ифлосланган атмосфера ҳавосининг маданий ўсимликларга таъсири

DOC 49.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1476615591_65688.doc ифлосланган атмосфера ҳавосининг маданий ўсимликларга таъсири ховард е. хеггестад ва джисс x., беннетларнинг таъкидлашларича. охирги вақтларда ақш да фитотоксинларнинг қишлоқ хўжалик экинларига бўлган салбий таъсири мутахассисларни ташвишлантирмоқда. фитотоксикантлардан олтингугурт оксиди ҳамда фторли водороднинг ўсимликларга бўлган таъсири яхши ўрганилган (тhomas, 1935). кейинги вақтларда эса озоннинг (03) узумга (vitis vinifera) ва тамакига (nicotina tabacum), салбий таъсири ҳам аниқланган (неggеstag н.е., мiddleton v.j.). яна шундай нарса аниқланганки, 03 билан s02: лар алоҳида-алоҳида ҳолида ўсимликларга салбий таъсир қилмайди, лекин улар бир-бирлари билан аралашган ҳолатда таъсири сезилади. ақшда ифлосланган атмосфера ҳавосининг қишлоқ хўжалигига салбий таъсири хисоблаб чиқилган, бу сумма 121 млн долларни ташкил қилган, ундан 10 йил кейин эса ушбу рақам 1,8 млрдни ташкил этган. одатда озоннинг ернинг устки қисмидаги концентрацияси 0,02 ѐки 0,03 % ни ташкил қилади, лекин ифлосланган атмосфера ҳавосида унинг реакцияси 10 марта атрофида ошиб кетади. озоннинг энг юқори концентрацияси ѐз вақтига тўғри келади. унинг энг баланд концентрацияси куннинг ўрталарига, энг …

tium) устида олиб борилган тажрибаларда ҳам ҳосилдорлик 53% гача кам бўлган. америка қўшма штатларининг айрим худудларида s02 нинг ўзини, яна уни sоз билан аралашганини айрим қишлоқ хўжалик экинларига салбий таъсир этиши айниқланган. s02 нинг таъсирн остида ўсимликларнинг барглари қуриб қолади, бу ҳолат эса умумий ҳосилга таъсир этади. олтингугурт 2-оксидининг таъсири остида соянинг (рinus taeda, p. virginiana) баргларини қуриб қолиши кузатилган, бу эса ўз навбатида 50% гача ҳосилни камайишига сабаб бўлган. шу нарса аниқланганки, соя баргларининг 1 % нобуд бўлишлиги 8,8 кг/га ҳосилни камайишига олиб келган. ўсимликларга салбий таъсири жихатидан фторидлар хам олдинги ўринларда туради. ақшда фторидлар тўғрисидаги маълумотлар иккинчи жахон урушидан кейин юзага келди. чунки у вақтларда пўлат ва алюмин эритиш корхоналари ривожлана бошлади. фторидалар фитотоксикантлар сифатида ўсимликларни халок бўлишига олиб келувчи омиллардан бири бўлиб хисобланади. газсимон фторидларни ўсимликларнинг барглари абсорбент бўлиб хисобланади. фторидлар тупроқда хам кўп бўлади, ўсимликларнинг илдизлари фторидларни тупроқдан олади, барглари эса хаводан, яна шу нарса аниқланганки, …

. шахарларда эса қўрғошин чиқадиган манба автомобиллардан чиқаѐтган газлар хисобланади. қўрғошиннинг миқдори у билан ифлосланмаган тупроқларда 10 дан 20 мкг/га бўлади. қўрғошиннинг қўшимча манбаи бўлиб, аралаш ўрмонлар баргларнинг чиришидан пайдо бўлганлари бўлиши мумкин. чунки ўсимликларнинг баргида тўпланган қўрғошин уларни чириши натижасида яна тупроққа ўтади. ўрмонларнинг тўкилган баргларидан пайдо бўлган тўшалмада қўрғошин микдори 9 кг/га бўлади. шундай маълумотлар аниқланганкн, ўрмонзорлар бўйича атмосферадан бир йил мобайнида 200гр/га қўрғошин тушар экан. қўрғошин ўрганиш цикли эман дарахтлари ўрмонларида яъни теннеси штатида ўрганилган, қайсики иссиқлик электростанциясидан 14 км узоқликда жойлашиб, унда тошкўмир ѐқилган. бу жараѐнда қўрғошинни ўрмон тупроқларига келиб тушиши 286 г/га ни ташкил қилган. германияда ель ва бук дарахтларидан ташкил топган ўрмонзорлар тупроқларидаги қўрғошинни таркиби ўрганилган. шуниси эътиборлики. юқоридаги иккита ўсимликни остида (тупрокда) қўрғошинни таркиби алохида-алохида аниқланган. қизиги шундаки, бук дарахтини остида йилига 365 гр/га, ель дарахтини остида эса анчагина юқори 756 г/га. авт орлар яна шуни аниқлаганларки, ўрмонзорларни орасидаги очик жойлардаги тупроқларда хам …

