атом - молекуляр таълимот. стехиометрик қонунларнинг очилиши

DOC 110,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1424105345_60046.doc атом - молекуляр таълимот. стехиометрик қонунларнинг очилиши xix аср бошига келиб р. бойл кимёни алкимё, ятрокимё ва флогистон назарияларидан озод қилиб "таркиб-хосса" концепцияси асосида уни ўрганишга киришди. бу эса ўз навбатида моддаларни сифатий текширишлардан микдорий текширишларга ўтишга олиб келди. шу вақтга келиб - 32 кимёвий элемент маълум бўлган. ҳамда моддалар массасининг сақланиш қонуни таклиф қилинди, сув ва ҳавонинг таркиби аниқланди. м.в. ломоносов 1741 йилда атом - молекуляр таълимотни қуйидагича таърифлаб берди: 1. моддалар корпускулалардан (молекула) ва элементлардан (атом) ташкил топган. 2. корпускула ва элементлар маълум ҳажм ва оғирликларга эга. 3. корпускула ва элемент доимо ҳаракатда бўлади, шунинг учун уларнинг иссиқлиги, температураси ҳар хил бўлади 4. ҳаракатнинг сақланиш принципи бўлади. шунинг учун улар бир-бирига таъсир қилади. 5. олов модда ҳаракати натижасидир. р бойлнинг металларнинг оғирликлари оловда қиздирилганда ҳосил бўлади деган фикрни нотўғри деб, у ҳаво ҳисобига ошади дейди. 6. 1748 йилда м. в. ломоносов "моддалар массасининг сақланиш қонунини"таклиф қилди. моддалар …

омлари ўзаро аниқ ва ўзгармас бутун сонлар нисбатида бирикиб, "мураккаб" атомларни ҳосил қилади: 4. фақат бошқа - бошка хоссаларга эга бўлган атомлар ўзаро бирика олади, бир элементнинг атомлари ҳеч қачон ўзаро кимёвий реакцияга киришмайди. улар бир биридан итаришади. дальтон бу назариясидан фойдаланиб, кимёнинг асосий қонунларини изоҳлаб берди. у кимёвий элемент тушунчасига аниқ таъриф берди: "кимёвий злемент бир хил хоссалар билан тавсифланадиган атомлар туридир". 1803 йилда нисбий атом масса тушунчасини фанга киритди ва бутун сон билан ифодатанишинн айтди.. аналитик кимё кимёнинг бир бўлаги сифатида вужудга келди. булар ўз навбатида кимёвий элементларнинг сифат ва миқдор жиҳатдан бирикишини тушунтирувчи назарий стехиометрик қонунларнинг яратилиши учун хизмат қилди. бу қонунлар "кимёвий бирикмаларни - механик аралашмалардан", "ўзгармас таркибли моддаларни эса ўзгарувчан таркибли моддалардан" ажратишга олиб келди. стехио - сўзи грекчадан олинган бўлиб бошланғич деган маънони билдиради. стехиометрияни рихтер (германия) 1793 йилда фанга киритди. стехиометрик қонунларига қуйидагилар киради. 1. эквивалентлар қонунини 1689 йилда гомберг в. кислота, ишқор, …

а қолди. моддалар ўзаро маълум масса миқдорларида бирикади. масалан, 49 г сульфат кислота 32,5 г рух билан реакцияга киришганида 1 г водород ажралиб чиқади. сульфат кислотанинг ўрнига 36,5 г хлорид кислота олинса ҳам ўшанча водород- ажралиб чиқади. рухнинг ўрнига алюминий олсак, 1 г водород ажралиб чиқиши учун 9 г. алюминий керак бўлади. демак кимёвий жиҳатдан қараганда 49 г сульфат кислотанинг «киймати» 36,5 г хлорид кислота «қийматига», 32,5 г рухнинг «қиймати» эса 9 г алюминий қийматига тенгдир. бундай мисолларни жуда кўп келтириш мумкин. бу ҳолни тасвирлаш учун волластон 1814-йилда кимёга эквивалент («тенг қийматли») деган тушунчани киритди. водороднинг эквиваленти 1 га тенг деб қабул қилинди, 1 масса қисм водород 8 масса қисм кислород билан бирикканда сув ҳосил бўлади, шунинг учун кислороднинг эквиваленти 8 га тенг. элементиинг бир масса қисм водород, саккиз масса қисм кислород билан бирика оладиган ёки шуларга алмашина оладиган микдори унинг кимёвий эквиваленти деб аталади. масалан, кальцизшинг эквиваленти 20 га …

