tizimning prinsiplari

DOCX 299,6 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1664964243.docx tizimning prinsiplari tizimning prinsiplari reja: 1. tizim asosiy belgisi va ko’rsatkichlari. 2. tizimning klassifikatsiyasi. 3. tizim shakli va tuzilishi. 4. tizimning prinsiplari. 1.tizimning asosiy belgisi va ko’rsatkichlari. zamonaviy ilmiy-texnik faoliyatning bosh xususiyatlaridan biri tadqiqot va loyihalash ob’ektlariga tizimlar sifatida yondoshishdir. bu narsa ayniqsa, boshqaruv ob’ektlarini tadqiq etish hamda avtomatik boshqaruv tizimlarini ishlab chiqish jarayonida yanada yaqqolroq namoyon bo’ladi. tizimni o’zaro bog’langan va bir-biri bilan ta’sirlashuvchi elementlar majmui kabi ta’riflash mumkin. tizimlarga misol sifatida alohida qism va detallardan tuzilgan texnik qurilma, xujayralar majmuasidan tashkil topgan tirik organizm, odamlar jamoasi, ishlab chikarish korxonasi, davlat va shunga o’xshashlarni ko’rsatish mumkin. tizimning o’zaro bog’langan bir qator elementlaridan tuzilgan qismiga uning qism tizimlari (tizim osti) deb ataladi. odatda tizim elementlari muayyan predmet sohasi ob’ektlari kabi aniqlanadi. elementlarining tabiati bilan bog’liq ravishda fizik, mexaniq, ximik, biologik, iqtisodiy, kibernetik va boshqa tizimlarni farqlash mumkin. tizimning asosiy belgisi (funksionallik, ierarxiyalik) uni tashkil etuvchi o’zaro bog’langan elementlari bo’lsa …
2
avishda fizik, mexaniq, ximik, biologik, iqtisodiy, kibernetik va boshqa tizimlarni farqlash mumkin. tizim elementi uning boshqa elementlariga ta’sir etishi va ularning holatlarini o’zgartirishi mumkin. agar bir elementning boshqasiga ta’siridan iborat jarayonda ta’sir etuvchi element holati haqida ma’lumot berilsa, u holda elementga axborotli ta’sir amalga oshirilgan bo’ladi va birinchi element ikkinchi elementga signal o’zatayapti deyiladi. tizim elementlari tomonidan ishlab chiqiladigan signallar (ta’sirlar) tizimdan tashqariga o’zatilishi mumkin, bu holda ular tizimning chiquvchi signallari (ta’sirlari) deyiladi. o’z navbatida elementlarga tizim tashqarisidan signallar(ta’sirlar) kelishi ham mumkin, ular kiruvchi signallar (ta’sirlar) deyiladi. tizimning kirishi – kiruvchi ta’sirlar qo’yiladigan yoki kiruvchi signallarni qabul qiladigan tizim elementlaridir. tizimning chiqishi deb chiqish ta’sirlarini amalga oshiruvchi yoki boshqa tashqi tizimga signallar o’zatuvchi elementlarga aytiladi. 2. tizimning klassifikatsiyasi. tizimlarni turli mezonlar bo’yicha klassifikatsiyalashtirish mumkin. eng umumiy ko’rinishda barcha tizimlar moddiy va mavhum (abstrakt) tizimlarga bo’linadi. moddiy tizimlar – moddiy (ashyoviy) ob’ektlar majmuasidir: bular noorganiq (texnik, kimyoviy va shu kabilar), organiq …
3
zmat qiluvchi alohida tizim ostilari kompleksidir. tizim parametrlarining o’zgarishi vaqtga bog’liq yoki bog’liq emasligiga qarab ular, mos ravishda, dinamik va statik tizimlar sifatida farqlanadi. tizim holatining o’zgarish xarakteriga qarab ular diskret va uzluksiz tizimlarga ajratiladi. agar tizimning bir holatdan boshqasiga o’tishi qandaydir oraliq holatlardan o’tmasdan yuz bersa, u holda bu tizim diskret deyiladi. agar tizim istalgan ikki holatning biridan ikkinchisiga o’tishida albatta, oraliq holat orqali o’tsa, u holda tizim uzluksiz deyiladi. tizimlarni deterministik va ehtimoliy (stoxastik) tizimlarga ham ajratish mumkin. deterministik tizimlar aniq topiladigan ko’rsatkichlarga ega, ehtimoliy tizimlar esa tasodifiy (ehtimolli) xarakterli ko’rsatkichlarga esa bo’ladi. misollar: deterministik tizimlar: regulyatorli muzlatgich; sistema sexda dastgohlarning joylashtirilish tizimi, avtobus marshrutlari tizimi; fakultet darslari jadvali, ehm, televizor; yig’uv avtokonveyeri. ehtimoliy tizimlar: korxona mahsulotini statistik nazorat etish tizimi, tashkilotlardagi moddiy - texnik ta’minot tizimi; aeroport atrofida samolyotlar harakatini boshqaruvchi tizim; energetik tizim boshqaruvi. tizimni ifodalashda qo’llaniladigan matematik modelning berilishiga qarab ularni chiziqli va chiziqsiz tizimlar …
