limbik tizim

PPTX 18 pages 292.9 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 292.9 KB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

andijon davlat universiteti sirtqi bo'limi biologiya ta'lim yo'nalishi 3-bosqish 301-guruh talabasi muhammadesayeva diyoraning markaziy asab tizimi va oliy nerv faoliyati fanidan tayyorlagan mustaqil ishi mavzu: limbik tizim reja: 1. limbik tizim tushunchasi va uning asab tizimidagi o‘rni. 2. limbik tizimning asosiy komponentlari. 3. limbik tizimning funksiyalarini. 4. limbik tizimning boshqa miya tuzilmalari bilan aloqasi. 5. limbik tizim disfunksiyalari va ularning klinik ahamiyati. 6. xulosa limbik tizim — bu markaziy asab tizimining hissiyotlarni boshqarish, xotira shakllanishi, motivatsiya va o‘z-o‘zini saqlash instinktlariga javob beradigan miyaning bir qismi. u asosan oldingi miya (prosensefalon) tuzilmalaridan tashkil topgan va organizmning hissiy hamda vegetativ jarayonlarini boshqaruvchi markaz hisoblanadi. limbik tizimning nomi lotincha "limbus" so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib, "chekka" yoki "halqa" ma'nosini anglatadi. u miya po‘stlog‘i (korteks) va boshqa pastki tuzilmalar (subkortikal strukturalar) o‘rtasida joylashgan. limbik tizimning asab tizimidagi asosiy o‘rni 1. hissiyotlarni boshqarish limbik tizim inson va hayvonlarning hissiyotlarini, jumladan, qo‘rquv, baxt, stress va xavotirni tartibga …

2 / 18

mning komponentlari, jumladan, gipotalamus, organizmning gomeostazini (ichki muvozanatini) ta’minlashda ishtirok etadi. qon bosimi, yurak urishi, tana harorati va gormonal balans kabi vegetativ jarayonlar limbik tizim orqali nazorat qilinadi. 5. stress va moslashuv javoblari stressli vaziyatlarda limbik tizim organizmni moslashuv holatiga olib keladi. bu jarayonda amigdala va gipotalamus stressga qarshi javoblarni boshqaradi, jumladan, adrenal gormonlar ajralishini faollashtiradi. limbik tizimning asosiy tarkibiy qismlari 1. amigdala: hissiyotlarni boshqarish va xavfga nisbatan javobni shakllantirish. 2. gippokamp: xotira shakllanishi va xotirani tiklash jarayonida muhim. 3. girus singuli: hissiyotlarni, xatti-harakatlarni va qaror qabul qilishni tartibga soladi. 4. hipotalamus: vegetativ funksiyalar va gomeostazni boshqaradi. 5. talamus: sensor ma'lumotlarni limbik tizimga uzatadi va ularga javob beradi. 6. orbital korteks: ijtimoiy xatti-harakatlar va hissiyotlarni tartibga soladi. limbik tizimning asosiy komponentlari limbik tizim bir-biri bilan bog‘liq bo‘lgan bir qator miya tuzilmalari va markazlaridan tashkil topgan. ushbu komponentlar hissiyotlarni boshqarish, xotira shakllanishi, motivatsiya va vegetativ jarayonlarni muvofiqlashtirish uchun birgalikda ishlaydi. 1. …

3 / 18

i: e’tiborni boshqarish, hissiy holatlar va qaror qabul qilish jarayonlarida ishtirok etadi. og‘riq va hissiy stimullarga javobni tartibga soladi. ahamiyati: kognitiv jarayonlar va hissiy regulyatsiyadagi roli katta. 4. gipotalamus (hypothalamus) vazifasi: vegetativ tizimni boshqaradi (yurak urishi, qon bosimi, tana harorati, gormonal balans). gomeostazni ta'minlaydi va organizmning asosiy ehtiyojlarini muvofiqlashtiradi (masalan, ochlik, chanqoqlik). ahamiyati: stress va motivatsiya jarayonlarini boshqaradi. gormonal javoblarni tartibga soladi (masalan, kortizol chiqarilishi). 5. talamus (thalamus) vazifasi: sensor ma’lumotlarni miya po‘stlog‘iga uzatadi va qayta ishlashga tayyorlaydi. ahamiyati: sensor stimullarni limbik tizimga yo‘naltiradi va ularning hissiy javobini shakllantirishga yordam beradi. 6. orbital korteks (orbital cortex) vazifasi: xulq-atvorni va hissiyotlarni tartibga soladi. ijtimoiy vaziyatlarda to‘g‘ri javobni tanlashni ta'minlaydi. ahamiyati: o‘rganilgan tajribalar asosida qaror qabul qilishda ishtirok etadi. 7. fornix vazifasi: gippokampni limbik tizimning boshqa tuzilmalari bilan bog‘laydi. axborotni limbik tizimning bir qismidan boshqasiga uzatadi. ahamiyati: limbik tizimning komponentlari o‘rtasida muvofiqlashtirilgan ishni ta'minlaydi. 8. mamillar tanachalar (mammillary bodies) vazifasi: xotira va …

