virusologiya

PPT 35 pages 6.9 MB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.9 MB

File type PPT

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

lektsiya №6 4-ma'ruza viruslarga umumiy tavsif. bakteriofaglar. obshaya mikrobiologiya * savollar: viruslarning tuzilishi va morfologiyasining o'ziga xosligi viruslarni o'stirish printsiplari bakteriofaglar viruslar – vira podsholigiga kiradi 1892 yil rus olimi d.i.ivanovskiy birinchi bo'lib tamaki mozaikasi kasalligini keltirib chiqaruvchi mikroorganizm – virus ekanligini aniqladi. virusologiyaning rivojlanish davrlari i-davr xx-asrning 30-40 yillarida viruslarni aniqlash uchun: - laboratoriya hayvonlari tovuq embrioni qo'llanilgan viruslar bilan hujayra o'rtasidagi o'zaro ta'siri o'rganildi 1941 yil amerikalik virusolog xerst - gemagglyutinatsiya reaktsiyasini aniqladi ii-davr - 1949 yilda – sun'iy sharoitda to'qima hujayrasida o'stirish va identifikatsiya kilish aniqlandi - endryus, ueller, robbins (nobel mukofoti) hujayra kulturasidan vaktsinalar olish yo'lga qo'yildi: 1959-1963 y. poliomielit, qizamik, antirabik vaktsina iii-davr : 1960 yilda – viruslar molekulyar darajada o'rganildi bunda viruslarning: tuzilishi hujayraga kirish yo'llari ko'payishi molekulyar biologiya usullari bilan o'rganildi iv – davr -1970 yillarga kelib nuklein kislotalar va oqsillar birlamchi strukturasi o'rganildi rnk tutuvchi va dnk tutuvchi viruslar aniqlandi virus- «zahar» …

2 / 35

hi paraziti. chunki o'zida xususiy modda almashinish bo'lmaydi dis'yunktiv ko'payadi sun'iy muhitlarda o'smaydi, faqat tirik hujayra ichida ko'payadi antibiotiklarga sezgir emas 3 xil shakli kuzatiladi: virion – hujayra tashqarisida virus – hujayra ichida - faol provirus – hujayra genomi bilan birikkan holatda o'lchami aniqlanadi: har xil diametrga ega bo'lgan maxsus filtrlardan o'tkazib (ultrafiltratsiya); ultratsentrifugalash; elektron mikroskopda; o'lchami bo'yicha 3 guruhga bo'linadi 1. 15-25 nm – mayda viruslar 2. 100-120 nm – o'rtacha viruslar 3. 250-300 nm – katta viruslar viruslarning shakllari: 1.sferik – ko'p qirrali (retroviruslar, gripp virusi) 2. tayoqchasimon (tamaki mozaikasi) 3. ipsimon (filoviruslar -marburg, ebola) 4. o'qsimon (qutirish) 5. g'ishtsimon (chinchechak virusi) 6. kubsimon (pikornaviruslar -poliomielit) fermentlari: gemaglyutinin - gemoliz neyraminidaza – simplast hosil qiluvchi rnk ga bog'liq dnk polimeraza virusning hujayra bilan o'zaro ta'sirlashuv turlari: produktiv – virionlarning yangi avlodlari h/b, hujayra o'ladi abortiv – yangi virionlar hosil bo'lmaydi, hujayradagi infektsion jarayon biron-bir bosqichda to'xtaydi integrativ – …

