замонавий мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ташкил этиш усуллари

DOC 75,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404052568_50314.doc замонавий мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ташкил этиш усуллари замонавий мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ташкил этиш усуллари режа: 1. мусиқада замонавийлик тушунчалари. 2. мусиқада замонавийлик ва замонавий мусиқа. 3. мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ўтиш услублари. қўшиқ диллар ороли, кўнгиллар шодлиги. 4. мусиқа инсонга қанот бахшида этади. 5. мактаб программасида мусиқа дарслари дастур асосида режалаштирилган. мусиқа дарсларида ўқувчиларга мусиқа санъати, бастакорлик, композиторлик услублари, мусиқанинг ифодавий воситалари (мусиқа нутқи ва оҳанги) классик мусиқанинг моҳияти каби мусиқа санъатининг қонунятлари ҳақида дастлабки тушунчалар берилади. ёқимли овоз инсонга хос гўзаллик (дир) аломатидир. кўз қандай эҳтиёт қилинса, овоз ҳам шундай эҳтиёт қилиниши ва парваришланиши лозим. овозимизнинг соғлом, жарангдор ва ёқимли бўлиши кўп жиҳатдан ўзимизга, мусиқа дарсларидан ўрганган назарияларга амал қилишимизга боғлиқ. шуни унутмаслик керакки, шикасланган овозни даволаб, ўз аслига қайтариш мураккаб ишдир. мусиқада замонавийлик нима? бу саволни кўпчилик одатда ҳозирги кунда яратилаётган ва ижро этилаётган оммавий қўшиқ ва эстрада мусиқасига даҳлдор деб тушунади. аслида эса «замонавийлик» …

а т. жалилов мусиқаси) «насриддин бухорода» (м. ашрафий ва б. арапов мусиқаси) а.навоий (р.глиэр ва т.содиқов мусиқаси), «мафтунингман» (м.бурхонов ва м. левиев мусиқаси) каби бадиий филимлар мусиқасини 70-йиллардаги кинофильмлар мусиқаси билан таққослаганимизда фарқ борлигини кўрамиз. аммо ўтмишда яратили, ҳалигача классик деб (қайтшди) юритилган мусиқа намуналари бугунги кунда ҳам инсониятни завқлантириб келмоқда. халқимизнинг маънавий ғурури бўлиши мақомлар бир неча асрлар аввал яратилган бўлса-да, бироқ ҳануз ўз гўзаллиги, баркамоллиги билан замонамиз тингловчиларининг ҳайратга солади. унда халқнинг юксак тафаккури ва руҳи, донишмандлигию орзу –истаклар, хуллас, бутун қалб қўри дилрабо ва латофатли, теран куй-наволар мужасссам бўлган десак янглишмаймиз. замонавий (ўтлиш ва ҳозирги) мусиқани ўзининг ғоявий мазмунинг ва бадиий ифодасига кўра шартли равишда жиддий ва енгил мусиқа турларига бўлиши мумкин. айрим кишилар, енгил мусиқа деганда оммавий куй-қўшиқ ҳамда эстрада ва орк мусиқасини, «жиддий мусиқа» деганда классик мусиқа, айниқса йирик жанрдаги асарларни тушунадилар. аслида эса мазкур икки атаманинг асл моҳияти ҳам халқ мусиқасида, ҳам композиторлар ижодида, …

ик бахш этади. енгил мазмунли мусиқа маълум даражада шундай ҳис – туйғулар туғдириши мумкин. лекин муҳим тамони, енгил мусиқа тингловчини жиддий мушоҳадага ундашдан кўра кўпроқ унда енгил кайфият туғдиришга, кўнгилна ҳуш этишга, шодлик бахш этишга хизмат қилади. айни вақтда енгил мусиқа ўзининг мазмунан моҳияти мусиқадан ажралиб туради. у айниқаса енгил лирика ҳазил – мутойиба ва ҳажвий мазмун билан ажралиб туради. жумладан, «қилпилама», «ойижон», «воҳай бола», «оҳ лайли» каби халқ қўшиқлари ҳажвий мазмуни билан кишида кўнгил завқ уйғотса, «ил-ила ёр», «олмача анор», «ёр ёрлар» каби қўшиқлар эса шодлик завқ уйғотади. бундай хусусиятни композиторларни ижодида ҳам кўрамиз. бундан хулоса шуки композиторлар ижодида ҳам, эстрада куй-қўшиқларида ва халқ мусиқа ижодида ҳам жиддий ва енгил кайфият туғдирувчи хусусият мавжуд экан. шу боис улкан маданий меросимиза бўлган шошмақомга мурожат этсак, унда ҳам жиддий ва енгил куй ва ашула йўллари мавжудлигини кўрамиз. ундаги қашқарча, соийнома ва уфор йўлидаги ашулалар ўзининг рақсона ритм – умумлари ва тозибал …

