҳам, унинг тўрт ўғил ва қизи …

келди. ҳумоюн салтанатидаги адабий муҳитни унинг яқин сафдоши ва саркардаси байрамхон хонихонон, укаси мирзо комроннинг ижодисиз тасаввур қилиш мумкин эмас. чунки уларнинг чиғатой туркийсида ёзган девонлари ҳиндистондаги туркий тил адабиёти пойдеворини мустахкамлаш ва юксалтиришда улкан хисса бўлиб қўшилди. ҳинд олими тара чанд фикрича, ҳумоюн ер ва коинотга доир илмлар билан ҳам шуғулланган.1 манбалар орқали етиб келган шеърий намуналарга қараганда ҳумоюн форс, туркий тилларида ғазал ва рубоийлар ёзган. агар форс-тожик шеъриятида ҳумоюнни ҳофиз шерозийнинг “сирли тили” мафтун этган бўлса, туркийда у ота мерос шеърият гулшанидан баҳраманд бўлган. бобурийла р сулоласининг адабий сиймоларидан бири комрон мирзодир. комрон мирзо шеърда шубҳасиз отасининг вориси эди. унинг шеърлари бадиий томондан ҳам отаси бобуршоҳнинг адабий мероси ва адабий йўлининг давомидир. комрон мирзо ўз шеърларини ҳам туркий (ўзбек) ҳам форсий тилларда ёзган. унинг шеърлари ҳажм жиҳатидан унчалик кўп бўлмаса ҳам (770 байтдан кўпроқ) бадиийлик ва сермазмунлиги нуқтаи назаридан катта ҳажмли девонларга тенг келадиган шеърлар ҳисобланади. комрон мирзо …

га ҳиндистонга келиб ўрнашиб қолган мансабдорлар авлодларига нисбатан маҳаллий шарт-шароитларга кўниктириш сиёсатини юритди. маҳаллий халқ билан қариндош-уруғчилик ришталарини боғлаб, рақибларини ўз томонига оғдира билди. ж. неру: “мўғиллар давлати фақат акбар даврига келиб ҳиндистонда хинд салтанати қиёфасида қарор топди” деган эди. акбар умрининг охиригача мусулмон хукмрони бўлиб қолди. лекин унинг “дини илоҳий” асосида тутган сиёсати туфайли мамлакат иқтисодида юз берган ўзгаришлар илм-фан, санъат ва адабиётда ҳам ўз аксини топди. архитектура соҳасида ҳумоюн мавзолейи, одамхон мақбараси ва бутун бошли бир шахар фотеҳпур сикри монументал қурилиши поёнига етказилди. хинд халқи адабий меросининг нодир намуналари маҳабхарата, рамаяна, атхарваведа санскритдан форс тилига таржима қилинди. акбарнинг бевосита хомийлигида каллиграфия, музика, мусаввирлик ва наққошлик санъати ривож топди. тарих фани бўйича “тарихи акбаршохий”, “аин-и акбарий” (абулфайз алломий), “табақоти акбарий”(низомиддин ахмад), “мунтахаб ат-таворих”(бадаоний), “ҳумоюннома”(гулбаданбегим) сингари дурдона асарлар дунёга келди. xvi асрнинг иккинчи ярмида бобурийлар давлатидаги фан, санъатнинг ривожланиши беқиёс бўлди ҳамда ушбу сулола вакиллари яратган асарлар жаҳон адабиёти тараққиёти …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "бобуршоҳ авлодлари адабий мероси"

1403958966_49544.doc бобуршоҳ авлодлари адабий мероси бобуршоҳ авлодлари адабий мероси заҳириддин мухаммад бобур бунёд этган ҳиндистондаги бобурийлар сулоласи маънавий, адабий-илмий бойликлари, илмпарвар, атоқли шоир, олим, шоҳ ва шаҳзодалари билан ҳам машҳурдир. жумладан, заҳириддин мухаммад бобур илм-фан соҳасида тилшунослик (“хатти бобурий”), ислом асослари ва мусиқа, ҳарб санъати бўйича талай рисолалар яратган. неча асрларки бобурнинг “бобурнома” асари дунёнинг бир қанча тилларига ўгириб келинмоқда ва олимлар томонидан чуқур тадқиқ этилмоқда. машҳур ҳинд арбоби жавоҳарлаъл неру бобур ва унинг фарзандлари ҳақида шундай деб ёзади: “бобур чингиз ва темурнинг муштарак фарзанди эди. у улардан ҳарбий даҳо ва буюкликни мерос қилиб олган эди. бобур энг фарҳангли ва ёқимли киши, унда таассуб ва...

Формат DOC, 35,5 КБ. Чтобы скачать "бобуршоҳ авлодлари адабий мероси", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: бобуршоҳ авлодлари адабий мероси DOC Бесплатная загрузка Telegram