1920-90 йилларда мусиқа ўқитиш методикасининг қисқача тарихи

DOC 59,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404388857_53043.doc 1920-90 йилларда мусиқа ўқитиш методикасининг қисқача тарихи режа: 1. ўзбекистон мусиқа маданиятини шаклланиши. 2. ўзбекистонда 1920-50 йилларда мусиқа тарбияси тизимини шаклланиши. 3. буюк мутаффакирларни мусиқа тарбиясига оид олиб борган ишлари. 4. ўзбекистонда мусиқа таълим тарбиясининг шаклланиши. 5. ҳозирги кунда, мусиқа таълим тарбиясининг ривожланишида олиб борилаёган илмий тадқиқот ишлар. ўзбек ҳалқи кўп асарлик тараққиёт тарихига эга бўлган анъаналар соҳибидир. ўзбек мусиқа санъатининг илдизлари қадим замонга бориб тақалади. қадим маданиянинг кўпдан-кўп обидалари буюк ўзбек мутаффакири, шоирлари, ёзувчилари, улуғ даҳолалари ал-фаробий, абу-али ибн сино, навоий, жомий, низомийлар лирикасида, кейинчалик эса ўзбек шоирлари ва маърифатпарварлари муқимий, фурқат, ҳамза асарларида мусиқа тарбияси ва таълим бериш борасида талайгина қизиқарли фикрлар билдирилган. мусиқа таълимининг ривожланишига ниҳоятда катта аҳамият берган, ўрта осиёлик машҳур мусиқачилар орасидаги олим муҳаммад фаробий ёш авлодни тарбиялаш ва ўқииш масаларига, этика ва эстетика масалаларига кўплаб илмий ва амалий ғоялар билдиради. у шунингдек, мусиқа назариясининг асосчиларидир. таниқли тожик олими, мусиқачиси, файласуфи жомийнинг «рисолаи дар …

мусиқа фольклари эмас, балки ўзбек халқининг профессионал мусиқаси ҳам 1920 йилларига қадар асосан оғиздан-оғизга ўтиш йўли билан тарқалган. шунга қарамасдан, мусиқа, ўзбек халқи ҳаётида муҳим ва катта ўрин эгаллаган. халқ оммасининг маданиятини яратишдаги иштироки турлича характерда эди. аввало савод чиқариш ҳаракати кенг қулоч ёйди, чунки, аҳоли ёппасига саводсиз бўлган. халқнинг саводсизлигини тугатиш ҳамда, халқ маорифининг, янги тизимини яратиш, жамиятни маънавий қайта қуриш асосий вазифа бўлиб ҳисобланади. ўзбекистонда ўқитувчи кадрлар тайёрлаш иши халқ маорифи тизимида асос қилиб олинган эди. тарбиявий ва таълим ишлари, диний муассасаларни ажратиш ишлари йўлга қўйилда. шунингдек 7 йиллик мажбурий бепул ўқитиш жорий қилинди. ишчи ва ўқувчи ёшлар орасида ҳаваскор «духовой» оркестрлар кенг тарқалди. бу оркестрлар биринчи маротаба 1918 йилда ўзбек умумтаълим мактаблари қошида ташкил этила бошлади. кейинчалик эса, мусиқа жамиятлари ва хусусий тарздаги мусиқа дарслари туркистоннинг бошқа шаҳарларида ҳам пайдо бўла бошлади. қўқондаги мактабларда ўзбек мусиқасининг машҳур тарғиботччиси ҳ.ҳ.ниёзий, тошкентда абдулла авлоний, самарқандда абдуқодир шакурийлар бўлишган. ҳамза …

гараклари ҳамда мактаблар қошида ҳаваскорлик тўгараклари ташкил этила бошлаган эди. шунинг учун ёшлар орасида ҳаваскор «духовой» (пуфлаб чалинадиган мис чолғу асбоблари) оркестрлар кенг тарқалган. чунки уриш йиллари духовой мусиқа махсус рамзий маъно касб эган эди. бу даврда ҳамза жуда фаол қанашиб, фарғонадаги макабларнинг бирида у ашуладан дарс беради. бўш вақларида ота-оналар билан ишлаб, савод чиқариш ва мусиқа ҳақида тушунтириш ишларини олиб борди. аҳолининг кенг қатлами орасида мусиқа таълимига қизиқиш кучая бошлади. ўрта осиёда дастлабки, мусиқа ўқув юрти 1917 йили туркистон халқ консерваторияси очилди. 1919 йили самарқандда консерватория ташкил этилди. кейинроқ халқ консерваториялари, махсус ўқув юртлари мусиқа техникумларига айлантирилади. 1936 йили тошкентда халқ консерваториялари қайта ташкил этилди. махсус ўқув юртлари билан бир қаторда мусиқа мактаблари, мусиқа ўқитувчилари тайёрлайдиган инструкторлар курслари очилди. туркистон мактаблари учун дастлабки, ўқув дастурлари ва режалари яратилди. етти йиллик ўрта ва уч йиллик бошланғич мактаблари учун дастурлар яратилди. мусиқа дарслари мажбурий дарс тариқасида киритилган бўлса ҳам, баъзи ҳолларда …

