kimyoviy kinyetika va muozanat

PPTX 13 pages 1.0 MB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.0 MB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

i.karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti energetika fakulteti 92-22 guruh talabasi______________________________________ i.karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti energetika fakulteti 92-22 guruh talabasi abdisheripov faxriddin choriyev muhammadalini kimyoviy kinyetika va muozanat mavzusida qilgan taqdimoti reja . 1. kimyoviy reaksiyalarning tezligi. 2. kimyoviy reaksiyaning tezligiga ta’sir etuvchi omillar 3. kataliz va katalizatorlar haqida tushuncha 4. kimyoviy muvozanat. le -shatele tamoyili. . kimyoviy reaksiyalarning tezligi. kimyoviy reaksiyalar har xil tezlikda boradi. portlash jarayonlari sekundning ulushlari ichida tamom bo`lsa, yer ostida boradigan kimyoviy-geologik jarayonlar asrlar davom etadi. kimyoviy reaksiyalarning tezligi reaksiyada ishtirok etayotgan moddalar konsentratsiyasining vaqt birligi ichida o`zgarishi bilan o`lchanadi. masalan, tezlik 2 mol/daqiqa deyilsa, bir daqiqada reaksiyada ishtirok etayotgan moddaning konsentratsiyasi 2 mol o`zgargan bòladi. reaksiyaning tezligiga reaksiyada ishtirok etayotgan moddalarning konsentratsiyasi, reaksiya borayotgan temperatura va katalizator ta’sir qiladi. moddalarning reakiyaga kirishishi uchun, avvalo, ularning molekula yoki atomlari to`qnashishi kerak. birligidagi to`qnashishlar soni hajm birligidagi moddalarning miqdoriga, ya’ni konsentratsiyasiga proporsionaldir. shu sababli, …

2 / 13

aga kirishayotgan moddalarning) tabiatiga, temperaturaga va katalizatorga bog`liq bo`lib, konsentratsiyaga bog`liq emas. reaksiyalarning tezligi k ning qiymati bilan taqqoslanadi. kataliz. reaksiyaning tezligini ozgartirib, reaksiyadan song kimyoviy jiqatdan ozgarmasdan qoladigan modda katalizator deyiladi. katalizator yordamida reaksiya tezligining ozgarishi kataliz deyiladi. reaksiya tezligini oshirishning yana bir usuli katalizatordan foydalanishdir. bazi moddalar – katalizatorlar ishtirokida ayrim reaksiyalarning tezligi oshishi kuzatiladi. katalizator deb reaksiya tezligini oshiradigan, lekin o’zi reaksiya mahsulotlari tarkibiga kirmaydigan moddaga aytiladi. bazi moddalar reaksiya tezligini kamaytiradi, ular ingibitorlar deyiladi. katalizatorlar bir jinsli va geterogenga bo'linadi. bir hil katalizator reaktivlar bilan bir xil fazada bo'ladi va geterogen katalizator geterogen reaktivlarni o'z ichiga olgan fazadan interfeys bilan ajratilgan mustaqil faza hosil qiladi. umumiy katalizatorlar kislotalar va asoslardir. geterogen katalizatorlar sifatida metallar, ularning oksidlari va sulfidlari ishlatiladi. xuddi shu turdagi reaksiyalar bir jinsli va geterogen katalizatorlar bilan sodir bo'lishi mumkin. shunday qilib, kislota eritmalari bilan birga qattiq al2o3, tio2, tho2, aluminosilikatlar va kislotali xususiyatlarga …

3 / 13

alar bilan oraliq birikmalarni yoki koordinasion komplekslarni hosil qilib, ularning aktivlanish energiyasini kamaytiradi. natijada aktiv to’qnashuvlar soni ko’payadi va reaksiya tezligi ortadi. lekin har bir reaksiyani o’z katalizatori bor. bir reaksiyani tezlashtirgan katalizator boshqa reaksiyaga to’g’ri kelmasligi mumkin. katalizator ishtirokidagi jarayon (kataliz deyiladi) gomogen yoki geterogen bo’lishi mumkin. gomogen katalizda reaksiyaga kirishuvchi moddalar va katalizator bir xil fazada bo’ladi, masalan hamma moddalar gaz holatida yoki eritmada bo’ladi. gomogen kataliz nazariyasiga ko’ra reaksiyaga kirishuvchi moddalardan birortasi katalizator bilan oraliq, ba’zan esa kompleks birikmalarni hosil qiladi. bu oraliq modda ikkinchi modda bilan ta`sirlashadi va reaksiya mahsuloti hosil bo’ladi. katalizator boshlang’ich holatda ajralib chiqadi. oltingugurt (iv)– oksidini oksidlanish reaksiyasi faqat katalizator ishtirokida sodir bo’ladi. oksid va kislorod – gaz, gazsimon katalizator, masalan azot (ii)– oksidi qo’llanilganda gomogen kataliz sodir bo’ladi: (umumiy reaksiya); 1 – bosqich: 2 – bosqich: geterogen katalizda reaksiyaga kirishuvchi moddalar va katalizator har xil fazada bo’ladi. geterogen kataliz nazariyasiga ko’ra …

