iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish usuli.qadimgi dunyo iqtisodiy ta’limotlari

PPTX 22 стр. 186,9 КБ Бесплатная загрузка

22 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 186,9 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 22

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (6 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 22

1-mavzu:iqtisodiy ta‟limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish usuli. iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish usuli.qadimgi dunyo iqtisodiy ta’limotlari. reja: 1. iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining ahamiyati va uning maqsadi. 2. iqtisodiy ta‟limotlar tarixini o’rganishda davrlash tizimidan foydalanish. 3. iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish uslublari . 1.iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining ahamiyati va uning maqsadi. bozor munosabatlarini rivojlantirish jarayonida iqtisodiy ta‘limotlar tarixi fani insonlarning iqtisodiy bilim saviyasini oshirish, iqtisodiy fikr, goya, nazariyalarning kelib chiqish tarixini, ularning mohiyatini, iqtisodiy maktablar, hozirgi zamon iqtisodiy yo’nalishlari, ularning asosiy qoidalarini yaxshi bilish, har bir nazariyaning o’ziga xosligini, uning asosiy tomonlarini, nazariya bilan amaliyotni bir-biriga bog’lab o’rganish zarurligini, har qanday iqtisodiy xulosa universal bo’lmasligini, shu bois ularning amal qilish xususiyatlarini to’g’ri tushinishda muhim ahamiyat kasb etadi. fanning ahamiyati. o’tmish g’oyalarini o’rganishning yana bir sababi yangi g’oyalarni shakllantirishdir. oldingi iqtisodiy nazariyalarni o’rganish ko’pincha yangi g’oyalarni yaratishga undaydi. ba‘zan nazariyalar o’tmishda yo’qolib ketadi va kelajakka yetib bormaydi …

2 / 22

aga bog’lashga imkon beradi, o’z fikridan farqli bo’lgan tizimli mantiq asosida ishlashni o’rgatadi. bu fanning maqsadi avvalgi ortodoksal g’oyalar zamonaviy iqtisodiy nazariyaning mazmuni va predmetiga qo’shgan hissalarini va shu bilan birga ortodoksal bo’lmagan boshqa g’oyalarning zamonaviy iqtisodiy ta‘limotlarning shakllanishidagi ahamiyatini ko’rsatgan holda iqtisodiy nazariyaning asrlar davomida shakllanishini tasvirlab berishdir. 2. iqtisodiy ta’limotlar tarixini o’rganishda davrlash tizimidan foydalanish. qadimdan to hozirgi davrgacha minglab turli-tuman iqtisodiy g’oya, qarash, konsepsiya, nazariya, ta‘limotlar vujudga kelganligi aniq. ularning barchasini to’la o’rganish alohida mavzu, maxsus muammo. ammo hozirgi davrgacha jamlangan barcha iqtisodiy g’oyalarni ma‘lum tizimga solish va shu asosida o’rganish maqbuldir. o’tgan davr hodisalari va g’oyalarini hozirgi zamon qarashlari «qolipi»ga zo’rma-zo’raki kelishtirish, moslashtirsh mumkin emas. bu tarixni qo’pol ravishda zamonaviylashtirishga, o’rganilayotgan davrning xususiyatlarini inkor etishga olib keladi. qadimgi iqtisodiy ta’limotlar. qadimgi misr va mesopotamiya iqtisodiy ta'limotlari qadimgi yunoniston iqtisodiy fikri qadimgi xitoy iqtisodiy ta'limoti hindiston iqtisodiy ta'limoti (kautilya va arthashastra) qadimgi misr va mesopotamiya iqtisodiy ta'limotlari …

