yuqumlikasalliklar va ularni oldini olish choralar

PPTX 37 pages 2.2 MB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.2 MB

File type PPTX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

slayd 1 yuqumli kasalliklar va ularni oldini olish choralari.bolalar infeksiyasi.bolalarda yuqumli kasalliklarning kechish xususiyatlari. reja: 1. yuqumli kasalliklar to’g’risida umumiy malumot 2. yuqumli kasalliklar klassifikatsiyasi 3.vabo,sil qizamiq,qizilcha,o’lat,suvchechak,gepatit kasalliklari to’g’risida umumiy malumot 4. yuqumli kasalliklar tarqalgan o’choqlarda sanitariya-gigeyena chora tadbirlari va prafilaktikasi yuqumli kasalliklar qadim zamonlarda ham uchragan. chinchechak, o'lat, vabo va boshqa xatarli, yuqumli kasalliklar vaqti-vaqti bilan keng tarqalib, millionlab kishilarning yostig'ini qurutgan, jamiyatga ko'p halokat yetkazgan. yuqumli kasalliklarning mohiyati ularning kelib chiqish sabablari uzoq vaqt noma'lum bo'lib kelgan. abu ali ibn sino «al qonun» asarida o'lat, chinchechak, qizamiq va boshqa yuqumli kasalliklarni ko'zga ko'rinmaydigan jonivorlar qo'zg'atsa kerak deb gumon qiladi. xozirgi kunga qadar yer yuzida ma'lum bo'lgan va o'rganib chiqilgan yuqumli kasalliklarning soni 1060 dan ortiq. shularning ba'zilari hali ham vaqti-vaqti bilan epidemiya, hattoki pandemiya shaklida keng tarqalib turadi. yuqumli kasalliklarning umumiy xususiyatlari: yuqumli kasalliklar aslida lotincha “infecio” so’zidan olingan bo’lib, “ifloslanish” degan manoni bildiradi. inson organizmi (makroorganizm) bilan …

2 / 37

a rivojlanadi va so'nadi. yuqumli kasalliklar infeksiya manbaiga qarab avvalo ikki guruhga bo'linadi: antropozoonozlar-bu kasalliklar hayvonlarda va odamlarda uchraydi. odamlarga infeksiya hayvonlardan yuqadi antroponozlar-bu kasalliklar faqat odamlarda uchraydi va ular bilan hayvonlar kasallanmaydi ichburug gepatit oits o’lat brusellyoz o'lat qutirish kuydirgi vabo vabo-o’tkir infektsion kasallik bo’lib, meda ichak yo’lini zararlanishi, suv-tuz almashinuvini buzilishi va organizmning suvsizlanib qolishi bilan ta'riflanadi. xindiston va bangladesh vaboning epidemic o`chog`i sanaladi . vaqti vaqti bilan kasallik qo`shni davlatlarga hatto qit’alarga tarqalib, katta epidemiya va pandemiya beradi. 1817-yildan 1925- yilagacha bo`lgan davrda yer yuzida vaboning 6ta pandemiyasi kuzatilgan. 1965-tildan boshlab vaboning yangi 7-pandemiyasi kuzatilgan. jumladan 1965-yilda qoraqalpog`iston va xorazmda ham vabo epidemiyasi kuzatilgan. epidemiologiyasi vabo antroponoz kasallik ya’ni faqat odamga hos xastalik sanaladi. infeksiya manbai bemor va vibrion tashuvchidir. vibrion og`iz orqali tushib najas orqali chiqadi. vibrionning tarqalishida suv katta ahamiyatga ega. kasallik epidemiya tarzida boshqa joyga kirib borganda tarqalish xususiyati shu joyning sanitar xolati, kanalizatsiya …

3 / 37

lardan kirib kelishini oldini olish zarur bo`ladi. buning uchun aeroportlarda, xalqaro temiryo`l stansiyalarida, daryo va avtobus yo`llarining chegara punktlarida sanitariya- nazorat punktlari tashkil etilgan. vabo doimiy qayd etiladigan mamlakatlardan kelgan yo`lovchilardaqn kasallik simptomlari bor yoki yo`qligi so`raladi. respublikada har bir viloyat , tuman, vaboni oldini olish va u aniqlangan taqdirda ko`riladigan chora tadbirlar majmuini oldindan belgilab qo`yadi. u epidemiyaga qarshi favqulotta komissiya yig`ilishida muhokama qilinib hokimiyatlar tomonidan tasdiqlanadi. kasallik aniqlangan yoki kasallikga shubha qilinganda darhol ses ga habar beriladi. bemor darrov alohidalanadi. ses hodimlari bemor bilan suhbatlashib kasallik qaysi yo`l bilan yuqqanligini aniqlashga harakat qiladi. o’lat o’tkir infeksion va karantinli kasalik hisoblanadi.o’lat arab so’zidan olingan bo’lib ”djumma” bob degan manoni bildiradi’ kasallik har qanday yoshda uchraydi va har qanday yo’l bilan yuqadi ko’proq yovvoyi kemiruvchilar va qon so’ruvchi hasharotlar chaqqanda yuqadi. kasallik juda og’ir o’tadi o’lim ko’rsatkichi yuqori epidimiologiyasi kasallik manbayi yovoyi tabiat hayvonlari hisoblanadi ularning tanasida o’lat bakteriyasi bo’ladi. …

