қадриятлар фалсафаси (аксиология)

PPTX 14 pages 533.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 14
презентация powerpoint мавзу:қадриятлар фалсафаси (аксиология) режа қадрият тушунчасининг маъноси ва унинг умумий таснифи. қадрият турлари миллий қадриятларнинг кўринишлари оиланинг қадриятга доир жиҳатлари. қадриятларнинг ижтимоий-маънавий аҳамияти ва ёшлар тарбиясидаги ўрни. фалсафий даврлар ва фалсафий мактаблар антик давр- қадрият ва борлиқ айнийлаштирилган, қадриятга хос бўлган хусусиятлар эса унинг мазмунига киритилган ўрта асрлар- қадриятлар диний хусусият касб этган ва илоҳий моҳият билан боғланган уйғониш даври- ижодида инсонпарварлик ва ҳурфикрлилик қадриятлари биринчи ўринга чиққан янги давр-қадриятлар ҳақидаги таълимотга нисбатан ёндашувлар рационализм нуқтаи назаридан тавсифланган шарқда қадрлаш мезонлари авлод ва аждодларимиз яратган қадрлаш мезонларининг тарихи энг қадимги накллар, ривоятлар, афсона, ҳикоят, достонларга, яъни халқ оғзаки ижоди намуналарига бориб тақалади. спитамен, муқанна ва жалолиддин мангуберди тўғрисидаги асарларда, алпомиш, тўмарис ва широқ тўғрисидаги афсона ва достонларда ватанпарварлик, халқ ва юрт озодлиги учун фидойилик каби кўплаб умуминсоний қадриятлар тасвирланган. маънавий меросимизнинг ёрқин намунаси — “авесто” зардўштийликнинг муқаддас китобида яхшилик, баркамоллик, ҳурфикрлилик, инсонпарварлик каби хислатлар ахурамазда қиёфаси орқали кўрсатилган. …
2 / 14
димги ва ўрта аср фалсафасида қадриятлар ҳақидаги саволлар борлиқ ҳақидаги саволларга бевосита киритилмаган: борлиқнинг тўлиқлиги инсон учун ахлоқий ва эстетик идеалларни ифодаловчи мутлақ қадрият сифатида тушунилади. платон концепциясида ягона ёки яхшилик борлиқ, яхшилик ва гўзаллик билан бир хилдир. шунга кўра, аксиология фалсафий билимларнинг махсус бўлими сифатида борлиқ тушунчаси икки элементга бўлинганда пайдо бўлади: реаллик ва қиймат амалий амалга ошириш имконияти сифатида. бу ҳолда аксиологиянинг вазифаси борлиқнинг умумий тузилишидаги амалий ақл имкониятларини кўрсатишдан иборат. қадрият қадрият инсон ва инсоният учун аҳамиятли бўлган миллат, элат ва ижтимоий гуруҳларнинг манфаатлари ва мақсадларига хизмат қиладиган ва шу туфайли улар томонидан баҳоланиб, қадрланадиган табиат ва жамият неъматлари ҳодисалари мажмуи. қадрият — воқеликдаги муайян ҳодисаларнинг умум инсоний, ижтимоий ахлоқий, маданий маънавий аҳамиятини кўрсатиш учун қўлланадиган тушунча. инсон ва инсоният учун аҳамиятли бўлган барча нарсалар, эркинлик, тинчлик, адолат, ижтимоий тенглик, маърифат, ҳақиқат, яхшилик, гўзаллик, моддий ва маънавий бойликлар, анъана, урф-одат ва бошқалар қадрият ҳисобланади. ҳолбуки қадрият аксиологияга …
3 / 14
