пулнинг моҳияти ва функциялари

DOC 131,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1355570942_41040.doc www.arxiv.uz режа: 1. товар ишлаб чиқариш ва пулнинг зарурлиги. пулнинг моҳияти ва хусусиятлари. 2. бозор иқтисодиёти шароитида пулнинг аҳамиятини ошиши. 3. пулнинг функциялари. 4. иқтисодиётни ривожлантиришда пул барқарорлигини таъминлашни ўрни ва омиллари. 5. пул тўғрисидаги назариялар. товар ишлаб чиқариш ва пулнинг зарурлиги. пулнинг моҳияти ва хусусиятлари маълумки, пул товар ишлаб чиқариш ва айирбошлашнинг узоқ вақт ривожланиши натижасида вужудга келди. р.крузо таъкидлаганидек, фақат товар ишлаб чиқариш бор жойда пул керак, якка одамга пулни кераги йўқ. пулни товар айирбошлашни ўзи яратди. биринчи йирик меҳнат тақсимоти, яъни чорвачиликдан деҳқончиликни ажралиб чиқиши ва шу муносабат билан товар хўжалигининг ривожланиши туфайли маҳсулот қийматининг ифодаси бўлмиш пулни келтириб чиқарди. ишлаб чиқаришнинг ривожланиши, товар турларининг кўпайиши алмашув жараёнининг янада ривожланишини тақозо қилди. алмашув жараёнида товар эгалари ўзаро мулоқотда бўлиб, товарнинг эгаси ўз маҳсулотини (мулкини) баҳолаган. шу баҳолаш жараёни бирор ўлчов бирлиги бўлишини тақозо қилган. товар муомиласининг эквивалент ривожланиш жараёнида умумий эквивалент шаклини ҳар хил товарлар ўйнаган. …
2
да ифодаланувчи хусусий меҳнат ижтимоий меҳнат сифатида намоён бўлиши). пулнинг муҳим хусусияти шундаки, у ҳам бошқа товарлар сингари қийматга ва истеъмол қийматга эга бўлиши билан бирга бошқа барча товарларга қарама-қарши туради. бу бир томонда пул, иккинчи томонда бошқа товарлар. пулнинг истеъмол қиймати шуки у ўз функциясини бажариб иқтисодиёт мушкулини осон қилади (воситачи сифатида). пулнинг қиймати (қадр қиймати) деганда пул бирлигининг харид қилиш қобилияти, яъни унга қанча товар ва хизматлар харид этиш мумкинлиги тушунилади. пулни қиймати метал пулни забт этиш ёки қоғоз пулни босиб чиқариш харажатларини билдирмайди. бу харажатлар пул қиймати эмас, балки пулни муомилага киритиш сарфларидир. пулни қиймати нархга боғлиқ, нархлар кўтарилиб, кетса, уни қиймати (қадри) пасаяди ва аксинча. умуман пул инсоният кашфиётлари ичида энг оддий, энг тушунарли бўлиб ҳисобланади. инсониятнинг бутун ютуқлари ҳам, фожиалари ҳам пул билан боғлиқдир. инсон фаолиятини энг муҳим харакатга келтирувчи кучлардан бири пул бўлиб келган ва шундай бўлиб қолади. таниқли давлат арбобларидан бири таъкидлаганидек, «давлатни …
3
н. к.маркс, а.смит ва д.рекрдоларнинг тадқиқотларига таянган ҳода пулни вужудга келиш жарёнини қийматнинг қуйидаги шакллари билан боғлайди: қийматни оддий ёки тасодифий шакли бу товар ишлаб чиқаришнинг дастлабки даврига тўғри келиб товарлар пулсиз бир-бирига бевосита айирбошланган. бунда маҳсулот айрибошлаш учун ишлаб чиқарилмаган, лекин уни ортикчаси тасодифий шаклда айирбошланган. тасодифий айирбошлаш меҳнат маҳсулотининг товарга айланганлигини ифодалайди. айрибошлаш натижасида товар маҳсулоти ўзига тенг қийматли эквивалент маҳсулотга айрибошланади. айрибошлаш жараёнида истеъмолни қондириш биринчи даражали масала, товарлар қийматини таққослаш эса иккинчи даражали масала сифатида қаралган. масалан, 1 болта қ 20 кг дон. қийматнинг тўла ёки кенгайган шакли товар айрибошлаш ривожланиши билан тасодифий қиймат шаклидан тўла ёки кенгайтирилган шаклига ўтилган. бундай айрибошлашда бир товарга қарама-қарши фақат битта товар эмас, балки бир нечта товарлар иштирок этади. масалан, суданликларда 10-15 бош қўй 10 қоп туз 20-30 бош эчки 2 бош буқага айирбошланган. бунда ўз қийматини бошқа товарга айирбошланаётган туз нисбий қиймат шаклида, қолганлари, яъни қўй, эчки ва буқа …
4
й 10 кг қахва 10 бош қўй 0.5 тонна темир 2 унция (35.6 грамм) олтин бунда умумий эквавалент вазифасини 10 бош қўй бажарган. қийматнинг пул шакли маҳсулот ишлаб чиқариш ва айирбошлаш жараёнининг тобора ривожланиб бориши ҳудудлар, мамлакатлар ўртасида савдо-сотиқни, товар айирбошлашнинг заруриятини юзага келтиради. турли мамлакатларда турли товарлар умумий эквивалент ҳисоблангангалиги бу жарённинг тараққий этишига тўсқинлик қилади. натижада бутун товарлар дунёсидан шундай товарлар ажралиб чиқадики, у барча ҳудуд ва мамлакатларда умумий эквавалент сифатида қўлланила бошлади. бу вазифани дастлаб қимматбаҳо металлар мис ва кумуш, кейинчалик олтин бажарадиган бўлди. охир оқибатда оддий товар кўринишидаги умумий эквавалент ўрнига пул шаклидаги умумий эквавалент, яъни пул майдонга чиқди. масалан: 1 қоп буғдой 10та қўй 10 кг чой 2 унция (35.6 грамм) олтин 40 кг қахва 0.5 тонна кўмир бунда олтин оддий товар эмас, балки пул кўринишини олади. умуман пул ўз тараққиётида қуйидаги 4 босқич ва 4 шаклга эга бўлган: 1. товар шаклида - “қўйма” асримиздан …
5
1987 йиллар россия) каби айрим шахслар фаолиятини қайд этиш лозим. джон ло дуэлда қатнашгани учун лондон турмасидан қочиб голландияда, кейин италияда яшаб анча бойлик ортирган ва 1710 йилда франция давлат бюджети даромадини ошириш бўйича ҳукуматга қоғоз пуллар чиқариш бўйича таклиф билан чиққан. ўша пайтда франция молия вазири бўлган джон ло 1720 йилда пулни қадрсизлангани туфайли францияни тарк этади. 1716-1720 йиллардаги қоғоз пуллар бўйича джон лонни “машинник и пророка” дейилсада, у европа халқига қоғоз пулларни ажойиб имкониятларидан воқиф этди. бозор иқтисодиёти шароитида пулнинг аҳамиятини ошиши мамлакат ривожланишининг асосий воситаларидан бири пул бўлиб, бозор иқтисодиётига ўтиш ва унда фаолият юритишда унинг ўрни ва аҳамияти янада ошиб боради. дарҳақиқат, пул – “бозор тили” деб бежиз айтилмаган. ҳар бир иқтисодий ахборот, товарлар ва хизматлар баҳоси, тўловлар, даромаду харажатлар, молиявий талаблар ва мажбуриятлар, иқтисодий алоқалар микро ва макро даражаларда фақат пулда ифода қилинади. бозор иқтисодиётига ўтиш шароитида пул аҳамиятининг ортиб бориши жамиятимизда мавжуд ҳуқуқий ва …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "пулнинг моҳияти ва функциялари"

