тузларнинг ўсимликларга таъсири ва қишлоқ хўжалик экинларининг туз таьсирига чидамлилиги

DOC 69,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1491131893_67778.doc тузларнинг ўсимликларга таъсири ва қишлоқ хўжалик экинларининг туз таьсирига чидамлилиги режа: 1.тузларни ўсимликларга зарарли таъсир этиш сабаблари. 2.турли экинларнинг туз таъсирига чидамлилик даражалари. 3.тузларни тупроқда қолишига йўл қўйилиши мумкин бўлиш микдорлари. 4.экинларнинг туз таъсирига чидамлилигига таъсир этувчи омиллар ва ўсимликларни туз таъсирига чидамлилигини ошириш йўллари таянч тушунчалар: тузларнинг ўсимликка таъсири, экинларнинг туз таъсирига чидамлилиги, тузларни тупроқда қолишга йўл қўйиладиган миқдорлари, тузларнинг зарарли таъсир этиш сабаблари, туз таъсирига чидамлилиги 1.тузларнинг ўсимликларга таъсири турлича бўлади. тузлар ўсимликларнинг биохимик, физиологик функцияларини ва сув, озиқа режимларини, нафас олиш, фотосинтез жараёнларини бузади.туз таъсирида ўсимликларда фотосинтез секинлашади ва натижада қуруқ модда кам тўпланади. шунинг учун ҳам шўрланган тупроқларда ўстирилаётган экинларни бўйи паст, барги ва шохлари эса кичрайиб қолади.усимликларда фотосинтез жараёнининг секинлашиши тупроқдан тузларнинг таркибига боғлиқ. сульфат-хлорид тузлари билан шўрланган тупроқларда хлорид-сульфат билан шўрланган тупроқларга нисбатан куруқ модда кам тўпланади ва ўсимликлар ривожланишдан анча орқада қолади. тузлар ўсимликларнинг ҳўжайраларига ҳам таъсир қилади. масалан, хлорли тузлар билан …

ерлардаги ғўза 92,35 литр сув сарфлаган. умумий қонуният шуки, транспирация интенсивлигидан қатьий назар, тупроқнинг шўрланганлик даражаси ортиши билан ўсимликларнинг ўсув давридаги сув сарфи камая боради ( 14-жадвал). 14 -жадвал турли шўрланиш даражаларида ғўзанинг ўсиш давридаги сув сарфи тупроқнинг шўрланган- лик даражаси бир туп ғўзанинг сув сарфи,кг ўсув давридаги сув сарфи июн июл август сентябр октябр бир туп ғўза-нинг сув сарфи,кг майдон- даги ғўзанинг сув сарфи, м3/га кучсиз 1,20 11,8 57,46 62,94 22,32 156,10 6517 кучли 9,66 7,52 30,52 36,57 17,08 92,35 2695 тупроқ шўрланиш даражасининг ортиши билан уруғларнинг намиқиши секинлашади, шу сабабли бундай ерларда уруғларни униб чиқиши қийинлашади. маълумки, сув озиқ моддалар билан бирга илдиз тукчалари орқали сўрилади, лекин ўсимликларнинг сўриши кучи тупроқ эритмасининг осматик босимидан катта бўлганда сўрилади. ўсимликларнинг сўриш кучи тупроқ намлигига, ўсимликларнинг турига, ёшига ва тупроқ шўрланиш даражасига боғлиқ бўлади.масалан, шўрланмаган тупроқларда сабзавот экинларнинг сўриш кучи 2-5 атмосфера; ғўзаники 10-15 атм. шўр ерларда ғўзаники 18-30 атм. бўлади. …

ва тупроқ эритмаси концентрациясининг ошишига бардош бериш хусусиятига айтилади. у қуйидагиларга боғлиқ бўлади. 1) экинларни туз таъсирига чидамлилиги ўсимликларнинг ёшига қараб ўзгаради. ўсимликлар ёш даврида унга туз кучли таъсир этади, ёши улгайиши билан уларнинг чидамлилиги ошиб боради. демак ўсимлик ёш бўлганида тупроқда тузнинг миқдори кам бўлиши керак. 2) тупроқдаги тузлар таркибига боғлик. тупроқ таркибида хлорли тузлар кўп бўлганда экинлар куриб қолади; 0,3-0,4- % бўлгандаёқ заҳарлана бошлайди. сульфатли шўрланган тупроқларда -эса экинлар тузлар микдори, куруқ қолдиқ бўйича, 0,6- 0,8 % бўлганда ҳам зарарланмайди. 3) тупроқ намлигига боғлик. тупроқ қанчалик нам бўлса, тупроқ эритмасининг концентрацияси шунча суюқ бўлади ва экинларга тузларни салбий таъсири камаяди ва аксинча бўлади. тупроқда нам камайса концентрацияси куюклашади ва тузларни салбий таъсири кучаяди. 4) тупроқ унумдорлилигига боғлик. унумдор тупроқ дарда ўсимликларнинг тузга чидамлилиги ошади, унумсиз тупроқ дарда камаяди. бунда органик ўғитлар солиш, алмашлаб экишни жорий этиш, минерал ўғитларни тўғри қўллашнинг аҳамияти катта. минерал ўғитларни меъёридан кўп бериш тупроқ …

