limbik tizimning ahamiyati

PPTX 15 стр. 686,8 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 686,8 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

davolash ishi talabasi rajabboyeva dilfuzaxon mavzu: organizmning boshqarilishida limbik tizimning ahamiyati 31/23-guruh talabasi:rajabboyeva dilfuzaxon reja: 1 limbik tizimning tuzilishi va umumiy ahamiyati 2 limbik tizimning asosiy funksiyalari 3 limbik tizimning endokrin va immun tizimiga ta’siri farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot instituti limbik tizim – bu miya po‘stlog‘i ostida joylashgan va markaziy asab tizimining emotsional, xotira va motivatsion funksiyalarini boshqarishda muhim rol o‘ynaydigan murakkab neyron tuzilmalardan iborat tizimdir. uning tuzilishi o‘zaro chambarchas bog‘langan bir qancha asosiy qismlarni o‘z ichiga oladi. ular orasida gipotalamus, gipokampus, amigdala (bodomsimon tana), singulat girus, forniks va boshqa tuzilmalar mavjud. gipotalamus limbik tizimning markaziy regulyatorlaridan bo‘lib, u vegetativ nerv tizimi va endokrin bezlar faoliyatini boshqaradi. termoregulyatsiya, ochlik, chanqoq, uyqu-g‘o‘rlik ritmlari, jinsiy va himoya reflekslari gipotalamus orqali boshqariladi. bu uni homeostazni saqlovchi asosiy markazlardan biriga aylantiradi. gipokampus esa xotira va o‘rganish jarayonlarida yetakchi o‘rinni egallaydi. u qisqa muddatli xotirani uzoq muddatli xotiraga aylantirishda faol qatnashadi. shuningdek, atrof-muhitda yo‘nalish olish …

2 / 15

ikdir. u insonga nafaqat muvozanatli fiziologik hayotni ta’minlaydi, balki shaxsiy his-tuyg‘ular, ijtimoiy munosabatlar, o‘rganish va xotirani shakllantirish orqali ruhiy holatni nazorat qiladi. shu sababli, u inson shaxsiyati va ruhiy sog‘lig‘ining markaziy tayanchi hisoblanadi. ko‘tariluvchi faollashtiruvchi retikulyar form atsiyaning faoliyatini organizm ning hamma reseptorlaridan keluvchi im pulslar saqlab turadi, chunki talam usga im puls y etk azib beradigan afferen t tolalardan retikulyar form atsiyaga bir talay kollaterallar chiqadi. bundan tashqari, retikulyar form atsiyaga m iyachadan, po'stloq ostidagi gangliylardan, lim biksistem adan va katta yarim sharlar p o ‘stlog‘idan im pulslar kelib turadi. retikulyar formatsiya katta yarim sharlar po‘stlog‘iga katta ta’sir ko'rsatish va uning faollik darajasini saqlab turish bilan birga, o'zini ham miya p o ‘stlog‘idan keluvchi im pulslar doim o idora etib turadi.retikulyar formatsiya po'stloq ostidagi yadrolarga va gipotalamusga cham barchas bog'liq. retikulyar form atsiyaning o 'rta miyadagi ba’zi qism lariga ta ’sir etilganda, xuddi shuningdek gipotalam usning dorsal qismi, po'stloq …

3 / 15

alki yurak urishining tezlashuvi, qon bosimining o‘zgarishi, terlash kabi vegetativ belgilar bilan namoyon bo‘ladi.limbik tizim xotira jarayonida ham muhim o‘rin tutadi. ayniqsa, gipokampus qisqa muddatli xotirani uzoq muddatli xotiraga aylantirishga xizmat qiladi. bu jarayon o‘rganish, eslab qolish va tajriba to‘plashning asosi hisoblanadi. shuningdek, hissiy jihatdan kuchli kechinmalar bilan bog‘liq voqealar tezroq va mustahkamroq eslab qolinadi – bu limbik tizimning emotsiyalar va xotira orasidagi aloqasini ko‘rsatadi.limbik tizim motivatsiya va mukofot tizimining yurak urishi hisoblanadi. u harakatga undovchi ichki turtkilar – ochlik, chanqoq, jinsiy istak, xavfsizlikka intilish kabi instinktiv ehtiyojlarni sezadi va ularni qondirishga qaratilgan xatti-harakatlarni boshqaradi. bu bilan u hayotni saqlash va davom ettirish funksiyasini ta’minlaydi. mukofot tizimi orqali limbik tizim foydali harakatlar va ijobiy tajribalarni mustahkamlaydi, bu esa o‘rganish va ijtimoiy moslashuvga xizmat qiladi.bundan tashqari, limbik tizim gipotalamus orqali vegetativ nerv tizimi va gormonlar ishlab chiqarishni boshqaradi. u yurak faoliyati, nafas olish, hazm, termoregulyatsiya, qon bosimi va boshqa hayotiy muhim …

