markaziy osiyo tarixida hanafiya mazhabining o`rni

PPT 12 pages 9.7 MB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 9.7 MB

File type PPT

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

prezentatsiya powerpoint 8 – mavzu markaziy osiyo tarixida hanafiya mazhabining o`rni reja hanafiylik mazhabining asoschisi abu hanifa hayoti va ta’limoti. hanafiy mazhabi rivojida markaziy osiyo faqihlarining roli va hissasi. tasavvuf tushunchasi va uning mohiyati. yassaviya, kubroviya, naqshbandiya tariqatlarining shakllanishi. tariqatchilikning zamonaviy ko’rinishlari. hanafiy mazhabi asosshisi abu hanifa kunyasi bilan mashhur an-nu’mon ibn sobit al-kufiy (699-767)dir. u kishi o‘zlarining aql zakovati bilan ajralib turgan. ustozlari abu ismoil hammod ibn sulaymon vafotidan so‘ng uning o‘rniga dars bergan. abu hanifa abbosiylar davrida o‘z mazhabiga asos solgan. «imomi a’zam», ya’ni eng buyuk imom laqabi bilan mashhur bo‘lgan. u sunniy mazhablar asosshilari orasida yoshi eng kattasi hisoblanadi. rivoyatlarga ko‘ra abu hanifaning bobosi o‘g‘li sobitni sahobiy ali oldiga olib kelib, uning haqiga duo qilishlarini so‘raydi. hazrat ali sobitni o‘zi va zurriyotiga barakot so‘rab duo qiladilar. sobitning zurriyotidan o‘g‘li abu hanifa katta shuhrat qozondi. imom abu hanifa otasining kasbi kufada ipak va jun mato tijorati bilan shug‘ullangan. …

2 / 12

iy maqsad qilib olganlar. hadisning fiqhini, uni tushunishni, nosix va mansuxini, om va xosini, mutlaq va muqayyadini bilishga intilganlar, uning sahihligiga emas; 4. abu hanifa davrida nafaqat hadis ilmini, balki barsha ilmlarni yozib borish odat tusiga kirmagan, xuddi payg‘ambar (alayhis-salom) va sahobiylar davrdagi kabi. shunday bo‘lsada, imom abu hanifa nazdida hadislarni rivoyat qilish mas’uliyatli ish ekanini imom abu yusuf rivoyatidan ham bilish mumkin. imom abu hanifa: «kishi hadisni eshitgan vaqtidagidek, (ya’ni qanday eshitgan bo‘lsa o‘shanday) aytishi lozim», degan; 5. abu hanifa to‘rt mingdan ortiq ustozdan dars olgan. shunki u basraga 10 marta, makka va madinaga esa undan ko‘proq marta borgan. u joylardagi ko‘pgina olimlar suhbatida bo‘lgan. demak, bahs-munozara vaqtida ko‘plab hadislar eshitgani tabiiy. hanafiylik mazhabi asosshisi abu hanifa alohida muayyan mavzuga oid kitob yozmagan. balki u rivoyat qilgan hadislarni, aytgan fatvolarini keyinshalik olimlar kitob holatiga keltirganlar. jumladan, «al-fiqh al-akbar», «al-olim va-l-mutaallim», «al-vasiyya» va «al-musnad» va boshqalar. u dunyo ishlari va …

3 / 12

ayotgan musulmonlarga shiqarilgan hukmlari oson amal qilishiga imkon bergan. o’zbekiston hududida hanafiylik mazhabi buxorolik olim abu hafs kabir harakati natijasida keng tarqalgan va shu mintaqa aholisi mazkur mazhabga amal qilib kelmoqda. xi-xii asrlarda faoliyat olib borgan movarounnahr faqihlaridan abu zayd ad-dabusiy, as-saraxsiy, as-sadr ash-shahid, abu hafs an-nasafiy, alo‘ad-din as-samarqandiy, burhon ad-din al-kabir al-buxoriy, al-attobiy, al-kosoniy, qozixon va burhon ad-din al-marg‘inoniy kabi ma’lum va mashhur faqihlarning nomlarini keltirish mumkin. movarounnahr faqih maktabining eng mashhuri burhoniddin marg‘inoniy hisoblanib, uning to‘liq ismi abulhasan ali ibn abubakr ibn abduljalil al-farg‘oniy al-rishtoniy al-marg‘inoniydir. (1123.23.9, rishton tumani, dahbet qishlog‘i — 1197.29.10, samarqand). marg‘inoniy dastavval otasi abubakr ibn abduljalil, so‘ng simom bahouddin ali ibn muhammad asbijobiy qo‘lida tahsil ko‘rdi. rishton, marg‘ilon, buxoro, samarqand va movarounnaxrning boshqa shaharlarida islomiy ta’lim olib, hanafiya mazhabining buyuk faqihi sifatida nom qozondi. shayxulislom bo‘lib yetishdi. 1149 y. haj safariga bordi. marg‘inoniy samarqand shahridagi shokardiza kabristonga dafn etilgan. burhoniddin marg‘inoniy fiqh bo‘yisha asosiy …

4 / 12

2 sohada — shariat manbalarini ishlab shiqish (usul al-fiqh) va shariatni tayin sohalarga tatbiq qilish (furuʼ al-fiqh)dan iborat boʻlgan. islomning sunniylik yoʻnalishi huquqshunosligi 4 ta mustaqil huquq mazhablari — hanafiylik, molikiylik, shofiʼiylik va hanbaliylik vujudga kelgan. fiqhda boshqa maktablar xam mavjud edi, biroq xiv-asrga kelib, mazkur 4 mazhab hamda bir nesha shialik tariqatlarigina saqlanib qolgan. oʻrta asrlarda va yangi davrda fiqhga oid asarlar orasida fatvo toʻplamlari koʻpaydi. al-kuduriyning (1037-yilv.e.) „muxtasar“, qozixonning (1196-yilv.e.) „fatovo“, burhoniddin margʻinoniyning „hidoya“, ibn bazzozning (1414-yilv.e.) „fatovo“ asarlari bunga misol boʻladi. ular ishida „hidoya“ asari hanafiylik mazhabida katta shuxrat qozongan amaliy qoʻllanmadir. “hidoya”ga bir qansha sharhlar yozilgan. islom huquqining manbalarini asosan shariat, urf-odatlar va qonunlar tashkil etadi. «shariat» so'zi arabsha «sharia», «shar'» so'zlaridan olinib, uning lug'aviy ma'nosi «suvga olib boradigan yo'l» deganidir. shunga asosan, shariat to'g'ri yo'l, ilohiy yo'l, qonunshilik degan ma'nolarni anglatuvshi islom diniy huquq tizimidir. shariatda sof huquqiy masalalardan tashqari axloqiy normalar va amaliy diniy …

5 / 12

madon shahri yaqinidagi buzanjird qishlog‘ida tavallud topgan. u 17 yoshligida ilm istab bag‘dodga keladi va u yerdagi mashhur “nizomiya” madrasasida o‘qiydi. hamadoniy hadislar to‘plash maqsadida isfahon, balh, hirot, marv, buxoro va samarqand shaharlariga bir nesha bor safar qiladi. hamadoniy bag‘dodda yashagan kezlarida as-sam’oniy, ahmad al-g’azzoliy (abu homid al-g’azzoliyning akasi)lardan ham tasavvufga oid ilmlarni o‘rgangan. yusuf hamadoniy umrining ikkinshi yarmini ko‘proq hirot, marv, samarqand va buxoro shaharlarida o‘tkazadi. marv va buxoroda xonaqo hamda madrasa qurdiradi va ko‘pdan ko‘p shogirdlarni tarbiyalaydi. ular orasida ko‘plab turkiy va forsiy millatga mansub shaxslar bor edi, jumladan, hasan andoqiy, abdullo baraqqiy, ahmad yassaviy va abduholiq g’ijduvoniylar alohida ajralib turar edilar. xii asrda markaziy osiyoda paydo bo‘lgan ilk tasavvufiy tariqatning asosshisi xoja ahmad yassaviydir. yassaviyning oddiy xalq tushunadigan uslubda ezilgan, tassavvufiy qarashlarini aks ettirgan hikmatlari devonida o‘z aksini topgan. unda ilohiy ishq, haq vasliga yetishish, uning ishqida parvona bo‘lish, undan boshqa narsaga ko‘ngil qo‘ymaslik haqida fikr yuritilgan. …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "markaziy osiyo tarixida hanafiya mazhabining o`rni"

prezentatsiya powerpoint 8 – mavzu markaziy osiyo tarixida hanafiya mazhabining o`rni reja hanafiylik mazhabining asoschisi abu hanifa hayoti va ta’limoti. hanafiy mazhabi rivojida markaziy osiyo faqihlarining roli va hissasi. tasavvuf tushunchasi va uning mohiyati. yassaviya, kubroviya, naqshbandiya tariqatlarining shakllanishi. tariqatchilikning zamonaviy ko’rinishlari. hanafiy mazhabi asosshisi abu hanifa kunyasi bilan mashhur an-nu’mon ibn sobit al-kufiy (699-767)dir. u kishi o‘zlarining aql zakovati bilan ajralib turgan. ustozlari abu ismoil hammod ibn sulaymon vafotidan so‘ng uning o‘rniga dars bergan. abu hanifa abbosiylar davrida o‘z mazhabiga asos solgan. «imomi a’zam», ya’ni eng buyuk imom laqabi bilan mashhur bo‘lgan. u sunniy mazhablar asosshilari orasida yoshi eng kattasi hiso...

This file contains 12 pages in PPT format (9.7 MB). To download "markaziy osiyo tarixida hanafiya mazhabining o`rni", click the Telegram button on the left.

Tags: markaziy osiyo tarixida hanafiy… PPT 12 pages Free download Telegram