4 / 37

odam bilan yashaydigan odamlarda ko’proq uchraydi. sil davolash mumkin bo’lgan kasallik. lekin har yili minglab odamlar shu kasallikdan bevaqt nobut bo’lyapti. sil mikrobakteryalari issiq-sovuqqa, yorug‘lik va namlikka ancha chidamli. ko’cha changida 10 kun, kitob sahifasida 3 oygacha tirik turishi mumkin, yorug‘lik ta’sirida 1-1,5 oy mobaynida halok bo‘ladi, suvda esa 150 kun saqlanadi. sil mikrobakteriyalari chirish jarayonlariga ham chidamli bo‘lib, murda ko‘milganidan kegin ham bir necha oygachan ham saqlanib turadi. yuqish yo’llari 1) havo tomchi yo’li, chang bilan ( yo’talganda, aksirganda); 2) sil bilan kasallangan qora molning sutidan; 3) ona qornida yo’ldosh orqali bolaga yuqadi; 4) emizganda sut orqali ; 5) shikastlangan teri orqali; 6) idish tovoqlar o’rtada bo’lganda; klinik belgilari • surunkali (3 haftadan ko‘proq) yo‘tal, ko‘pincha uyqudan turgandan so‘ng zo‘rayadi. • tana harorat biroz ko‘tariladi va odam kechasi terlaydi. • ko‘krak qafasida og‘riq bo‘lishi mumkin. • odam ozib quvatsizlanib boradi. og‘ir yoki o‘tib ketgan hollarda: • odam yo‘talib, qon …

5 / 37

a`lumotlariga ko’ra, har yili kamida 40 mln dan ortiq kishi qizamiq bilan og’riydi, biroq ularning 10% qismigina ro’yxatga olinadi. yuqish yo’llari havo-tomchi yo’li orqali yuqadi. qizamiqning virusi tashqi muhitga bemor kishi aksa urganda, yo’talganda va so’zlashganda yuqori nafas yo’llaridan so’lak tomchilari bilan birga chiqadi. qizamiq virusi tashqi muhitda ikki soat davomida saqlanishi mumkin, shuning uchun u ikki soat avval bemor kishi o’tirgan xonaga kirgan sog’lom kishiga ham yuqib qolishi mumkin. qizamiqqa chalingan kishi toshma toshishidan 2-4 kun oldin yuqumli bo’lib qoladi va kasallik o’tkir kechadigan davri davomida infeksiya manbai bo’lib qolaveradi. klinik belgilari • yuqori harorat (40,5°c gacha) • og’iz bo’shlig’i va yuqori nafas yo’llari shilliq pardalarining yallig’lanishi • kanyuktivit • toshma. toshma kasallikning uchinchi kunida paydo bo’ladi va keyingi uch kun ichida butun tanaga tarqaladi, so’ng uch kun ichida biroz dog’lar qoldirib, yo’qolib ketadi. klinik manzarasi qizamiqning asoratlari qizamiqning eng xavfli jihati – uning asoratlaridir. laringit (halqumning o`tkir yallig`lanishi) …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yuqumlikasalliklar va ularni oldini olish choralar"

slayd 1 yuqumli kasalliklar va ularni oldini olish choralari.bolalar infeksiyasi.bolalarda yuqumli kasalliklarning kechish xususiyatlari. reja: 1. yuqumli kasalliklar to’g’risida umumiy malumot 2. yuqumli kasalliklar klassifikatsiyasi 3.vabo,sil qizamiq,qizilcha,o’lat,suvchechak,gepatit kasalliklari to’g’risida umumiy malumot 4. yuqumli kasalliklar tarqalgan o’choqlarda sanitariya-gigeyena chora tadbirlari va prafilaktikasi yuqumli kasalliklar qadim zamonlarda ham uchragan. chinchechak, o'lat, vabo va boshqa xatarli, yuqumli kasalliklar vaqti-vaqti bilan keng tarqalib, millionlab kishilarning yostig'ini qurutgan, jamiyatga ko'p halokat yetkazgan. yuqumli kasalliklarning mohiyati ularning kelib chiqish sabablari uzoq vaqt noma'lum bo'lib kelgan. abu ali ibn sino «al qonun» asarida o'lat, ch...

This file contains 37 pages in PPTX format (2.2 MB). To download "yuqumlikasalliklar va ularni oldini olish choralar", click the Telegram button on the left.

Tags: yuqumlikasalliklar va ularni ol… PPTX 37 pages Free download Telegram