4 / 15

ida organizmning hayot uchun muhim ehtiyojlari qondiriladi. bu ehtiyojlar esa hayvonlar xulq-atvorining rag‘batlantiruvchi (motivatsiya) sabablari sifatida muhimdir. ammo po‘stloq ostidagi yadrolarga yoki miya o‘zaniga ta’sir etish ustidagi tajribalarga miyadagi shu bo‘limlar xulq-atvorda hal qiluvchi ahamiyatga ega degan xulosa sifatida qarash noto‘g‘ridir, chunki markaziy nerv sistemasining pastroq bo‘limlari yuzaga chiqaradigan reaksiyalarni katta yarim sharlar po‘stlog‘i nazorat qilib turadi. odamda murakkab nerv funksiyalari katta yarim sharlar po‘stlog‘iga ko‘chganligi, ya’ni kortikalizatsiya ro‘y berganligi tufayli po‘stloq ostidagi tuzilmalar, oraliq miya va retikulyar formatsiya faoliyati katta yarim sharlar po‘stlog‘iga hayvonlardagiga nisbatan ko‘proq bo‘ysungan farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot instituti limbik tizim inson organizmidagi asab, endokrin va immun tizimlari o‘rtasidagi murakkab o‘zaro aloqalarni muvofiqlashtiruvchi asosiy markazlardan biridir. u markaziy nerv tizimining hissiy holatlar, stress reaksiyalari, motivatsiya va xotira bilan bog‘liq faoliyatlarida ishtirok etish bilan birga, ichki muhitni boshqarishda ham muhim rol o‘ynaydi. ayniqsa, gipotalamus orqali u endokrin va immun tizimlarga bevosita yoki bilvosita ta’sir ko‘rsatadi. limbik tizimning …

5 / 15

larga ham olib kelishi mumkin. masalan, surunkali stress holatida limbik tizimning uzluksiz faolligi gipotalamus-gipofiz-buyrak usti bezi o‘qi orqali doimiy ravishda kortizol ajralishiga sabab bo‘ladi. bu holat nafaqat gormon muvozanatini buzadi, balki moddalar almashinuvi, uyqu ritmi, jinsiy gormonlar ishlab chiqarilishi va boshqa ko‘plab fiziologik jarayonlarga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. limbik tizim immun tizim bilan ham bevosita aloqada bo‘lib, asosan stress va emotsional holatlar orqali immun javobni kuchaytirishi yoki susaytirishi mumkin. surunkali stress holatida chiqariladigan kortizol gormoni immun hujayralarning faoliyatini bostiradi. shu sababli, doimiy emotsional zo‘riqish inson organizmini yuqumli kasalliklar va yallig‘lanish jarayonlariga nisbatan zaiflashtiradi. shuningdek, limbik tizimdagi buzilishlar otoimmun kasalliklar yoki allergik reaksiyalarning kuchayishiga ham sabab bo‘lishi mumkin. qiziq tomoni shundaki, ijobiy emotsiyalar, dam olish, ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash kabi holatlar limbik tizimda ijobiy faollikni yuzaga keltirib, endorfin, dopamin, serotonin kabi neyromediatrlarning ko‘payishiga olib keladi. bu moddalar esa nafaqat kayfiyatni yaxshilaydi, balki immun tizimning kuchayishiga ham xizmat qiladi. umuman olganda, limbik tizim organizmning stressga, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "limbik tizimning ahamiyati"

davolash ishi talabasi rajabboyeva dilfuzaxon mavzu: organizmning boshqarilishida limbik tizimning ahamiyati 31/23-guruh talabasi:rajabboyeva dilfuzaxon reja: 1 limbik tizimning tuzilishi va umumiy ahamiyati 2 limbik tizimning asosiy funksiyalari 3 limbik tizimning endokrin va immun tizimiga ta’siri farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot instituti limbik tizim – bu miya po‘stlog‘i ostida joylashgan va markaziy asab tizimining emotsional, xotira va motivatsion funksiyalarini boshqarishda muhim rol o‘ynaydigan murakkab neyron tuzilmalardan iborat tizimdir. uning tuzilishi o‘zaro chambarchas bog‘langan bir qancha asosiy qismlarni o‘z ichiga oladi. ular orasida gipotalamus, gipokampus, amigdala (bodomsimon tana), singulat girus, forniks va boshqa tuzilmalar mavjud. gipotalamus limbik tizimning m...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (686,8 КБ). Чтобы скачать "limbik tizimning ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: limbik tizimning ahamiyati PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram