дўстлик

DOC 84,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1441972404_41552.doc дўстлик www.arxiv.uz дўстлик эзгу хулқ дўстликни, ёмон хулқ душманликни келтиради. дўстлик – инсон ахлоқининг бебаҳо гўзаллиги, ижобий фазилатлар гавҳари. инсондаги барча гўзал фазилатлар бир марварид шодаси бўлса, унинг дур-гавҳари чин инсоний муҳаббатга асосланган дўстликдир, дўстлик туфайли хонадонимиз обод, дунёда тинчлик ва дастурхонимизда тўкинлик ҳукмрон. шунинг учун ҳам доно кишилар ҳамма жамиятда ҳам дўстликни улуғлаб, қадрлаб келганлар ва одамларни дўст бўлиб яшашга, кўпроқ дўст орттиришга ундаганлар. пайғамбаримиз муҳаммад мустафо саллоллоҳу алайҳи вассалам ҳадисларидан бирида: «бир-бирингизга ҳайр-эҳсонли, меҳр-муҳаббатли бўлиб, қўл бериб сўрашиб юринглар, шунда дилларингиздаги ғиллу ғамлик кетади»,- деганлар. дўстлик инсоннинг кучига куч, қудратига қудрат қўшадиган, кишини бахтли қиладиган, ҳаётини безайдиган энг муҳим омиллардандир. халқимиз ўртасида дўстлик муносабатларига бағишлаб жуда кўп ҳикматлм сўзлар яратилганки, улар орқали дўстликнинг киши ҳаётида тутган ўрни ифода этилган. жумладан: «қора кунингда дўстинг ярайди». «дўст ачитиб, душман кулдириб гапирар». «қоқилганингда дўстинг суяб қолади». «ўзини сийламаган, ўртоқларини ҳам сийламас». «ўзингни қурбон қилиб бўлса ҳам, ўртоқларингни сақлаб қол». «кунинг …

а ўқийдиган ўртоқларимиздан бири бетоб бўлиб қолди ёки хонадонида бирор кўнгилсизлик рўй берди дейлик, шундай пайтда дарҳол ҳол-аҳвол сўраб, дардига малҳам бўла олсак, нур устига аъло нур бўлади. бунинг натижасида кишилар ўртасида яқинлиқ меҳр-оқибат ортиб боради. дўстликка хос бўлган яна бир ҳислат ўзаро ёрдам ҳисобланади. биз ўқишда, меҳнатда, жамоат ишларида ўртоқларимиздан ёрдамимизни аямаслигимиз керак. дўстлик, ўртоқлик ришталарининг боғланиши ва мстаҳкамланишини таъминловчи бирмунча хислатлар бор. жумладан, ростгўйлик, бир-бирини ўзаро ҳурмат қилиш ва сирдош бўлиш, ўртоқларга доимо ғамхўр бўлиш кабиларни ўз вақтида амалга ошириб борсак, бизнинг ўртоқлигимиз ортиб, ҳақиқий дўстлик даражасига кўтарила олади, шунинг учун ҳам дўстлик ўртоқликнинг олий шаклидир, деб юритилади, чунки дўстлик аввало ўртоқликдан бошланади. киши ўз ўртоқларидан бирини бошқалардан ортикроқ севади. уни бошқалардан кўпроқ ҳурмат қилади, унга нисбатан ўз мойиллигини амалда кўрсатишга тиришади. иккинчи томон ҳам бу ҳурматга ҳурмат билан жавоб бериши айни муддао бўлади. дўстлар доимо бир-бирларидан маслаҳат оладилар, бир-бирларнга мунтазам ёрдамлашиб турадилар, моддий ва маънавий жиҳатдан бир-бирларини …

, лекин ёшликда бошланган дўстликнинг илдизи жуда чуқур ва мустаҳкам бўлади. шунинг учун ҳам ёшларимиз иложи борича кўпроқ дўст орттиришлари ва бир-бирлари бнлан аҳил яшамоқлари керак. дўстлик ширин суҳанликдан бошланади ва хушмуомалалик, очиқ кўнгиллилик, меҳр-садоқат билан мустаҳкамланиб боради. енгилтаклик, жиззакилик, иғгво-бўҳтонга берилиш ва ўзаро ҳурматнинг йўқолиб бориши дўстликка раҳна солади, унинг емирилишига олиб келади. дўстлик ўрнини душманлик, ғаразгўйлик эгаллайди. ота-боболаримиз дўстликни юқори даражада қадрлашган. дўсти йўқ одамни қуриган дарахтга, жисман мавжуд бўлса ҳам қалбини ўлик мурдага ўхшатишган. дўсти кўп одамни ҳурмат қилишган. дўст орттириш учун меҳнат қилиш, бировларнинг юкини кўтариб мушкулини осон қилиш кераклигини уқтиришган. ривоят. улуғ шоир алишер навоийнинг пахлавон муҳаммад деган шогирди ҳам дўсти бор экан. шоир уни жуда яхши кўрар, шогирди бўлса ҳам қадрдон, сирдош дўсти, деб билар экан. кунлардан бир куни паҳлавон муҳаммад кичик бир гуноҳ қилиб қўйиб, шу туфайли султон ҳусайннинг қаттиқ ғазабига учрабди. воқеа бундай бўлибди: султон ҳусайн ғазаб отига миниб турган бир пайтда …