4
san sun’iy tizimlarni tahlil qilish bilan ish lib boradilar. sun’iy tizimni tahlil qilish tizimni tashkil etuvchi barcha komponentlarini tahlil qilishdan boshlanadi, ya’ni tizim qanday komponentlardan tashkil topgan, uning ichki va tashqi aloqalari qaysilar, bu tizim qaysi maqsadga yo’naltirilgan, qaerda, qanday, nima uchun foydalaniladi. 3. tizim shakli va tuzilishi. tizimlar shakli va tuzilishi bo’yicha ham tasniflanadi va quyida bunga misollar keltiramiz. 1 - rasm .tizim shakli va tuzilishi. 2-rasm. tizimni murakkabligi bo’yicha klassifikatsiyalanishi. 3-rasm. tizimning maqsad bo’yicha klassifikatsiyalanishi. tizimni vaqt bo ’ yicha klassifikatsiyasi 4 – rasm . vaqt bo’yicha klassifikatsiyalanishi. eng umumiy ko’rinishda barcha tizimlar moddiy va mavhum (abstrakt) tizimlarga bo’linadi. moddiy tizimlar – moddiy (ashyoviy) ob’ektlar majmuasidir: bular noorganiq (texnik, kimyoviy va shu kabilar), organiq (biologik), aralash turdagi ob’ektlar bo’ladi. aralash turdagi ob’ektlardan quyidagilarni ko’rsatish mumkin: agrotexnik tizimlar («inson-mashina» tizimi); ijtimoiy tizimlar (odamlarning jamoadagi munosabatlari), ijtimoiy-iktisodiy tizimlar (insonlarning jamoadagi munosabatlari bilan ishlab chikarish jarayonining aloqasi). mavxum tizimlar – inson …
5
izim diskret deyiladi.agar tizim istalgan ikki holatning biridan ikkinchisiga o’tishidaalbatta oraliq holat orqali o’tsa, u holda tizim uzluksiz deyiladi. tizimlarni deterministik va ehtimoliy(stoxastik)tizimlarga ham ajratish mumkin. deterministik tizimlar aniq topiladigan ko’rsatkichlarga ega, ehtimolli tizimlar esa tasodifiy (ehtimolli) xarakterli ko’rsatkichlarga esa bo’ladi. misollar: deterministik tizimlar: regulyatorli mo’zlatgich; tizim sexda dastgohlarning joylashtirilish tizimi, avtobus marshrutlari tizimi; fakultet darslari jadvali, kompyuter, televizor; yig’uv avtokonveyeri. ehtimolli tizimlar: korxona mahsulotini statistik nazorat etish tizimi, tashkilotlardagimaterial-texnik ta’minot tizimi; aeroport atrofida samolyotlar harakatini boshqaruvchi tizim; energetik tizim boshqaruvi. tizimni ifodalashda qo’llaniladigan matematik modelning berilishiga qarab ularni chiziqli va chiziqsiz tizimlar kabi sinflashtirish ham mumkin. tizim va tashqi muhitning o’zaro ta’siri xarakteri bo’yicha yopiq va ochiq tizimlar farqlanadi. borliqda mavjud obektlarning barcha majmualarini (garchi har qanday majmua ham tizim bo’la olmasa ham, har qanday tizim o’zida shunday majmuni taqdim etadi) uchta katta sinfga ajratish mumkin: tartibsiz majmua, jonsiz tizim, tabiiy tizim. tartibsiz majmua (unga misol bo’lib, ko’chada to’plangan …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"tizimning prinsiplari" haqida

1664964243.docx tizimning prinsiplari tizimning prinsiplari reja: 1. tizim asosiy belgisi va ko’rsatkichlari. 2. tizimning klassifikatsiyasi. 3. tizim shakli va tuzilishi. 4. tizimning prinsiplari. 1.tizimning asosiy belgisi va ko’rsatkichlari. zamonaviy ilmiy-texnik faoliyatning bosh xususiyatlaridan biri tadqiqot va loyihalash ob’ektlariga tizimlar sifatida yondoshishdir. bu narsa ayniqsa, boshqaruv ob’ektlarini tadqiq etish hamda avtomatik boshqaruv tizimlarini ishlab chiqish jarayonida yanada yaqqolroq namoyon bo’ladi. tizimni o’zaro bog’langan va bir-biri bilan ta’sirlashuvchi elementlar majmui kabi ta’riflash mumkin. tizimlarga misol sifatida alohida qism va detallardan tuzilgan texnik qurilma, xujayralar majmuasidan tashkil topgan tirik organizm, odamlar jamoasi, ishlab chikarish ko...

DOCX format, 299,6 KB. "tizimning prinsiplari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: tizimning prinsiplari DOCX Bepul yuklash Telegram