р,кунгабоқар, ғўза ем-хашак экинлари қашқарбеда, судан ўти, райграс, бетага, оқ сухта сабзавот экинлари помидор, гулкарам, бошкарам, батат, қалампир, сабзи, шолғом, бақлажон пиёз, қовун, тарвуз, бодринг боғ экинлари анор, анжир, узум, ўрик хашаки лавлаги, қанд лавлаги, жўхори (сорго), рапс, перко, баланд бўйли перко ош лавлаги, шпинат, баргли карам хурмо, жийда 3. ҳар бир мелиоратив минтақа учун шўрланиш даражасининг алоҳида-алоҳида шкалалари мавжуд. масалан, мирзачўлнинг хлоридли шўрланган тупроқларида ғўзани экишдан олдин йўл кўйилиши мумкин бўлган тузлар микдори 0,3-0,4 % ёки хлор бўйича 0,01-0,02 % бўлса; фарғона водийсининг сульфатли шўрланган тупроқларида бу кўрсатгичлар тегишли равишда 0,6-0,8 % ва хлор бўйича 0,03-0,04% ни ташкил этади. қорақалпоғистон мухтор республикаси ва хоразм вилоятининг шўрланган тупроқларида бу кўрсатгичлар янада юқорироқ бўлиши мумкин, чунки бу тупроқларнинг сингдирувчи комплексида кальций катиони кўпрок учрайди, кальцийли тузлар ўсимликлар учун зарарсиз ҳисобланади. к.гедройц фикрига кўра шўрхок тупроқларда анионлар эмас, балки катионлар ўсимликларга кўпроқ зарар келтиради. у катионларнинг зарарлилик таъсирини с1- na+ мg к …

мликка зарарли таъсир этади. na2so3+н2о↔naон+naнсo3 тупроқда кир сода 0.005% дан кўпроқ бўлганидаёқ ўсимликлар ўсишидан тухтайди; 0.01% дан кўп бўлганда ўсимликлар нобуд бўлади. аммо, шўрланган, суғориладиган тупроқларда кир сода анча кам учрайди.ўсимликлар учун naс1 хам жуда зарарлидир. сульфатли тузлар ,(na2so4 ва мgс04) нинг зарари хлорид тузларига қараганда бироз камдир.мgс03 ва мg(нс03)2 тупроқда кўп бўлганидагина ўсимликларга зарарли таъсир кўрсатади. аммо калций бикарбонат са(нсо3)2 тузининг зарари жуда камдир. гипс (са so4) ва оҳак (сасо3) тупроқда кўпайиб кетганда хам зарарли таъсир кўрсатмайди.в.а.ковда ўсимликлар учун тузларнинг зарарлилик даражасини камайиши бўйича қуйидагича қаторга жойлаштирган: na 2с03; naнсоз; naс1; nanо3; са с12; na2 so4; мgс12; мg so4 шўрланган тупроқларда натрийли тузлар кўпрок учрайди. л.розов натрийли тузларнинг нисбий зарарлигини қуйидаги сон нисбатлари билан ифодалаган. na 2с03: naнсоз:naс1: na2 so4=10:3:3:1 тузларнинг ўсимликларга зарарли таъсири маълум даражада уларнинг сувда эрувчанлигига ҳам боғлиқ. зарарсиз ва кам зарарли тузлар (саs04,сас03, мgс03) сувда жуда қийин эрийди, қолган бошқа тузлар сувда яхши эрийди ва …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "тузларнинг ўсимликларга таъсири ва қишлоқ хўжалик экинларининг туз таьсирига чидамлилиги"

1491131893_67778.doc тузларнинг ўсимликларга таъсири ва қишлоқ хўжалик экинларининг туз таьсирига чидамлилиги режа: 1.тузларни ўсимликларга зарарли таъсир этиш сабаблари. 2.турли экинларнинг туз таъсирига чидамлилик даражалари. 3.тузларни тупроқда қолишига йўл қўйилиши мумкин бўлиш микдорлари. 4.экинларнинг туз таъсирига чидамлилигига таъсир этувчи омиллар ва ўсимликларни туз таъсирига чидамлилигини ошириш йўллари таянч тушунчалар: тузларнинг ўсимликка таъсири, экинларнинг туз таъсирига чидамлилиги, тузларни тупроқда қолишга йўл қўйиладиган миқдорлари, тузларнинг зарарли таъсир этиш сабаблари, туз таъсирига чидамлилиги 1.тузларнинг ўсимликларга таъсири турлича бўлади. тузлар ўсимликларнинг биохимик, физиологик функцияларини ва сув, озиқа режимларини, нафас олиш, фотосинтез жараёнларини буз...

Формат DOC, 69,0 КБ. Чтобы скачать "тузларнинг ўсимликларга таъсири ва қишлоқ хўжалик экинларининг туз таьсирига чидамлилиги", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: тузларнинг ўсимликларга таъсири… DOC Бесплатная загрузка Telegram