соғлом эътиқод ва диний бағрикенглик

DOC 106,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1408941775_58760.doc ызбекистонда виждон эркинлиги асослари соғлом эътиқод ва диний бағрикенглик эътиқод — (ишонч, иймон) — муайян мақсад, ғоя, таълимот ёки қадриятнинг тўғрилигига бўлган қатъий ишонч ҳамда шу асосда шаклланган тафаккур тарзи. илмий-фалсафий адабиётларда эътиқод тушунчаси турлича изоҳланади. билим эьтиқодни вужудга келиши учун асос вазифасини бажаради. лекин, эьтиқод ва билим бири иккинчисига уйқаш тушунчалар эмас. билимларнинг чинлиги эьтиқодни мустаҳкам бўлишида ҳал қилувчи аҳамиятга эга бўлади. аммо, эьтиқод мустаҳкам бўлишида билимни ягона асос деб бўлмайди. инсон онгида қайта ишланган, яъни тажрибадан ўтган, қайта ўрганилган билимлар(ғоялар, назариялар)гина эьтиқоднинг мустаҳкам бўлишини таъминлайди. инсоният томонидан аллақачонлар яратилган билимлар инсоннинг ўзи учун, ўз эҳтиёжлари учун қайта кашф этилгандагина чинакам эьтиқод даражасига кўтарилади. билим эьтиқодга айланиши учун бир неча босқичларни босиб ўтади. чунончи, билим ўз ривожининг дастлабки босқичида англаш ҳолатини босиб ўтади. англаб олинган билим, ўз ривожининг иккинчи босқичида тушуниш ҳолатига киради. инсон билимлари маъно ва моҳиятини тушуниб етгач унинг тўғрилигига (ёки нотўғрилигига) ишонч ҳосил қилади. тажрибадан …
2
асосий компоненти сифатида эьтиқод билиш, баҳолаш, бошқариш каби функцияларни бажаради. унинг билиш функцияси асосида оламдаги турли ҳодисалар, воқеалар, жараёнлар содир бўлишига доир билимлар ётса, баҳолаш функцияси ўзлаштириб олинган билимларга таяниб, содир бўлаётган ўзгаришлар маъноси ва моҳиятини тушуниб олиш билан боғлиқ бўлади. бошқариш функцияси эса, инсонни ўз хулқ-атвори, ҳатти-ҳаракатига кўрсатаётган таъсири, уни аниқ мақсад томон йўналтира олиш қобилияти, малакаси билан алоқадор бўлади. эьтиқод инсон дунёқарашининг энг барқарор элементидир. инсоннинг ҳаётий позицияси, турмуш тарзининг мазмуни худди шу компонентнинг мустаҳкамлигига, барқарорлигига боғлиқ. чин объектив билимга, турмуш синовларидан ўтган илмий ғояга, наз-яга асосланмаган эьтиқод ғайриилмий ёки носоғлом эьтиқоддир. ғайриилмий қарашларга таяниш кўпинча кишиларни ўзи ёки яқинлари манфаатига зид ишларга қўл уришига ҳам олиб келиши мумкин. шу нуқтаи-назардан, ғайриилмийлик билан носоғлом эьтиқод орасида алоқадорлик бор. инсон маданиятининг муҳим элементи бўлмиш соғлом эътиқоднинг аҳамияти катта. кўплаб одамларнинг ўз меҳнати йўналтирилган соҳани севиши, унга қадрият сифатида қараши сир эмас. шу маънода шахсий, илмий, диний, сиёсий, иқтисодий каби …
3
ади. бу ўз навбатида, ҳаракат(фаоллик) учун кўрсатма ёки йўриқ сифатида намоён бўлади. бу - инсоннинг маълум усулда ва йўналишда ҳаракат қилишга тайёрлигидир. у ишониш билан боғлиқ бўлиб, инсоннинг эътиқоди ва конкрет ҳаракати (иши) орасида ўзига хос кўприк сифатида хизмат қилади. масалан, иқтисодий эътиқод иқтисодий қонуниятлар, жараёнлар ва муносабатларни ифодаловчи ғоялар, режалар, қоидалар (масалан, уларни ўзида жамлаган иқтисодий ислоҳотлар концепцияси)ни тушуниш ҳамда ҳаракат учун ундовчи омил сифатида қабул қилишни ўз ичига олади. улар инсон билан бирга туғилмайди, балки унинг жамиятда вояга етиши жараёнида шаклланади. эътиқод киши хулқини изчил, мантиқли, мақсадга интилувчан бўлишини таъминлайди, инсонни бунёдкор, фидойи бўлишга ундайди. соғлом эьтиқоднинг шаклланишида демократик давлат, фуқаролик жамиятида виждон эркинлиги масаласи алоҳида аҳамият касб этади. виждон эркинлиги ва диний ташкилотлар масаласи ижтимоий ҳаётда ҳар доим муҳим ва мураккаб масала бўлиб келган. бинобарин, унинг замирида шахснинг ҳуқуқи, демократия, адолатпарварлик ва инсонпарварлик каби катта ижтимоий, сиёсий, ҳуқуқий ва ахлоқий тушунчалар ётади. виждон эркинлиги кишиларнинг руҳий оламига, …
4
идаги, давлат билан дин, диний ташкилотлар билан давлат ўртасидаги муносабатларнинг амалда ҳуқуқий таъминланишини ҳам назарда тутади. зеро, одамлар доим турли дунёқараш ва эътиқод билан яшаганлар ва яшайдилар. ҳар кимнинг ўз ички дунёси, ўз эътиқоди бўлади. виждон эркинлиги қандайдир бир мавҳум тушунча эмас, у маълум ижтимоий вазиятда албатта намоён бўлади. шунинг учун уни конкрет тарихий, ижтимоий шароитсиз, объектив ва субъектив омилларсиз тасаввур қилиш қийин. бундан ташқари «виждон эркинлиги» тушунчасини илмий талқин қилишда миллий, мафкуравий ва маданий омилларни ҳам албатта назарда тутиш керак. шу жиҳатдан ўзбекистон республикаси конституциясининг 31-моддасида ҳар бир фуқаро учун виждон эркинлиги ҳуқуқининг кафолатланиши табиий ҳолдир. яна бир муҳим томони – кейинги йилларда давлат билан диний ташкилотлар ўртасидаги ўзаро муносабатларда салмоқли ўзгаришлар содир бўлмоқда. диннинг жамиятдаги ўрни тикланмоқда. диний уюшма ва ташкилотларнинг фаолият кўрсатишларига имконият яратилмоқда, қатор тарихий обидалар диний ташкилотлар ихтиёрига ўтказилди, янги масжидлар очилмоқда, диний ташкилотларнинг халқаро алоқалари кун сайин кенгайиб бормоқда. мустақиллик йилларида виждон эркинлиги принципларини …
5
ҳар бир фуқаро динга муносабатини ўзи мустақил аниқлаши, у ҳар қандай динга эътиқод қилиш ёки ҳеч қандай динга эътиқод қилмаслик ҳуқуқига эга эканлиги ва бу ҳуқуқ эса ўзбекистон республикасининг конституцияси томонидан кафолатланажаги таъкидланди. 4-моддада фуқароларнинг динга муносабатларидан қатъи назар, тенг ҳуқуқлилиги ҳақида сўз боради. расмий ҳужжатларда фуқаронинг динга муносабати кўрсатилишига йўл қўйилмаслиги таъкидланади. виждон эркинлиги ҳақидаги қонуннинг 5-моддасида ўзбекистон республикасида дин ва диний ташкилотлар давлатдан ажратилганлиги кўрсатилган. бу дегани давлат диний масалалар билан шуғулланмайди, диний ташкилот ва диний бошқарма ишларига аралашмайди. дин ва диний ташкилотлар ҳам давлат ишларига аралашмаслиги лозим. лекин диний ташкилотлар жамоат ишларида иштирок этиш ҳуқуқига эгалар. шунингдек, мазкур моддада давлат турли диний конфессиялар ўртасидаги тинчлик ва тотувликни қўллаб-қувватлаши, конфессиялар ўртасида адоватни авж олдиришга, хусусан, бир диний конфессиядаги диндорни бошқасига киритишга қаратилган хатти-ҳаракатларга, миссионерликка йўл қўймаслиги таъкидланган. диний ташкилотларга ўзбекистон республикасида диний характерга эга бўлган партиялар тузиш, республикадан ташқаридаги диний партияларнинг бўлим ёки филиалларини очиш ман этилади. диндан …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "соғлом эътиқод ва диний бағрикенглик"