1355570942_41040.doc www.arxiv.uz режа: 1. товар ишлаб чиқариш ва пулнинг зарурлиги. пулнинг моҳияти ва хусусиятлари. 2. бозор иқтисодиёти шароитида пулнинг аҳамиятини ошиши. 3. пулнинг функциялари. 4. иқтисодиётни ривожлантиришда пул барқарорлигини таъминлашни ўрни ва омиллари. 5. пул тўғрисидаги назариялар. товар ишлаб чиқариш ва пулнинг зарурлиги. пулнинг моҳияти ва хусусиятлари маълумки, пул товар ишлаб чиқариш ва айирбошлашнинг узоқ вақт ривожланиши натижасида вужудга келди. р.крузо таъкидлаганидек, фақат товар ишлаб чиқариш бор жойда пул керак, якка одамга пулни кераги йўқ. пулни товар айирбошлашни ўзи яратди. биринчи йирик меҳнат тақсимоти, яъни чорвачиликдан деҳқончиликни ажралиб чиқиши ва шу муносабат билан товар хўжалигининг ривожланиши туфайли маҳсулот қийматининг ифодаси бўлмиш...

Формат DOC, 131,5 КБ. Чтобы скачать "пулнинг моҳияти ва функциялари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: пулнинг моҳияти ва функциялари DOC Бесплатная загрузка Telegram