артикуляция гимнастикаси

DOCX 711.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1544082739_73138.docx артикуляция гимнастикаси режа: 1. статик тайёргарлик машқлари 2. динамик тайёргарлик машқлар 3. сигматизм ва уни бартараф этиш артикуляция гимнастикаси дастлабки логопедик текшириш жараёнида артикулятсион аппарат аъзолари тузилишида камчиликлар борлиги аниқланади. бундай ҳолларда фонематик идрокни ривожлантириш ишлари билан параллел равишда артикулятсия гимнастикаси (тайёргарлик машқлари) олиб борилади. артикулятсия гимнастикасининг мақсади, товушларни тўғри талаффуз этиш учун зарур бўлган артикулятсия аъзоларини тўлиқ, аниқ келтириш ва оддий ҳаракатларни мураккаб ҳаракатларга – турли хил фонемаларнинг артикулятсия тартибига бирлаштиришдан иборатдир. ҳамма артикулятсион машқлари тизимини икки турга бўлиш мумкин: статик ва динамик. статик машқларда артикулятсия аъзолари турли ҳолатларга келтирилади, лекин ҳаракат бўлмайди. динамик машқларда артикулятсия аъзолари турли ҳолатларга ва шу билан бирга ҳаракатга келтирилади. ҳар бир машқлар ўз номига эга. машқларнинг номлари шартли, лекин болаларнинг уларни эслаб қолишлари жуда муҳимдир. чунки, биринчидан, номлар болада ўтказиладиган машққа нисбатан қизиқиш уйғотади, иккинчидан, вақтни тежайди, яъни бунда логопедга ҳар сафар машқларни бажариш усулини такрор тушунтиришга ҳожат қолмайди, болага бажарилиши керак …

(17-расм). 4. «найча». тил кенг ҳолда чиқарилади. тилнинг икки ён томони юқори томон букланади. 1. ҳосил қилинган найчадан пуфланади. машқ секин суръатда 10 – 15 марта бажарилади (18-расм). айтиб ўтилган машқларнинг ҳар бири аниқ, секин 8 – 10 марта бажарилади. динамик тайёргарлик машқлар «соатча». тил узун-ингичка қилиб чиқарилади. сўнг шу ҳолда тил оғизнинг ўнг бурчагидан чап бурчаги томонга қараб ҳаракатга келтирилади. машқ 15 – 20 марта бажарилади (19-расм). 1. «от». тил танглай томон сўрилиб, сўнг қўйиб юборилади. шунда тил тақиллаган овоз чиқаради. тилни тақиллатиш секин ва кучли бўлиши керак. бу машқ 10 – 15 марта бажарилади (21-расм). 2. «қўзиқорин». оғиз очилади. тил танглай томон сўрилади, шунда тил танглайга қаттиқ жипслашади. бу ҳолда тил ушлаб турилади, шу вақтнинг ўзида пастки жағ пастга томон туширилади. бу машқ 10 – 15 марта бажарилади. бу машқнинг «от» машқидан фарқи шуки, тил танглайга жипслашгач, қўйиб юборилмайди. 3. «арғимчоқ». тил узун-ингичка қилиб чиқарилади, сўнг навбатманавбат гоҳ …

«нинача». 10-расм. «косача» артикулятсия машқи артикулятсия машқи 11-расм. «найча» артикулятсия 12-расм. «соатча» артикулятсия машқи машқи. 13-расм. « 0т» артикулятсия 14-расм. «арғимчоқ» артикулятсия машқи машқи 15-расм. «мазали мураббо» артикулятсия 16-расм. бўёқчи артикулятсия машқи. машқи. талаффуз қилиш малака ва кўникмаларини шакллантириш босқичи бу босқичнинг мақсади махсус танланган нутқ материали бўйича болада товуш тўғри талаффузининг бошланғич билимларини шакллантиришдан иборатдир. товушларни нутққа қўйиш, нутқда улардан тўғри фойдаланиш малакаларини шакллантириш, товушларни танлай билиш, ўзаро алмаштириб юбормаслик (товушлар дифференциатсияси) аниқ масала ҳисобланади. кўрсатилган масалаларни логопедик иш жараёнида ечиш зарурияти, нутқнинг талаффуз томонини онтогенетик эгаллаш қонунидан келиб чиқади. бир қанча текширишлар шуни кўрсатадики, у ёки бу товушни пайдо бўлиш пайтидан бошлаб то уни тўғри талаффузигача, то уни нутққа киритгунча анча вақт ўтади. а.н. гвоздев орадаги бу вақтни товушни ўзлаштириш даври дейди. бу давр 30 – 45 ва кўпроқ кун бўлиб ўзига хосдир. олдин янги товуш эски товуш билан параллел равишда ишлатилади (алмаштирилган товуш), бунда олдинги, яъни эски …

