markaziy osiyolik mutafakkirlarning islom ilmlari va madaniyati rivojidagi o’rni

PPT 574,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1462010744_62602.ppt слайд 1 markaziy osiyolik mutafakkirlarning islom ilmlari va madaniyati rivojidagi o’rni reja: movorounnahrda sufiylik tasavvuf va fikh ilmlari movorounnahr islom ilmiy markazi www.arxiv.uz www.arxiv.uz movarounnahrga sufiylik eron orqali kirib kelgan. movarounnahrda juda keng tarqalgan sufiylik oqimi aqoid olimi shayx abu ya‘qub yusuf al-hamadoniy (vaf. 535/1140-41 y.) maktabidan boshlangan. yusuf hamadoniyning maktabi ikki tarmoqqa ajralgan edi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz birinchisi, «xuroson madrasasi» ya’ni, shahar va shahar atroflarida rivojlangan va xalq orasida keng tarqalgan. bu oqimga xoja yusuf hamadoniyning mashhur shogirdi xoja ‘abd al-xoliq al-g‘ijduvoniy (vaf. 1179 y.) murshidlik qilgan. keyinchalik bu oqimga xoja muhammad bahouddin naqshband (1318-1389) murshidlik qilgan va bu davrda naqshbandiyya tariqati butun islom olamiga tarqalgan. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz ikkinchisi, shayx ahmad yassaviy (1105- 1166) va uning shogirdlari nomi bilan bog‘liqdir. ahmad yassaviy sufiylik tariqatining targ‘ibotchisi bo‘lish bilan birga shoir ham edi. u qadimiy o‘zbek (turkiy) tilida ijod qilgan. yassaviy asarlari majmuasi 1878 yili nashr etilgan «devoni hikmat» …

y ilmlar ham o‘z rivojiga ega bo‘ldi. islom dini - arabiston yarim oroli dorasidan chiqib, taraqqiy etgan jahon diniga aylandi. islomning din sifatida shakllanib, rivojlanishi aynan shu davrlarga to‘g‘ri keladi. albatta, bunga turli mintaqalardagi jarayonlar o‘z ta’sirini ko‘rsatdi. xususan, movarounnahrning islom madaniyati va fanning algebra, astronomiya, falsafa, tarix, hadis, kalom va boshqa sohalariga ko‘rsatgan ta’siri juda kattadir. ayniqsa fiqh ilmi sohasida movarounnahrning tutgan o‘rni beqiyosdir. umuman olganda islom huquqshunosligi (fiqh) o‘ziga xos rivojlanish tarixiga ega. www.arxiv.uz www.arxiv.uz fiqh - g‘arbda islamic law, muslim law, muhammadan jurisprudence, le droit musulman, islamische gesetz kabi nomlar bilan yuritiladi. dunyoda amaldagi huquq normalaridan farqli o‘laroq, fiqh o‘z ichiga ibodat masalalarini ham qamrab oladi. buni tavrot kitobining ibodat masalalarini jamlab olgan talmudga qiyoslash mumkin. fiqh - qadimdan mavjud huquqiy normalarni ibodat va muomala masalalari bilan mushtarak holda ma’lum tartibga solingan huquqiy tizimdir. www.arxiv.uz www.arxiv.uz lug‘atda:«al-fiqh» kalimasi -« anglamoq, tushunmoq» kabi ma’nolarni beradi. istilohda: «al-fiqh» - …

hahobchalari masalalarini qamrab olganligi tufayli movarounnahr maktabi namoyandalari bu o‘lka xalqlari an’analari, urf-odatlarini umumislom mavqelaridan turib tahlil qilishdek vazifani bajarganlar. movarounnahrlik faqihlarning bir necha avlodlari faoliyati orqali mahalliy xalqlarning tarixiy, huquqiy an’analari islom madaniyatida o‘z aksini topdi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz viii-x asrlarda movarounnahrning ayrim shaharlardagi hanafiylikka asoslangan ilmiy markazlar paydo bo‘ldi. bunga iroq va xuroson maktablarining ta’siri katta bo‘ldi. buxoro maktabiga abu hafs ahmad ibn hafs al-kabir al-buxoriy (vaf. 832 y.) asos solgan. samarqand ilmiy markazining shakllanishiga abu sulaymon al-juzjoniy, ibn samo‘a va shaddod ibn hukaym kabi balx faqihlarining xizmati katta bo‘ldi. buxoro faqihlari bu davrda asosan fiqhning amaliy masalalari (furu‘ al-fiqh) bilan, samarqandliklar esa o‘z ilmiy faoliyatlarini ilohiyot (usul ad-din) mavzui bilan shug‘ullanishga qaratdilar. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz xi-xiii asrlarga kelib, fiqh ilmi o‘zining yuksak taraqqiyotiga etishdi. qoraxoniylar (999-1212) davri faqihlari haqida ilmiy tadqiqot olib borgan turkiyalik olim y. z. kavakci bu davrda uch yuzga yaqin faqihlar etishib chiqqanligi, yigirmadan …