да қўрғошиндан ташқари яна бошқа элементлар хам ифлосланган атмосфера хавоси туфайли тўпланади. бундай микроэлементлардан қуйидагиларни мисол тариқасида келтиришимиз мумкин: кадмий, никель, таллий, рух. фтор, ванадий, цинк, кобальт, молибден, вольфрам ва бошқалар қайсики, улар оз миқдорда ўсимликлар учун фойдали бўлиши мумкин. юқоридаги моддалар ва элементлардан ташқари ақшнинг ўрмон экоснстемаларига бошқа аэрозол бўлаклари (парчалари) тушиб туришлиги хам аниқланган. маълум бўлишича, ўртача йиллик сульфатлардан олтингугурт гектар хисобига 10-20 кг ни ташкил қилар экан. юқоридаги ҳавони ифлослантирувчи моддалардан яна ис гази (со) тўғрисида тўхтаб ўтишимиз керак. ҳар қандай улеводородларни ѐнишидан ис гази хавога чиқарилади. ушбу газ айниқса, индустриал тараққий этган ва урбаннзация юқори бўлган мамлакатлар ва худудларда кўп бўлади. бошқа моддалар каби ис гази хам ўсимликлар томонидан ассимиляция қилинади, жумладан соя ўсимлиги кечаси-ю кундузи уни кабул қилар экан. қўлланманинг илгариги бобларида ўсимликлар томонидан оғир металларни ўзлаштириб олинишлиги тўғрисида алохида тўхталганмиз. ундан ташқари биз эътиборга олаѐтган машхур монографияда баѐн (загрязнение воздуха и жизнь растений. 1988) …

логии растений». москва. из. просвещение. 1981. с.154. 5. жизнь растений. том i. 1974. из. просвещение. с. 487. 6. грин н., стаут у., тейлор д. «биология». из. мир. москва. 1990. с.368. 7. рейвн п., эверт р., айкхорн с. «современная ботаника» из. мир. москва. 1990. с. 347. 8. хржановский в.г. «курс общей ботаники» из. высшая школа москва. 1976. с. 272. 9. эсау к. «анатомия растений». из. мир. москва. 1969. с. 564. 10. эзау к. «анатомия семенных растений». т. i, 2. из. мир. москва. 1980. с.218. 11. яковлев г.п., челембитько в.а. “ботаника”. из. высшая школа, москва. 1990. с.367.

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ифлосланган атмосфера ҳавосининг маданий ўсимликларга таъсири"

1476615591_65688.doc ифлосланган атмосфера ҳавосининг маданий ўсимликларга таъсири ховард е. хеггестад ва джисс x., беннетларнинг таъкидлашларича. охирги вақтларда ақш да фитотоксинларнинг қишлоқ хўжалик экинларига бўлган салбий таъсири мутахассисларни ташвишлантирмоқда. фитотоксикантлардан олтингугурт оксиди ҳамда фторли водороднинг ўсимликларга бўлган таъсири яхши ўрганилган (тhomas, 1935). кейинги вақтларда эса озоннинг (03) узумга (vitis vinifera) ва тамакига (nicotina tabacum), салбий таъсири ҳам аниқланган (неggеstag н.е., мiddleton v.j.). яна шундай нарса аниқланганки, 03 билан s02: лар алоҳида-алоҳида ҳолида ўсимликларга салбий таъсир қилмайди, лекин улар бир-бирлари билан аралашган ҳолатда таъсири сезилади. ақшда ифлосланган атмосфера ҳавосининг қишлоқ хўжалигига салбий таъсири хи...

DOC format, 49.0 KB. To download "ифлосланган атмосфера ҳавосининг маданий ўсимликларга таъсири", click the Telegram button on the left.

Tags: ифлосланган атмосфера ҳавосинин… DOC Free download Telegram