1408941775_58760.doc ызбекистонда виждон эркинлиги асослари соғлом эътиқод ва диний бағрикенглик эътиқод — (ишонч, иймон) — муайян мақсад, ғоя, таълимот ёки қадриятнинг тўғрилигига бўлган қатъий ишонч ҳамда шу асосда шаклланган тафаккур тарзи. илмий-фалсафий адабиётларда эътиқод тушунчаси турлича изоҳланади. билим эьтиқодни вужудга келиши учун асос вазифасини бажаради. лекин, эьтиқод ва билим бири иккинчисига уйқаш тушунчалар эмас. билимларнинг чинлиги эьтиқодни мустаҳкам бўлишида ҳал қилувчи аҳамиятга эга бўлади. аммо, эьтиқод мустаҳкам бўлишида билимни ягона асос деб бўлмайди. инсон онгида қайта ишланган, яъни тажрибадан ўтган, қайта ўрганилган билимлар(ғоялар, назариялар)гина эьтиқоднинг мустаҳкам бўлишини таъминлайди. инсоният томонидан аллақачонлар яратилган билимлар инсоннинг ўзи учу...

Формат DOC, 106,5 КБ. Чтобы скачать "соғлом эътиқод ва диний бағрикенглик", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: соғлом эътиқод ва диний бағрике… DOC Бесплатная загрузка Telegram