cайлов ҳуқуқи ва сайлов тизими

DOC 193.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1663329252.doc cайлов ҳуқуқи ва сайлов тизими режа: 1. сайлов ҳуқуқи тушунчаси ва унинг конституциявий кафолатланиши 2. сайлов тизими тушунчаси ва асосий принциплари 3. сайловлар ва уларни ўтказиш тартиби сайлов ҳуқуқи тушунчаси ва унинг конституциявий кафолатланиши ўзбекистон республикаси фуқароларининг энг муҳим сиёсий ҳуқуқларидан бири давлат вакиллик органларига сайлаш ва сайланиш ҳуқуқидир (конституциянинг 117-моддаси). фуқаролар ушбу ҳуқуқ орқали давлат ишларини бошқаришда бевосита ҳамда ўз вакиллари орқали давлатнинг энг муҳим сиёсий масалаларини муҳокама қилиш ва ҳал этишда фаол иштирок этадилар (конституциянинг 32-моддаси). сайлов тушунчаси вакиллик органни овоз бериш йўли билан ташкил топтириш тартибидир. вакиллик органларини сайлаш жараёнида вужудга келадиган муносабатларни тартибга солувчи ҳуқуқий нормалар сайлов ҳуқуқи деб аталади. сайлов ҳуқуқи ўзбекистон республикасининг конституциявий ҳуқуқининг муҳим институтидир. сайлов ҳуқуқи тушунчасининг яна бир маъноси ҳам бор. бу тушунча фуқаронинг сайловдаги иштироки, вакиллик органларига сайлаш ва сайланиш каби субъектив ҳуқуқини таърифлаб бериш учун ишлатилади. бу борада актив сайлов ҳуқуқи билан пассив сайлов ҳуқуқини бир-биридан фарқ қилиш …
2
сусиятларга эгадир. ўзбекистон республикасининг конституциясига мувофиқ давлатнинг баъзи органлари сайланади, бошқалари тузилади. давлат ҳокимияти органларига ўтказиладиган сайловлар демократик асосда ўтказилади. ўзбекистонда илдиз отиб бораётган демократия жаҳонда тан олинган демократик анъаналарни ўзида мужассамлаштиради. бу демократия ҳеч қандай миллий, ирқий ва бошқа чеклашларни билмайди. шу билан бирга, давлат органларини сайлаш ва тузиш тартиби уларнинг ҳар қайсисининг ўзига хос хусусиятларига мувофиқ равишда амалга оширилади. ўзбекистон республикаси давлат вакиллик органларига сайловлар ўзбекистон республикасининг конституцияси, "ўзбекистон республикаси олий мажлисига сайлов тўғрисида"ги, "ўзбекистон республикаси президенти сайлови тўғрисида"ги, "халқ депутатлари вилоят, туман ва шаҳар кенгашларига сайлов тўғрисида"ги ва "ўзбекистон республикаси марказий сайлов комиссияси тўғрисида"ги қонунлар ташкил қилинади ва ўтказилади. давлатдаги энг муҳим масалаларнинг фуқаролар хоҳиш-иродаси билан ҳал этилиши демократиянинг яққол намоён бўлишидир. давлат ҳокимиятини шакллантиришда сайловлар ва демократик тамойиллар муҳим аҳамиятга эга. ўзбекистонда энг муҳим масалаларнинг асосан референдум йўли билан ҳал этилиши бевосита демократия намунасидир. шуни ҳам таъкидлаб ўтиш керакки, ўзбекистонда барча давлат органларини демократик асосларда тузиш …
3
инг сайлов ҳуқуқи кафолатланиши алоҳида мустаҳкамланган. конституциянинг 117-моддасида шундай дейилади: "ўзбекистон республикасининг фуқаролари вакиллик органларига сайлаш ва сайланиш ҳуқуқига эгадирлар .ҳар бир сайловчи бир овозга эга. ўз хоҳиш-иродасини билдириш тенглиги ва эркинлиги қонун билан кафолатланади. ўзбекистон республикасида президент сайлови, ҳокимиятнинг вакиллик органлари сайлови умумий, тенг, тўғридан-тўғри сайлов ҳуқуқи асосида яширин овоз бериш йўли билан ўтказилади. ўзбекистон республикасининг 18 ёшга тўлган фуқаролари сайлаш ҳуқуқига эгадирлар. суд томонидан муомалага лаёқатсиз деб топилган фуқаролар, шунингдек озодликдан маҳрум этиш жойларида сақланаётганлар сайланиши мумкин эмас ва сайловда қатнашмайдилар. бошқа ҳар қандай ҳолларда фуқароларнинг сайлов ҳуқуқларини тўғридан-тўғри ёки билвосита чеклашга йўл қўйилмайди. сайлов ўтказиш тартиби қонун билан белгиланади." сайлов тизими тушунчаси ва асосий принциплари сайловлар фуқароларнинг давлат ва жамият ишларини бошқаришга фаол жалб қилишнинг энг муҳим шаклларидан биридир. ўзбекистонда сайлов тизими ва сайлов ҳуқуқи чинакам демократик принципларга асосланган бўлиб, принциплар ўзбекистон фуқароларининг давлат суверенитетини тўлиқ амалга оширишни таъминлайди. давлатда вакиллик органларини шакллантириш юзасидан мавжуд бўлган ва …