ва натижада молекуляр структураси ўзгарса шунга қараб эквивалентлар микдори ҳам ўзгаради. тio7,9:8; агар tio0,82: 7,9:6,56 да титаннинг кимёвий эквиваленти 8-6,56=1,44 га камаяди. 2. таркибнинг доимийлик қонуни. ломоносов 1741 йилда "математик кимё элементлари" диссертациясида бирикмалар, мураккаб корпускулалардан тузилган бўлиб, атомлар эса ўзаро сифат ва микдорий жиҳатдан боғланган бўлади деган хулосага келади. бу ишларни француз кимёгарлари пруст ва бертолле давом эттирди. 1779 йилда "мисни аниклаш" асарида кимёвий бирикма таркибнинг доимийлиги билан характерланади дейди. cuo, cu20, fes, fes2 ларни тадбиқ қилиб cu, sn, fe, sb, co лар иккитадан оксид, zn- эса битта оксид осил қилишини аниклади. булар қаерда аникланса ҳам таркиби бир хил бўлиши ўрганилди ва қонун яратилди. кўпгина анорганик моддалар ҳосил бўлишида улар то бир жинслилик (гомоген) ҳолати давом этгунча таркиби ўзгаради. таркиби ўзгармас модцалар 5% дан камроқни ташқил қилади. бу қонун модда қандай усулда олинишидан катъий назар таркиби ўзгармас бўлиб қолади деб ифодаланган. агар таркиби молекуляр структурадан фарқ қилса бу агрегат …

яна бошқа оралиқ нисбатларда оксидлар ҳосил қилишини тушунтирди. у кимёвий бирикмаларга эритма, қотишма, шиша, силикатлар ҳам киради деган фикрни киритди. булар билан бир қаторда уларнинг таркиби ўзгарувчанлигини ўрганади. уларда яна тортишиш кучлари, электрон булутга мойиллик, кимёвий таъсирлар таъсирлашаётган моддалар массаси ва ўзаро таъсирлашиш кучи кўпайтмасига тўғри пропорционал эканлигини аниклаб, уни "кимёвий масса" деб атади. бертолле яна қайтар реакцияни, ундаги мувозанатга тўғри таъсир қилишини кўрсатиб берган. пруст оксид ва тузларнинг таркиби доимий деб статик ҳолатни ўрганган бўлса, бертолле эритма, шиша қотишмаларни ҳам кимёвий бирикма деб динамик ҳолатда ўрганади. энг асосий хизмати бирикиш кучи яъни кимёвий боғланиш энергияси тушунчасини, кимёвий мувозанат, статикани фанга киритиб, кимёвий кинетикага асос солди. бу ишлар атом-молекуляр таълимотни юзага чиқишига хйзмат қилди. механик таълимотнинг учинчи босқичини инглиз олими д. дальтон бошлаб берди "модда" (тело) кичик, бўлинмас заррачалар атомлардан ташкил топган бўлиб, оддий атомлардан - мураккаб моддалар ҳосил бўлади дейди. газларни текширишда уларнинг атом ҳажмий ва оғирлик нисбатларини, атом …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"атом - молекуляр таълимот. стехиометрик қонунларнинг очилиши" haqida

1424105345_60046.doc атом - молекуляр таълимот. стехиометрик қонунларнинг очилиши xix аср бошига келиб р. бойл кимёни алкимё, ятрокимё ва флогистон назарияларидан озод қилиб "таркиб-хосса" концепцияси асосида уни ўрганишга киришди. бу эса ўз навбатида моддаларни сифатий текширишлардан микдорий текширишларга ўтишга олиб келди. шу вақтга келиб - 32 кимёвий элемент маълум бўлган. ҳамда моддалар массасининг сақланиш қонуни таклиф қилинди, сув ва ҳавонинг таркиби аниқланди. м.в. ломоносов 1741 йилда атом - молекуляр таълимотни қуйидагича таърифлаб берди: 1. моддалар корпускулалардан (молекула) ва элементлардан (атом) ташкил топган. 2. корпускула ва элементлар маълум ҳажм ва оғирликларга эга. 3. корпускула ва элемент доимо ҳаракатда бўлади, шунинг учун уларнинг иссиқлиги, температураси ҳар хил б...

DOC format, 110,0 KB. "атом - молекуляр таълимот. стехиометрик қонунларнинг очилиши"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: атом - молекуляр таълимот. стех… DOC Bepul yuklash Telegram