3 / 22

shlab chiqqan. qadimgi xitoy iqtisodiy ta'limoti qadimgi xitoyda konfutsiy va uning izdoshlari iqtisodiyotning axloqiy jihatlariga katta e'tibor berishgan. konfutsiylik davlat boshqaruvi va adolatli boshqaruvni ta'kidlagan bo‘lsa, legizm iqtisodiyotda davlatning qat'iy nazoratini himoya qilgan. hindiston iqtisodiy ta'limoti (kautilya va arthashastra) kautilya (chanakya) tomonidan yozilgan arthashastra davlat boshqaruvi va iqtisodiy siyosat haqida bo‘lib, unda soliqlar, tashqi savdo va davlatning iqtisodiy hayotga aralashuvi masalalari keng yoritilgan. bu asar qadimgi hindiston iqtisodiy fikrining muhim manbasi hisoblanadi. rim iqtisodiy ta'limoti qadimgi rimda iqtisodiy ta'limot huquqiy jihatdan rivojlangan bo‘lib, rim huquqi asosida iqtisodiy aloqalar va mulk huquqi nazorat qilingan. rimliklar savdo, mehnat va kapitalning ahamiyatini tushunganlar, lekin iqtisodiyotning asosiy faoliyatini qishloq xo‘jaligi tashkil qilgan. bu qadimgi iqtisodiy ta'limotlar hozirgi iqtisodiyot fanining shakllanishiga katta ta'sir ko‘rsatgan bo‘lib, iqtisodiy va ijtimoiy nazariyalarning asosi bo‘lib xizmat qilgan. o‘rta asrlardagi iqtisodiy ta’limotlar. islom iqtisodiy fikri xristianlik va ilmiy iqtisodiy fikr (xii-xv asrlar) yevropada shahar iqtisodiyoti va gildiyalar savdo-sotiqning rivojlanishi va …

4 / 22

i asosan diniy nuqtai nazardan boylik va savdoga e'tibor bergan. scholasticlar deb atalgan xristian faylasuflari, jumladan, foma akvinskiy, adolatli narx, savdo va foiz (riba) masalalarini o‘rganganlar scholasticlar qattiq usulda boylik yig‘ishni tanqid qilishgan va mehnat natijasida adolatli daromad topishni qo‘llab-quvvatlashgan. bu davrda foizni harom deb hisoblash keng tarqalgan tushuncha edi. yevropada shahar iqtisodiyoti va gildiyalar:o‘rta asr yevropasida shaharlar o‘sib, savdo va hunarmandchilik rivojlanishi bilan gildiyalar (kasaba uyushmalari) paydo bo‘ldi. gildiyalar savdo, ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatishni tartibga solib, narxlarni nazorat qilgan va iste'molchilar manfaatlarini himoya qilgan. gildiya tizimi shahar iqtisodiyotini tartibga solishga yordam bergan va bozor raqobatini cheklagan. feodal iqtisodiyot:o‘rta asrlardagi iqtisodiyotning asosiy shakli feodal tuzum edi. bu tuzum yer egaligi va qishloq xo‘jaligiga asoslangan bo‘lib, dehqonlar yer egalari yoki feodallar uchun ishlagan. feodal tuzumda dehqonlar o‘z mehnatlari evaziga himoya va asosiy ehtiyojlarini qondirish imkoniyatiga ega bo‘lgan, lekin ular erkin iqtisodiy faoliyat yuritish imkoniga ega emas edi. savdo-sotiqning rivojlanishi va …