hbubiy, as-saffor, al-pazdaviy, samarqand sayyidlari, al-xayzoxaziy, al-aqiliy, al-marg‘inoniy oilalari ilm va ijtimoiy hayotda kuchli mavqega ega bo‘ldilar. ilm-fan rivojlandi. ko‘plab yirik olimlar etishib chiqdilar. yirik faqihlar sulolalari paydo bo‘ldi. bir necha avloddan avlodga ulanib davom etgan faqihlar sulolalari nafaqat movarounnahr, balki butun islom olamida katta nufuzga ega edilar. www.arxiv.uz www.arxiv.uz umuman fiqh, xususan hanafiy mazhabining rivojlanish tarixida xi-xii asrlardagi movarounnahr faqihlarining ilmiy faoliyati juda muhim o‘rin tutadi. bu davrda etishib chiqqan hanafiy faqihlaridan - ad-dabusiy abi zayd (vaf. 430/1063 y.), al-halvo’iy (vaf. 456/1063 y.), abu bakr muhammad as-saraxsiy (400-483/1009-1090), al-pazdaviy ‘ali (vaf. 482/1089 y.), as-sadr ash-shahid ‘umar (vaf. 536/1141 y.), an-nasafiy ‘umar (vaf. 537/1142 y.), alouddin as-samarqandiy (vaf. 539/1144 y.), ibn moza mahmud (vaf. 570/1174 y.), al-‘attobiy ahmad (vaf. 586/1190 y.), al-kosoniy mas‘ud (vaf. 587/1191 y.), qozixon (vaf. 592/1191 y.) va yuqorida zikr etilgan al-marg‘inoniy ‘ali (vaf. 593/1196 y.) kabi ma’lum va mashhur faqihlarning nomlarini keltirish mumkin. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz …

n beradi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz foydalanilgan adabiyotlar: o’zbekiston respublikasi konstitutsiyasi. t.: 2001 yil. karimov i.a “ o’zbekiston xxi asr bo’sag’asida: xavfsizlikka taxdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari” t., “uzbekiston” 1997 yil. azizov a. islom va xozirgi zamon. t., 1992 yil. karimov i.a. o’zbekistonning uz istiqlol va taraqqiyot yo’li. t., “o’zbekiston” , 1992 yil. karimov i.a ollox kalbimizda, yuragimizda. t., “ o’zbekiston ” 1999 yil. karimov i.a. e’tiqod erkinligi qonuniy asosda bo’lsin. “xalq so’zi”. 1998 yil 5 may imom ismoil al-buxoriy. “al-adab al - mufraz” t., 1990 yil. ismoil maxmud. toshkentdagi usmon musxafining tarixi. t., movarounnaxr. 1995 yil. muxammad sodik., muxammad yusuf. tasavvuf xaqida tasavvur. t., 2004 yil. www.arxiv.uz www.arxiv.uz

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "markaziy osiyolik mutafakkirlarning islom ilmlari va madaniyati rivojidagi o’rni"

1462010744_62602.ppt слайд 1 markaziy osiyolik mutafakkirlarning islom ilmlari va madaniyati rivojidagi o’rni reja: movorounnahrda sufiylik tasavvuf va fikh ilmlari movorounnahr islom ilmiy markazi www.arxiv.uz www.arxiv.uz movarounnahrga sufiylik eron orqali kirib kelgan. movarounnahrda juda keng tarqalgan sufiylik oqimi aqoid olimi shayx abu ya‘qub yusuf al-hamadoniy (vaf. 535/1140-41 y.) maktabidan boshlangan. yusuf hamadoniyning maktabi ikki tarmoqqa ajralgan edi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz birinchisi, «xuroson madrasasi» ya’ni, shahar va shahar atroflarida rivojlangan va xalq orasida keng tarqalgan. bu oqimga xoja yusuf hamadoniyning mashhur shogirdi xoja ‘abd al-xoliq al-g‘ijduvoniy (vaf. 1179 y.) murshidlik qilgan. keyinchalik bu oqimga xoja muhammad bahouddin naqshband (1318-1389) m...

Формат PPT, 574,0 КБ. Чтобы скачать "markaziy osiyolik mutafakkirlarning islom ilmlari va madaniyati rivojidagi o’rni", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: markaziy osiyolik mutafakkirlar… PPT Бесплатная загрузка Telegram