4 / 13

eaksiyalarning biri ikkinchisining natijasini yoʻqqa chiqaradi. mohiyatiga koʻra, k.m. dinamik muvozanatdir. oʻzgarmas muhit (kislotali yoki asosli) va sharoitda (temperatura, bosim) reaksiyaga kirishayotgan moddalar konsentratsiyasining oʻzgarmasligi k.m.ning muhim belgisidir. k.m.ni oʻrganish nazariy tadqiqotlar va turli amaliy masalalarni hal qilishda katta ahamiyatga ega le-shatele printsipi. muvozanatda turgan sistemaga biror bir ta’sir ko’rsatilsa, muvozanat buziladi va ma’lum vaqtdan so’ng yangi muvozanat qaror topadi. bu jarayon muvozanatning siljishi deyiladi. muvozanatni qay tarafga siljishini le-shatele printsipi aniqlab beradi: muvozanatda turgan sistemaga biron-bir tashqi ta’sir ko’rsatilsa, muvozanat shu ta’sirni kamaytiruvchi reaktsiyaning borishi tarafga siljiydi. n2 + 3h2 = 2nh3 dh < 0 ushbu reaksiyada azot, vodorod kontsentrasiyalarining oshishi hamda ammiak kontsentrasiyasini kamayishi muvozanatni o’ngga ammiak hosil bo’lishi tarafga siljishiga olib keladi.aksincha azot yoki vodorod kontsenrasiyasini kamaytirish hamda ammiak kontsentrasiyasini oshirish muvozanatni chap tarafga siljitadi. harorat oshganda muvozanat endotermik reaksiyaning borishi tarafga ya’ni ammiakning parchalanishi tarafga siljiydi. bosim oshganda esa, muvozanat gaz modda molekulalari son kamayadigan tarafga …

5 / 13

reaksiya tomonga siljiydi, kamaysa teskari tomonga siljiydi. ekzotermik reaksiyalarda aksincha, temperatura ortsa muvozanat chapga siljiydi, kamaysa o’ngga siljiydi. moddalar konsentratsiyasi. biror moddaning konsentratsiyasi yoki miqdori ortsa, muvozanat shu modda bo’lmagan tomonga siljiydi. biror moddaning konsentratsiyasi kamaysa, muvozanat shu modda bo’lgan tomonga siljiydi. katalizator. muvozanatni siljishiga tasir qilmaydi. to’g’ri va teskari reaksiya tezligini bir xil oshiradi. shuning uchun muvozanat qaror topishini tezlashtiradi. etiboringiz uchun raxmat image5.png image6.png image7.png image8.wmf image9.wmf image10.wmf oleobject1.bin oleobject2.bin oleobject3.bin image3.png image4.png ) ( 2 ) ( 2 ) ( 2 2 g g g no o no ® + ) ( ) ( 3 ) ( 2 ) ( 2 2 g g g g no so so no + ® + ) ( 3 ) ( 2 ) ( 2 2 2 ) ( 5 2 g o v g g so o so q ¾ ¾ ® ¾ + /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyoviy kinyetika va muozanat"

i.karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti energetika fakulteti 92-22 guruh talabasi______________________________________ i.karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti energetika fakulteti 92-22 guruh talabasi abdisheripov faxriddin choriyev muhammadalini kimyoviy kinyetika va muozanat mavzusida qilgan taqdimoti reja . 1. kimyoviy reaksiyalarning tezligi. 2. kimyoviy reaksiyaning tezligiga ta’sir etuvchi omillar 3. kataliz va katalizatorlar haqida tushuncha 4. kimyoviy muvozanat. le -shatele tamoyili. . kimyoviy reaksiyalarning tezligi. kimyoviy reaksiyalar har xil tezlikda boradi. portlash jarayonlari sekundning ulushlari ichida tamom bo`lsa, yer ostida boradigan kimyoviy-geologik jarayonlar asrlar davom etadi. kimyoviy reaksiyalarning tezligi reaksiyada ishtirok e...

This file contains 13 pages in PPTX format (1.0 MB). To download "kimyoviy kinyetika va muozanat", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyoviy kinyetika va muozanat PPTX 13 pages Free download Telegram