5 / 22

kumush zahiralari bilan o‘lchash g‘oyasiga asoslangan. merkantilistlar tashqi savdoni qo‘llab-quvvatlashgan va eksportni oshirib, importni cheklash orqali mamlakat boyligini oshirish kerak, deb hisoblashgan. merkantilizmdagi asosiy shaxslar qatoriga tomas mann va jan-batist kolber kiradi. fiziokratlar (xviii asr):fransiyada paydo bo‘lgan fiziokratlar qishloq xo‘jaligini eng muhim iqtisodiy faoliyat deb bilishgan. fiziokratlarning eng mashhur vakili fransua quesnay bo‘lib, uning nazariyasiga ko‘ra, qishloq xo‘jaligi boylik yaratishning asosiy manbai hisoblanadi. ular shuningdek, "tabiiy tartib" va erkin bozor g‘oyalarini ilgari surishgan. klassik iqtisodiyot (xviii-xix asrlar):klassik iqtisodiyot asosan buyuk britaniyada shakllangan va erkin bozor iqtisodiyoti tamoyillarini rivojlantirgan. adam smitning xalqlar boyligi kitobi klassik iqtisodiyotning asosiy asari hisoblanadi. ushbu ta'limot mehnat taqsimoti, raqobat va davlatning iqtisodiy faoliyatga aralashmasligi g‘oyalariga asoslangan. klassik iqtisodiyotning boshqa vakillari devid rikardo va tomas maltusdir. marksizm (xix asr):karl marks va fridrix engels tomonidan ishlab chiqilgan bu ta'limot kapitalizmning ijtimoiy va iqtisodiy muammolarini tanqid qiladi. marksning fikricha, jamiyat sinflarga bo‘linadi va kapitalistlar ishchilarni ekspluatatsiya qiladi. marksistik iqtisodiyot …

6 / 22

ing ishsizlik, foiz va pulning umumiy nazariyasi asarida iqtisodiy inqiroz davrida davlat xarajatlarini oshirish va soliqni kamaytirish orqali talabni rag‘batlantirish kerakligi tushuntirilgan. bu nazariya ayniqsa buyuk depressiya davrida keng qo‘llanilgan. monetarizm (xx asr):milton fridman va boshqa monetaristlar inflyatsiyani nazorat qilish uchun pul massasi ustidan davlat nazorati muhimligini ta’kidlaydi. ular davlatning iqtisodiyotga aralashuvini cheklash va pul-kredit siyosatini boshqarishni targ‘ib qilishgan. monetarizm asosan aqshda mashhur bo‘lgan va davlatning iqtisodiyotdagi roli cheklangan bo‘lishi kerak, deb hisoblangan. yangi institutsional iqtisodiyot (xx asr):yangi institutsional iqtisodiyot odamlarning iqtisodiy qarorlariga madaniy va ijtimoiy omillar qanday ta'sir qilishini o‘rganadi. ushbu nazariya doirasida davlat institutlari, huquq va iqtisodiy tashkilotlar iqtisodiy faoliyatning asosi sifatida qaraladi. ushbu yo‘nalishning taniqli vakillari duglaz nort va ronald koasdir. 3.iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish uslublari. iqtisodiy ta‘limotlar tarixi fani iqtisodiy fanlar tizimida alohida o’rin tutadi. u mustaqil fan sifatida iqtisodchi mutaxassislarni tayyorlashda, ularning iqtisodiy bilim, malakasini oshirishda katta rol o’ynaydi. iqtisodiy ta‘limotlar tarixi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 22 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish usuli.qadimgi dunyo iqtisodiy ta’limotlari"

1-mavzu:iqtisodiy ta‟limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish usuli. iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish usuli.qadimgi dunyo iqtisodiy ta’limotlari. reja: 1. iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining ahamiyati va uning maqsadi. 2. iqtisodiy ta‟limotlar tarixini o’rganishda davrlash tizimidan foydalanish. 3. iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish uslublari . 1.iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining ahamiyati va uning maqsadi. bozor munosabatlarini rivojlantirish jarayonida iqtisodiy ta‘limotlar tarixi fani insonlarning iqtisodiy bilim saviyasini oshirish, iqtisodiy fikr, goya, nazariyalarning kelib chiqish tarixini, ularning mohiyatini, iqtisodiy maktablar, hozirgi zamon iqtisodiy yo’nalishlari, ularning asosiy qoidalarini yaxshi bilish, har bir...

Этот файл содержит 22 стр. в формате PPTX (186,9 КБ). Чтобы скачать "iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish usuli.qadimgi dunyo iqtisodiy ta’limotlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: iqtisodiy ta’limotlar tarixi fa… PPTX 22 стр. Бесплатная загрузка Telegram