savod o‘rgatish davrida boshlang‘ich yozuvga o‘rgatish

PPTX 22 стр. 332,8 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 22
powerpoint presentation https://i.pinimg.com/564x/57/38/84/573884365e03077e72510d6438f05d2f.jpg savod o‘rgatish davrida boshlang‘ich yozuvga o‘rgatish. fonetika va grafika asoslarini o‘rgatish metodikasi reja: yozuvga o‘rgatishning tashkiliy va gigiyenik shartlari. yozuvga o‘rgatishda o‘quvchilar nutqini o‘stirish. savod o‘rgatishda o‘qish va yozish darslari kichik yoshidagi o'quvchilarning ona tilini oʻzlashtirilishida fonetika bilimining ahamiyati. o‘quvchilarda soʻzning tovush va harf tarkibi haqidagi boshlang'ich tasavvurini shakllantirish maktabda asosiy yozuv quroli sharikli ruchka bo‘lib, xattaxtaga yozishda bo‘rdan foydalaniladi. savod o‘rgatish davrida bolalarni yozuvga o‘rgatish uchun turli vaqtlarda turli xil chiziqli daftarlardan foydalanilgan: daftar tutishda bolalarni hoshiya qoldirishga, daftar chiziqlariga rioya qilishga, harflarni bir xil hajmda yozishga, sarlavhani aniq va to‘g‘ri ajratishga, xat boshidan yozishda joy qoldirishni unutmaslikka o‘rgatib borish ularda saranjom-sarishtalikni tarbiyalaydi. yozuv darsida o‘quvchilar “yozuv daftari” bilan ishlaydilar. sinfda o‘rganilgan harfni uyda mashq qilish uchun alohida daftar bo‘lishi kerak. o‘qituvchi yozish vaqtida 65˚ qiyalikda yozishni, buning uchun daftar parta ustiga 25˚ qiyalikda qo‘yilishini ta’kidlab turadi. dasturga muvofiq o‘quvchilar yozuvdan quyidagi malakalarni egallashlari lozim: 1. …
2 / 22
koyadan olingan gapni yozish. analitik-sintetik tovush metodi (tovush-tarkib metodi) tamoyiliga muvofiq, o‘qish va yozuv birligi saqlanadi. harflarni yozishda o‘qishga o‘rgatishdagi tarkib asos qilib olinadi, ya’ni o‘qish darsida o‘quvchilar harfni o‘zlashtiradilar, matnni o‘qiydilar, yozuv darsida esa shu harfli so‘zni yozadilar. yozuvga o‘rgatish, birinchi navbatda, grafik malaka hosil qilishdir. har bir malaka ham ta’lim berish, ko‘nikmani shakllantirish va shu asosda qator mashqlarni bajarish natijasida hosil qilinadi. grafik malaka, birinchidan, qo‘l-harakat malakasidir, bu harakat birinchi qarashda muskul kuchiga asoslanadi. ikkinchidan, yozuv jarayonida nutqning o‘zlashtirilgan birligi bo‘lgan tovush grafik belgilarga, ya’ni harfga tarjima qilinadi. savod o‘rgatish jarayonida bolalar juda sekin yozadilar. yozuv malakasi o‘qish malakasi bilan uzviy bog‘liqdir. bola yomon o‘qisa, yozuvni egallashi ham qiyin bo‘ladi, chunki bo‘g‘inlab o‘qish malakasidan so‘ng, bo‘g‘inlab yozish malakasi shakllanadi. yozish va o‘qish uchun bolaning umumiy nutqiy rivojlanishi katta ahamiyatga ega. keyinroq, bolalarda o‘z fikrini yozma ifodalash malakasi bir oz barqarorlashganda, bu malaka nutqqa, fikrni ifodalash jarayoniga ham ijobiy …
3 / 22
ridanoq bolalarning o‘z fikrini yozma ifodalashi muhim ekanligini, u insonlarning aloqaga kirishuvida muhim vositaligini tushunishlariga erishish lozim. buning ııchun o‘quvchilar yozadigan birinchi so‘z ularning jonli nutqidan yoki o‘z1ari tuzgan gapdan olinishi kerak. bu jarayonda ko‘chirib yozish va diktant ijodiy yozuvdan so‘ng o‘tkaziladi. bu yozma mashq turlari- n‘ıng ongli bajarilishini, o‘quvchilarning bilish faolligini ta’minlaydi. masal an, bolalar o‘qish darsida „alifbe“ da berilgan rasmga qarab gap yoki hikoya tuzadilar, yozuv darsida esa o‘sha gap yoki hikoyadagi ma’lum bir so‘zni yozadilar. bu ular uchun ijodiy yozuv — inshodir. keyinchalik o‘quvchilar alohida so‘z yozishdan kichik-kichik gaplarni yozishga o‘tadilar. savod o‘rgatish davridagi o‘qish yoki yozuv darslari va ularning ayrim turlari uchun umumiy bo‘lgan asosiy talablar mavjud: 1.umumdidaktik talablar: a) har bir darsning tarbiyaviy maqsadi bo‘lib, unda bironta axloqiy sifat o‘stirilishi lozim; b) darsning ta’limiy maqsadi, ya’ni o‘quvchilar darsda qanday yangilikni bilishi, nimani o‘rganishi, qanday ko‘nikma va malakalar o‘stirilishi, o‘quvchilarning mustaqil fıkrlashi va faolligining qanday bo‘lishi …
4 / 22
til nuqtai nazaridan to‘g‘ri, ifodali, obrazli, aniq nutqqa erishish lozim; b)o‘qish darsida ham, yozuv darsida ham o‘quvchilar nutqini o‘stirishga, lug‘atini boyitishga, gap tuzish va uni tahlil qilishga, og‘zaki hikoyalash va shu kabi ish turlariga alohida ahamiyat qaratish kerak; d)maktab va sinf devorlariga osilgan, xattaxtaga yozilgan har qanday yozuv mazmtınan va imlo jihatdan savodli bo‘lishi zarur; e)darsda nutq madaniyati hııkmron bo‘lishi, o‘qitııvchi va o‘qtıvchilar adabiy tilda so‘zlashishlari kerak; f)o‘qish va yozuv ko‘nikma-malakalarini shakllantirish mashq- lari darsda yetakchi o‘rinni egallab, taxminan, darsning uchdan ikki qismiga to‘g‘ri kelishi lozim; g)har bir o‘qish va yozuv darsida „alifbe“dagi matnlar bilan bir qatorda q. muhammadiy, p. mo‘min, z. diyor, a.obidjon kabi sevimli bolalar shoiri va yozııvchilari asarlaridan namunalar tanlab olinishi va sinfda o‘qish sinfdan tashqari o‘qish hamda o‘qib berilgan matnni eshitish bilan bog'lanishi zarur. i) o‘qish va yozuv darslari bir-biri bilan uzviy bog‘lanishi, ya’ni o‘qish darsi o‘quvchilarni yozuv darsiga tayyorlashi, yozuv darsi oldingi o‘qish darsining davomi …
5 / 22
lariga rahbarlik qilishlariga haftada bir marta 20 daqiqa ajratiladi. ssavod o‘rgatishning tayyorlov davrida darslar 35 daqiqa, asosiy (alifbe) davrida 45 daqiqa bo‘ladi. savod o‘rgatish darslarida ish turlarini almashtirib turish, vaqti- vaqti bilan dam olish daqiqalari o‘tkazish zarur. bu o‘quvchilar toli- qishining oldini oladi. kichik yoshdagi o`quvchilarning og`zaki va yozma nutqni egallashlarida fonetikadan olgan bilimlarining ahamiyati katta: a) fonetik bilimga asoslangan holda o`qish va yozishga o`rgatiladi. b) fonetik bilim so`zni to`g`ri talaffuz qilish asosini tashkil etadi. v) fonetik bilim morfologik va so`z yasalishiga oid bilimlar bilan birga o`quvchilarda qator orfografik malakalarni shakllantirish uchun zamin bo`ladi. g) fonetik bilim gapning ohangiga ko`ra to`g`ri aytish, urg`u, gap uchun zarur. d) so`zning tovush tomonini bilish, uning ma’nosini tushunish va nutqda ongli qo`llash uchun muhimdir. so`zning tovush tarkibi ustida ishlash savod o`rgatish davridayoq boshlanadi. ular so`zni tovush tomondan tahlil qilishga o`rganadi. masalan: kel so`zida k, e, l; yomg`ir so`zida y, o, m, g`, i, r …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 22 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "savod o‘rgatish davrida boshlang‘ich yozuvga o‘rgatish"