иб, дўстим билан бирга сазойи қилсинлар,- дебди. навоийнинг шогирди ҳамда дўстига бўлган садоқатини, меҳр-оқибатини кўрган ҳусайн бойқаро ғазабидан тушиб қолганини ўзи ҳам билмай қолибди-да: - паҳлавоннинг гуноҳидан ўтдим, жазо қолдирил-син, - деб фармон берибди. биз тарихда катта нжобий фазилатлари билан ком қозонган улуғ боболаримиздан ҳамиша ибрат олиб яшаймиз. оклада, мактабда, кўча-куйда, маҳаллада, давраларда ёшларимизни дўст орттиришга чақирамиз. ешликда боғланган дўстлик иплари мустаҳкам бўлади, уни ғийбат, туҳмат шамоллари уза олмайди. дўстинг билан бир умрга боғланиб қолсанг, кайфиятинг яхши бўлса, уни баҳам кўргани, диққат бўлсанг уни ёзгани дўстингникига борасан, меҳмон бўласан ёки дўстинг ҳам шундай ҳолатларда сеникига келади, кўнглини ёзади. меҳмоннавозлик дўстликни мустаҳкамловчи омиллардан биридир. чунки меҳмонни кузатиш жараёнида мезбондаги сахийлик, пазандалиқ тозалиқ инсон ку'нг-лики олиш каби олижаноб фазилатлар намоёа бўлади. дустлик анъаналарига садоқатли оилага меҳмон келиши байрамга, хурсандчиликка айланадя. ўзбекистон халқ шоири эркин воҳидовнинг «дўст билан обод уйинг» ғазалида бу ҳақда ажойкб фикрлар бор. дўст билан обод уйинг, гар булса у …

гона мақсад ва ғоявий бирлик асосидаги дўстлик. булардан биринчи ва учинчиси мустаҳкам, ҳақиқий ва бузилмас, иккинчиси эса, муваққат ва мустаҳкам бўлмаган, сохта дўстлик эканини таъкидлайди. форс-тожик адабнётининг мумтоз намояндаси абду-раҳмон жомий фикрича, киши муайян ҳаёт кечириб тарбияланар экан, демак, бошқа одамлар билан алоқасиз яшай олмайди. ҳар бир кишининг дўстона, ўзгаларнинг ёрдамисиз камолотга эришиши жуда қийин. шунинг учун ҳам ҳар бир кишкнинг ўзига муносиб, ҳақиқий дўсти ва ёр-биродари бўлишн лозим. чин дўст ул дўстлиги ошаверса гар, дўстидан ёмонлик кўрганида ҳам, бошига минг жафо тоши ёғилса, меҳр уйи у тошдан бўлар мустаҳкам,- деб жомий дўстликка катта баҳо беради. биров билан дўст тутинган киши ўз дўстининг камчиликларини бартараф қилишга, яхши хулқ сифатларини эъзозлашга ёрдам бериши керак. лекин, иккинчи томондан, дўстларининг айбини ўзигагина айтиш лозим, аммо бегоналар олдида камчилигини айтиб, мулзам қилиш чин дўстнинг иши эмас. ҳаётда ҳақиқий дўстлардан ташқари, сохта нодон дустлар ҳам учраб туради. «сохта дўстдан ошкора душман афзал» дейишади. айрим сохта …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "дўстлик"

1441972404_41552.doc дўстлик www.arxiv.uz дўстлик эзгу хулқ дўстликни, ёмон хулқ душманликни келтиради. дўстлик – инсон ахлоқининг бебаҳо гўзаллиги, ижобий фазилатлар гавҳари. инсондаги барча гўзал фазилатлар бир марварид шодаси бўлса, унинг дур-гавҳари чин инсоний муҳаббатга асосланган дўстликдир, дўстлик туфайли хонадонимиз обод, дунёда тинчлик ва дастурхонимизда тўкинлик ҳукмрон. шунинг учун ҳам доно кишилар ҳамма жамиятда ҳам дўстликни улуғлаб, қадрлаб келганлар ва одамларни дўст бўлиб яшашга, кўпроқ дўст орттиришга ундаганлар. пайғамбаримиз муҳаммад мустафо саллоллоҳу алайҳи вассалам ҳадисларидан бирида: «бир-бирингизга ҳайр-эҳсонли, меҳр-муҳаббатли бўлиб, қўл бериб сўрашиб юринглар, шунда дилларингиздаги ғиллу ғамлик кетади»,- деганлар. дўстлик инсоннинг кучига куч, қудратига қудрат ...

Формат DOC, 84,5 КБ. Чтобы скачать "дўстлик", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: дўстлик DOC Бесплатная загрузка Telegram