, мусиқа таълими соҳасида жадал ишлар олиб борилди. мусиқа мактаблари юзага келди. техника ва маориф институлари, техника билим юртлари ташкил этилди. болалар мусиқа мактаблари, ўқувчилар саройлари, ҳаваскорлик тўгараклари, ўқитувчиларни малакасини ошириш ва қайта ўқитиш институтлари, илмий-текшириш институтлари очилди. мусиқа таълими тизимида жиддий қайта қуриш ишлари амалга оширилди. 1960-61 ўқув йиллари низомий номидаги тошкент давлат педагогика институтида «мусиқа назарияси ва чолғу асбобларини чалиш» кафедраси ташкил этилди. шу йилнинг ўзида мусиқа ўқитувчилари тайёрлайдиган махсус «мусиқа факультети» очилди. шунингдек, вилоят педагогика институтлар ҳузурида мусиқа педагогика кафедралари тармоқлари кўпая бошланди. 60-70 йилларда ва йилларда ва 80-йиллар бошида халқ маорифи тизимида мусиқа ўқув юртлар сони янада ортиб боради. ёш мусиқачилар «санъат байрами», «ёш ижрочилар конкурслари», «болалар мусиқа хафталиги», «ёш ижрожилар конкурслари», «до, ре, ми, фа, соль», теле кўрсатувлари, ўзебистон телевидениеси ва радиоси орқали болалар мусиқий кўрсатувлари мусиқа таълими ва тарбиясини тарғибот қилишда мунтазам ишлар олиб борилади. халқ маорифи министирлиги ўқувчи ва талабаларга эстетик тарбия бериш …

қали чолғу асбоблари билан таъминлансин-деган қарор қабул қилинди. 1986-87 йилларда мусиқа ўқитиш методикаси бўйича республика семинари ўтказилди. шунингдек, янги дастур, дарсликлар нашр этилди. ушбу маълумотлар мусиқа маданияти марказига узоқ вилоятларда, шахарларда мусиқа таълимотини тарғиб қилиш воситаларига айланди. уларнинг ижоди туфайли ўзбек болалар мусиқаси ривожланди, мусиқа орқали, ўқувчиларнинг маънавий дунёси шаклланди. республикамизда ҳар йили «ўзбекистон – ватаним, маним», «илхом чашмалари», «қўшиқ байрам»ларини ўтказиш анъанага айланиб қолди. ўзбекистонда мусиқа ўтиш методикасини ривожлантиришда янги дастурлар, дарсликлар, қўлланмалар яратишда илмий-тадқиқот ишларини олиб боришда д.омонуллаев, х.нурматов, о.ибрагимов, о.файзиев, ш.ёрматов, а.мансуров, қ.мамиров, н.норхўжаев каби олимлар, композиторлар ва тажрибали ўқитувчилар ўз ҳиссаларини қўшдилар. ҳозирги кунда мусиқа маданияти ёш авлодни тарбиялашда муҳим ўрин эгаллайди. адабиётлар: 1. и.а.каримов. «баркамол авлод орзуси». т. ўзбекистон 1998 йил 2. м.о. иномова. «педагогика маърузалар матни» т. 2000 3. д.ф.омонуллаев ва бошқалар «бошланғич таълим» давлат таълими стандартлари дастури. т. 1992 4. о. шайхова. инсон ва унинг маънавий дунёси т. 1993 5. д.ф. омонуллаев «мактабда …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "1920-90 йилларда мусиқа ўқитиш методикасининг қисқача тарихи"

1404388857_53043.doc 1920-90 йилларда мусиқа ўқитиш методикасининг қисқача тарихи режа: 1. ўзбекистон мусиқа маданиятини шаклланиши. 2. ўзбекистонда 1920-50 йилларда мусиқа тарбияси тизимини шаклланиши. 3. буюк мутаффакирларни мусиқа тарбиясига оид олиб борган ишлари. 4. ўзбекистонда мусиқа таълим тарбиясининг шаклланиши. 5. ҳозирги кунда, мусиқа таълим тарбиясининг ривожланишида олиб борилаёган илмий тадқиқот ишлар. ўзбек ҳалқи кўп асарлик тараққиёт тарихига эга бўлган анъаналар соҳибидир. ўзбек мусиқа санъатининг илдизлари қадим замонга бориб тақалади. қадим маданиянинг кўпдан-кўп обидалари буюк ўзбек мутаффакири, шоирлари, ёзувчилари, улуғ даҳолалари ал-фаробий, абу-али ибн сино, навоий, жомий, низомийлар лирикасида, кейинчалик эса ўзбек шоирлари ва маърифатпарварлари муқимий, фурқат, ҳ...

Формат DOC, 59,0 КБ. Чтобы скачать "1920-90 йилларда мусиқа ўқитиш методикасининг қисқача тарихи", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: 1920-90 йилларда мусиқа ўқитиш … DOC Бесплатная загрузка Telegram