4 / 18

dala xavfli vaziyatlarga javob berishda va hissiy holatlarni tartibga solishda muhim rol o‘ynaydi. stressli yoki xavfli holatlarda limbik tizim "jang yoki qochish" reaktsiyasini faollashtiradi. 2. xotira shakllanishi va qayta tiklanishi limbik tizim, ayniqsa, gippokamp, uzoq muddatli xotirani shakllantirish va uni saqlash jarayonlarida ishtirok etadi. yangi ma'lumotlarni o‘zlashtirish, avvalgi tajribalarni qayta ishlash va ma’lumotni esga olishda muhim rol o‘ynaydi. gippokampning zararlanishi xotira buzilishiga, masalan, amneziyaga olib kelishi mumkin. 3. motivatsiya va mukofot tizimi limbik tizim insonning maqsadga yo‘naltirilgan xatti-harakatlarini shakllantiradi. mukofot tizimi orqali maqsadga erishishga motivatsiya beradi va yoqimli tajribalarning miya faoliyatiga ta'sirini boshqaradi. masalan, ovqatlanish, suv ichish, jinsiy faoliyat va boshqa asosiy ehtiyojlarni qondirish limbik tizim bilan bog‘liq. 4. vegetativ funksiyalarni boshqarish gipotalamus, limbik tizimning bir qismi sifatida, ichki organlarning vegetativ faoliyatini boshqaradi, masalan: qon bosimi, yurak urish tezligi, tana harorati va nafas olishni tartibga solish. gormonlar ajralishi va organizmning gomeostazini ta'minlash. stressli vaziyatlarda gipotalamus kortizol kabi gormonlarning ishlab chiqarilishini …

5 / 18

ayvonlar va insonlarda o‘z-o‘zini saqlash instinktlarini boshqaradi. bu instinktlar jumlasiga ovqatlanish, ichish, jinsiy faoliyat va xavfdan qochish kiradi. ushbu jarayonlarda mukofot tizimi va motivatsiya mexanizmlari ishtirok etadi. 8. kognitiv jarayonlarga ta'siri limbik tizim qaror qabul qilish va diqqatni boshqarishda ishtirok etadi. kognitiv jarayonlar bilan hissiyotlar o‘rtasida muvofiqlikni ta'minlaydi. hissiyotlarni tartibga solib, mantiqiy fikrlash va strategik rejalarni amalga oshirishga yordam beradi. limbik tizim insonning hissiy, kognitiv va vegetativ faoliyatlarining asosiy tartibga soluvchisidir. uning buzilishi turli ruhiy va nevrologik kasalliklarga, masalan, xavotir, depressiya, altsgeymer kasalligi yoki stressga qarshi noto‘g‘ri javoblarga olib kelishi mumkin. limbik tizimning to‘g‘ri ishlashi insonning umumiy sog‘lom holatiga va hayot sifatiga bevosita ta'sir qiladi. limbik tizimning boshqa miya tuzilmalari bilan aloqasi limbik tizim markaziy asab tizimining bir qismi bo‘lib, hissiy, xotira va vegetativ funksiyalarni boshqarish uchun boshqa miya tuzilmalari bilan doimiy o‘zaro aloqada bo‘ladi. ushbu aloqalar limbik tizimning hissiy holatlarni boshqarish, o‘rganish va xotira shakllantirish, shuningdek, organizmning ichki muhitini …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "limbik tizim"

andijon davlat universiteti sirtqi bo'limi biologiya ta'lim yo'nalishi 3-bosqish 301-guruh talabasi muhammadesayeva diyoraning markaziy asab tizimi va oliy nerv faoliyati fanidan tayyorlagan mustaqil ishi mavzu: limbik tizim reja: 1. limbik tizim tushunchasi va uning asab tizimidagi o‘rni. 2. limbik tizimning asosiy komponentlari. 3. limbik tizimning funksiyalarini. 4. limbik tizimning boshqa miya tuzilmalari bilan aloqasi. 5. limbik tizim disfunksiyalari va ularning klinik ahamiyati. 6. xulosa limbik tizim — bu markaziy asab tizimining hissiyotlarni boshqarish, xotira shakllanishi, motivatsiya va o‘z-o‘zini saqlash instinktlariga javob beradigan miyaning bir qismi. u asosan oldingi miya (prosensefalon) tuzilmalaridan tashkil topgan va organizmning hissiy hamda vegetativ jarayonlarini bosh...

This file contains 18 pages in PPTX format (292.9 KB). To download "limbik tizim", click the Telegram button on the left.

Tags: limbik tizim PPTX 18 pages Free download Telegram