powerpoint presentation https://i.pinimg.com/564x/57/38/84/573884365e03077e72510d6438f05d2f.jpg savod o‘rgatish davrida boshlang‘ich yozuvga o‘rgatish. fonetika va grafika asoslarini o‘rgatish metodikasi reja: yozuvga o‘rgatishning tashkiliy va gigiyenik shartlari. yozuvga o‘rgatishda o‘quvchilar nutqini o‘stirish. savod o‘rgatishda o‘qish va yozish darslari kichik yoshidagi o'quvchilarning ona tilini oʻzlashtirilishida fonetika bilimining ahamiyati. o‘quvchilarda soʻzning tovush va harf tarkibi haqidagi boshlang'ich tasavvurini shakllantirish maktabda asosiy yozuv quroli sharikli ruchka bo‘lib, xattaxtaga yozishda bo‘rdan foydalaniladi. savod o‘rgatish davrida bolalarni yozuvga o‘rgatish uchun turli vaqtlarda turli xil chiziqli daftarlardan foydalanilgan: daftar tutishda bolalarni hoshiya...

Этот файл содержит 22 стр. в формате PPTX (332,8 КБ). Чтобы скачать "savod o‘rgatish davrida boshlang‘ich yozuvga o‘rgatish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: savod o‘rgatish davrida boshlan… PPTX 22 стр. Бесплатная загрузка Telegram