ди. изланувчанлик сирғалувчи, жарангли товушларни постановка қилишда яхши натижалар беради. баъзи бир товушлар эса, масалан: сонор «р», «л», аффрикатлар «ч», тил орқа «к», «г», «х» товушлар кўпинча бошқа усулдан фойдаланган ҳолда муваффақиятли қўйилади. иккинчи усул – махсус зонд ёки шпатель билан артикулятсион органга механик таъсир этишга асосланган. логопед боладан бир товушни айтишни ва шу товушни бир неча марта такрорлашини сўрайди, такрорлаш вақтида зонд ёки шпатель ёрдамида товушнинг артикулятсион ҳолатини ўзгартиради. натижада бошқа товуш ҳосил бўлади. бу усулда боланинг артикулятсион органлари логопед ҳаракатларига бўйсунади, бола мустақил амалга ошира олмайди. узоқ шуғулланишдан кейин бола механик ёрдамсиз керакли вазиятни эгаллай олади, ўзига шпатель ёки қўли билан ёрдам берган ҳолда. учинчи усул – олдинги иккита усулни бирга олиб борилишига асосланади. тақлид ва тушунтириш бунда асосий ролни ўйнайди. механик усулдан қўшимча равишда фойдаланилади. логопед болага керакли товуш ҳосил бўлиши учун нима қилиш кераклигини тушунтиради: масалан, тил учини кўтариш (агарда бу ҳолат бола томонидан нормал равишда …

ишни кераги йўқ. логопедик амалиётда бир товушни автоматизатсия қилиб бўлгандан кейин ҳам унинг устида ишлашни талаб этадиган ҳоллар ҳам учрайди, яъни товушларни дифференциатсияси устида иш олиб борилади. сигматизм ва уни бартараф этиш с, з товушлари. бу товушлар сирғалувчи товушлар группасига киради. уларнинг талаффузидаги камчиликларни тўғрилаш, юқорида қайд этилганидек, болада бу товушларни эшитиб, уларни бир-биридан фарқлаш малакаларини ривожлантиришдан бошланади. сўнгра артикулятсион машқлар ўтказилади. кейин эса шу товушларнинг тўғри артикулятсияси ўргатилади. с товушининг талаффузида артикулятсион аппарат қуйидаги ҳолатда бўлади (7-расм): · талаффуз вақтида лаблар илжайгансимон очиқ; · пастки ва устки тишлар эса бир-бирига тегар-тегмас даражада яқин ҳолатда бўлади; · тилнинг учи ёйилиб, юқори милкка тегар-тегмас ҳолатда бўлади, яъни тилнинг сатҳи билан қаттиқ танглай орасидаги масофа торайиб боради, юмшоқ танглай эса бироз кўтарилади. 1. ҳаво оқими тил ва юқори милкдан сирғалиб чиқади. з товушининг талаффузи с товуши артикулятсион ҳолатига ўхшашдир, фақат унга овоз қўшилади. ш ва ж товушлари ш – шовқинли, сирғалувчи тил …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "артикуляция гимнастикаси"

1544082739_73138.docx артикуляция гимнастикаси режа: 1. статик тайёргарлик машқлари 2. динамик тайёргарлик машқлар 3. сигматизм ва уни бартараф этиш артикуляция гимнастикаси дастлабки логопедик текшириш жараёнида артикулятсион аппарат аъзолари тузилишида камчиликлар борлиги аниқланади. бундай ҳолларда фонематик идрокни ривожлантириш ишлари билан параллел равишда артикулятсия гимнастикаси (тайёргарлик машқлари) олиб борилади. артикулятсия гимнастикасининг мақсади, товушларни тўғри талаффуз этиш учун зарур бўлган артикулятсия аъзоларини тўлиқ, аниқ келтириш ва оддий ҳаракатларни мураккаб ҳаракатларга – турли хил фонемаларнинг артикулятсия тартибига бирлаштиришдан иборатдир. ҳамма артикулятсион машқлари тизимини икки турга бўлиш мумкин: статик ва динамик. статик машқларда артикулятсия аъзолар...

DOCX format, 711.1 KB. To download "артикуляция гимнастикаси", click the Telegram button on the left.

Tags: артикуляция гимнастикаси DOCX Free download Telegram