3 / 35

n aralashib ketishi mumkin hayvondan olingan material qayta hujayra kult. yuqtiriladi, bu esa vaqtni uzaytiradi tovuq embrionining: amnion bo'shlig'i, allontois bo'shlig'i, sariqlik xaltasi, xorionallontois qobig'iga yuqtiriladi 8-12 kunlik tovuq embrioni tovuq embrionida o'stirish afzalligi: tashqi ta'sirlarga chidamli arzon usul virus va mikoplazmalar bilan zararlanmagan kamchiligi: ko'p miqdorda oqsil bo'lib, viruslarni tozalab olish qiyinroq embrionni ochmay turib, baholash qiyin hujayra kulturasi turlari: birlamchi undirilmaydigan yarim undiriladigan undiriladigan birlamchi undirilmaydigan hujayra kulturasini tayyorlash: epitelial va biriktiruvchi to'qima tripsin ta'sirida hujayralarga ajratiladi ajralgan hujayralarning tripsini yuvilib, 199-muhitga solinadi bu hujayralar suspenziyada cho'kkanida probirka yoki flakon devorida bir qavat (monosloy) bo'lib joylashadi yarim undiriladigan hujayra kulturasi: diploid hujayralardan bir qavatli hujayra kulturasiga o'xshab tayyorlanadi 1 yilgacha (50 ta passajgacha) yashaydi undiriladigan hujayra kulturasi: bir qavatli hujayra kulturalari o'sma hujayralari, odam amnionining normal hujayralari va maymun buyragi hujayralaridan tayyorlanadi ular uzoq muddat in vitro sharoitida ko'payish xususiyatiga ega viruslarning hujayraga patogen ta'siri (hpt): hujayra kulturasi …

4 / 35

virus o'sgan bo'lsa, eritrotsitlar aggl-yaga uchrab, cho'kadi (cho'kma – zontiksimon). hujayra kulturasini o'stirishga qo'yiladigan talablar: aseptikaga rioya qilish laboratoriya idishlari shishadan bo'lishi kerak murakkab oziq muhitlar ishlatiladi (199, igla muhiti) bu muhitlarga antibiotiklar qo'shiladi optimal harorat saqlanishi lozim bakteriofaglar: bacteriia – phagos = bakteriyalarni “eb tashlovchi” viruslardir. 1915 y. angliyalik bakteriolog tuort stafilakokk filtrati shu bakteriyaning yosh kulturasini eritishini kuzatgan 1917 y. frantsuz olimi d. errel ichburug' bilan kasallangan bemor axlatidan filtrat tayyorlaydi va uni shigella o'sgan loyqa bulonga qo'shadi, bulon tiniqlashib, shigellalar o'ladi. errel bu holatni bakteriofagiya deb ataydi. qattiq muhitlarda bu tajriba “steril” dog'larni beradi. hozirgi vaqtda juda ko'p mikroblar bilan bir qatorda zamburug'larning ham bakteriofaglari aniqlangan, shuning uchun ham ularni – faglar deb atash lozim. bakteriofaglar: maxsus tuzilishga ega: boshchasi dnk yoki rnk, uning ustidan o'ralgan oqsil qobiqdan iborat (ikosaedrik shaklda); dum o'simtasi. u tsilindr shaklida bo'lib, ichi bo'sh bo'ladi. dum o'simtasining ustidan muskullarga o'xshab qisqaruvchi qobig'i …

5 / 35

ror xususiyat (morfologik, kultural, biokimyoviy, ag ) berishi mumkin – bu fagli konversiya deyiladi. faglarning qo'llanilishi: yuqumli kasalliklar diagnostikasida infektsiya manbaini aniqlashda kasalliklarni davolash va profilaktikasida (tif-paratiflar, shigellez, ko'k yiring tayoqchali, streptokokkli, stafilokokkli infektsiyalarda) gen injeneriyada

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "virusologiya"

lektsiya №6 4-ma'ruza viruslarga umumiy tavsif. bakteriofaglar. obshaya mikrobiologiya * savollar: viruslarning tuzilishi va morfologiyasining o'ziga xosligi viruslarni o'stirish printsiplari bakteriofaglar viruslar – vira podsholigiga kiradi 1892 yil rus olimi d.i.ivanovskiy birinchi bo'lib tamaki mozaikasi kasalligini keltirib chiqaruvchi mikroorganizm – virus ekanligini aniqladi. virusologiyaning rivojlanish davrlari i-davr xx-asrning 30-40 yillarida viruslarni aniqlash uchun: - laboratoriya hayvonlari tovuq embrioni qo'llanilgan viruslar bilan hujayra o'rtasidagi o'zaro ta'siri o'rganildi 1941 yil amerikalik virusolog xerst - gemagglyutinatsiya reaktsiyasini aniqladi ii-davr - 1949 yilda – sun'iy sharoitda to'qima hujayrasida o'stirish va identifikatsiya kilish aniqlandi - endryus, uel...

This file contains 35 pages in PPT format (6.9 MB). To download "virusologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: virusologiya PPT 35 pages Free download Telegram