4
ан тартибда аниқланган фуқаролар бундан мустаснодир. ўзбекистон республикаси президенти лавозимига ўттиз беш ёшдан кичик бўлмаган, давлат тилини яхши биладиган, бевосита сайловгача камида ўн йил ўзбекистон ҳудудида муқим яшаган ўзбекистон фуқароси сайланиши мумкин. ўзбекистоннинг 25 ёшга тўлган фуқароси олий мажлис қонунчилик палатаси депутатлигига сайланиши мумкин. халқ депутатлари вилоят, туман ва шаҳар кенгашларига депутатлар сайлови умумийдир. сайлов кунигача 21 ёшга тўлган ўзбекистон фуқаролари сайланиш ҳуқуқига эгадирлар. сайловда қатнашиш учун ёш цензидан бошқа чекловчи цензларнинг йўқлиги сайлов ҳуқуқининг чинакам ва реал умумийлигини кўрсатади. бу ҳуқуқ демократиянинг энг муҳим принципларига - халқ суверенитетига, ўзбекистон фуқароларининг ҳуқуқий жиҳатдан тенглигига асосланади. ақлдан озганлиги қонунда белгиланган тартибда аниқланган шахсларнинг мустасно қилинганлиги тамомила табиий ва қонуниятли бир ҳолдир. бунинг боиси шуки, бундай шахслар ўз ҳатти-ҳаракатлари тўғрисида ўзларига ҳисоб беролмайдилар ва сайловда қатнашиш ҳуқуқидан онгли равишда фойдалана олмайдилар. ўзбекистонда сайловда қатнашиш учун ёш даражаси оқилона камайтирилиб, 18 ёш қилиб белгиланган. сайловда қатнашиш учун бошқа цензлар йўқлиги ўзбекистонда кенг халқ …
5
тхоналарида, касалхоналарда, туғруқхоналарда, санаторийларда ва бошқа шифохоналарда, кемаларда, йирик темир йўл станцияларида, аэропортларда ва шу сингариларда сайлов участкаларини ташкил этиш йўли билан ҳам таъминланади. тегишли органлар сайлов участкаларини тузиш ва овоз бериладиган жойларни белгилаш вақтида сайловчилар учун энг кўп қулайлик вужудга келтириш зарурлигини кўзда тутади. сайлов дам олиш куни ўтказилади. халқ депутатларига сайлов билан боғлиқ харажатлар давлат ҳисобидан бўлиб, бу қоида сайлов тўғрисидаги қонунларда мустаҳкамлаб берилган. сайлов ўтказиш учун энг яхши жамоат биноси ажратиб берилади. фуқароларнинг ўз сайлов ҳуқуқини амалга оширишига ҳеч нарса халақит бера олмайди. қонунда фуқароларнинг сайлов ҳуқуқларини бузганликда айбдор шахсларни жавобгарликка тортилиши назарда тутилган. умумий сайлов ҳуқуқининг кенг кафолатланганлиги фуқароларнинг овоз беришда деярли ёппасига иштирок этишларини таъминлайди. иккинчиси: тенг сайлов принципи. сайлов тизимининг демократик моҳияти сайловнинг умумий бўлишида, яъни барча фуқароларнинг сайловда иштирок этишидагина эмас, шунингдек сайловнинг тенг бўлишида ҳамдир. умумий ва тенг сайлов принциплари ўзаро чамбарчас боғлиқ бўлиб, бир-бирини тўлдиради. умумий сайлов бўлмаса, тенг сайлов ҳам …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "cайлов ҳуқуқи ва сайлов тизими"

1663329252.doc cайлов ҳуқуқи ва сайлов тизими режа: 1. сайлов ҳуқуқи тушунчаси ва унинг конституциявий кафолатланиши 2. сайлов тизими тушунчаси ва асосий принциплари 3. сайловлар ва уларни ўтказиш тартиби сайлов ҳуқуқи тушунчаси ва унинг конституциявий кафолатланиши ўзбекистон республикаси фуқароларининг энг муҳим сиёсий ҳуқуқларидан бири давлат вакиллик органларига сайлаш ва сайланиш ҳуқуқидир (конституциянинг 117-моддаси). фуқаролар ушбу ҳуқуқ орқали давлат ишларини бошқаришда бевосита ҳамда ўз вакиллари орқали давлатнинг энг муҳим сиёсий масалаларини муҳокама қилиш ва ҳал этишда фаол иштирок этадилар (конституциянинг 32-моддаси). сайлов тушунчаси вакиллик органни овоз бериш йўли билан ташкил топтириш тартибидир. вакиллик органларини сайлаш жараёнида вужудга келадиган муносабатларни тарт...

DOC format, 193.5 KB. To download "cайлов ҳуқуқи ва сайлов тизими", click the Telegram button on the left.