о репертуарида ҳам жиддий - лирик мазмундаги қўшиқлар масалан, «мажнунтол», «/айра-ғайра» билан бир қаторда шўх, хазиломуз қўшиқлар «бойчечак», «қилпиллама», «кел-кел жон» борлигини яхши биламиз. ўрта мактаб дарсларида мусиқа фанларини ўқитишда замонавийликка катта эътибор бермоғимиз зарур. ҳар бир мусиқа дарсида давр талабига жавоб берарли даражада, ўқувчиларнинг ушбу фанга қизиқишларини орттириб бориш замонвийликни. амалий машғулотларда ҳам замонавийликка эришмоқ лозим. бунинг учун мусиқада бадиий образ ифодаси қўшиқларда ифода нутқи ва бадиий ифодаси кенг ўрин тутади. масалан, «қилпиллама» қўшиғини олайлик. бу қўшиқ замонавий қўшиқлардан биридир. даставвал қўшиқнинг мазмуни, тили, услуби ҳақида қисқача маълумот берилади. кейин эса қўшиқ матни ўқувиларга ёздирилиб ёд олинади. дарсларни мусобақа тарзида, ўйин тарзида ҳам ташкил этса бўлади. бунда синфни 2 гуруҳга бўлиб, замонавий қўшиқлардан куйлаш, маромига етказиб берилиб айтиш каби усуллар орқали дарсларни ташкил этиш ҳам мақсадга мувофиқдир. дарсларда кўпроқ ноанъанавийликка эришилса, дарс самарадорлиги ошади. кўпроқ амалий машғулотларимизда ўринли фойдаланиб, замоанвий мусиқа дарси ташкил эта олсак, ёш авлодни маънавий жиҳатдан …

рта умумий таълим мактабларида, мактабдан ташқари муассаларида санъат, мусиқа ўқитиш савиясини яхшилаш, яккахон, қўшиқчи ва хор санъатини яхшилаш ва ривожлантириш тадбирлари ишлаб чиқилмоқда. мусиқа дарслари давомида хор ижрочилигидан ташқари дарс давомида мусиқа тинглаш тарбиси ҳам энг муҳим формалардан ҳисобланади. мусиқа адабиёти билан танишув ва мусиқа тинглаш мактабдаги мусиқа дарсининг бўлимларидан биридир. мусиқа тинглаш ҳаётдаги ва айниқса санъатдаги гўзалликни ўқувчиларда идрок этиш асосида эстетик хисларни тарбиялашда зўр аҳамиятга эга бўлиб, эстетик муҳокама, тушунча ва дид-завқ таркиб топтиришда ҳал қилувчи роль ўйнайди. ўқувчиларга адабиёт дарсини ўргатиш уларда мусиқавий савиясини ошириш чинакам гўзаллик, юксак ғоявий мусиғага иштиёқ ва ҳавас уйғотиш учун катта аҳамиятга эгадир. мусиқанинг эмоционал таъсири шу қадар кучли бўлади, кичкинтойларнинг чеҳрасига қараб туриб асарни тинглаганда уларда ҳосил бўладиган ва кечинмаларнинг аксини ойнадагидай равшан кўриш мумкин. масалан: ш. рамазоновнинг «икки қўзичоғим бор»- қўшиғи ижро этилаётган пайтда кичкинтойларда, ўқувчиларда қувноқ кечинмалар ҳосил бўлади. аксинча ўқувчиларда чайковскийнинг «бемор қўзичоқ» ижро этилаётганда ўқувчилар чеҳрасида ғимгинлик …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "замонавий мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ташкил этиш усуллари"

1404052568_50314.doc замонавий мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ташкил этиш усуллари замонавий мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ташкил этиш усуллари режа: 1. мусиқада замонавийлик тушунчалари. 2. мусиқада замонавийлик ва замонавий мусиқа. 3. мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ўтиш услублари. қўшиқ диллар ороли, кўнгиллар шодлиги. 4. мусиқа инсонга қанот бахшида этади. 5. мактаб программасида мусиқа дарслари дастур асосида режалаштирилган. мусиқа дарсларида ўқувчиларга мусиқа санъати, бастакорлик, композиторлик услублари, мусиқанинг ифодавий воситалари (мусиқа нутқи ва оҳанги) классик мусиқанинг моҳияти каби мусиқа санъатининг қонунятлари ҳақида дастлабки тушунчалар берилади. ёқимли овоз инсонга хос гўзаллик (дир) аломатидир. кўз қандай эҳтиёт қилинса, овоз ҳам шундай эҳтиёт...

Формат DOC, 75,5 КБ. Чтобы скачать "замонавий мусиқа дарсларида амалий машғулотларни ташкил этиш усуллари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: замонавий мусиқа дарсларида ама… DOC Бесплатная загрузка Telegram