ликларини ифодалайдиган қадриятлар умумбашарий хусусиятга эга. бундай қадриятлар ўз аҳамиятини йўқотмайдиган, абадий ҳисобланади. муайян бир элат, миллат, халқнинг ҳаёти, турмуш тарзи, тили, маданияти, маънавияти, урф-одат ва анъаналари, ўтмиши ва келажаги билан боғлиқ қадриятлар миллий қадриятлардир. инсон, унинг фаолияти, турмуш тарзи, эътиқоди, умр маъноси, одоби, гўзаллиги билан боғлиқ қадриятлар шахсий қадриятлардир. қадриятлар комил инсонни тарбиялашда муҳим омил бўлиб хизмат қилади. қадриятлар инсоннинг ҳаёт тарзини, унинг ҳайвонот дунёсидан ажралишини тавсифлайди одамларни жипслаштиради, уларни ҳамжамиятларга бирлаштиради инсон фаолияти ва жамиятнинг ўзига хослигини теранроқ англаш имконини беради инсоннинг дунёга бўлган муносабатининг алоҳида жиҳатини намоён этади қадриятларнинг турлари моддий қадриятлар инсон меҳнати натижасида яратилган моддий дунё предметлари, ўтмиш маданий мероси предметлари ижтимоий-сиёсий қадриятлар сиёсий ва ижтимоий ҳаракатлардаги ижтимоий имтиёз, жамиятнинг равнақ топиши, халқлар тинчлиги ва ҳамкорликнинг мустаҳкамланиши маънавий қадриятлар ижтимоий онгнинг тегишли шаклда намоён бўлган меъёрий-нисбий томони фан, ахлоқ, санъат, фалсафа, ҳуқуқ қадриятларни субъектларга кўра таснифлаш индивидуал ёки шахсга доир қадрият – бу нарса, ҳодиса, …
4 / 14
баркамол авлод тарбиясида муҳим омил бўлиб хизмат қилади; нохуш ҳолатлар жиноятчилик ва ҳуқуқбузарликларнинг барвақт олдини олади; маҳаллаларда ўзаро ҳурмат, аҳиллилик муҳитини яратади; ёш авлодга ватанпарварлик, миллий ифтихор туйғуларини тарбиялайди; фуқароларни эртанги кунига ишончини орттиради, иймон-эътиқоди, хулқ-одобини мустаҳкамлайди; миллий қадриятларнинг асосий шакллари бизнингча, миллий қадриятлар тизимининг, нисбатан барқарор ҳолатида, қуйидаги шакл ёки таркибий қисмларни ажратиб кўрсатиш мумкин: 1. миллатнинг генофонди, табиий бетакрорлиги, ўзига хослиги, тарихий ўзгарувчанлиги ва ижтимоий ранг-баранглиги; 2. миллат тарихи, ўтмиши, келажаги ва маънавий мероси; 3. миллий ҳудуд, моддий ва маданий яшаш шароитлари, иқтисодий асос ва ижтимоий устқурма билан боғлиқ жиҳатлар; 4. урф-одатлар. анъаналар, маросимлар, турмуш тарзи ва бошқлардаги миллийлик, улар билан боғлиқ ўзига хос хусусиятлар; 5. миллий тил, миллий маданият ва маънавият, миллат онг ва миллий руҳ, миллий туйғулар ва ғоялар. хулоса қадриятлар инсон ва жамият ҳаётида ўз ҳолича эмас, балки вужудга келган қадриятларга муносабатлар тизими заминида ривожланади. қадриятларнинг бутун ранг-баранглигини уч асос: ижтимоий ҳаёт соҳаларига, субъектларга, қадриятларнинг …
5 / 14
қадриятлар фалсафаси (аксиология) - Page 5

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "қадриятлар фалсафаси (аксиология)"

презентация powerpoint мавзу:қадриятлар фалсафаси (аксиология) режа қадрият тушунчасининг маъноси ва унинг умумий таснифи. қадрият турлари миллий қадриятларнинг кўринишлари оиланинг қадриятга доир жиҳатлари. қадриятларнинг ижтимоий-маънавий аҳамияти ва ёшлар тарбиясидаги ўрни. фалсафий даврлар ва фалсафий мактаблар антик давр- қадрият ва борлиқ айнийлаштирилган, қадриятга хос бўлган хусусиятлар эса унинг мазмунига киритилган ўрта асрлар- қадриятлар диний хусусият касб этган ва илоҳий моҳият билан боғланган уйғониш даври- ижодида инсонпарварлик ва ҳурфикрлилик қадриятлари биринчи ўринга чиққан янги давр-қадриятлар ҳақидаги таълимотга нисбатан ёндашувлар рационализм нуқтаи назаридан тавсифланган шарқда қадрлаш мезонлари авлод ва аждодларимиз яратган қадрлаш мезонларининг тарихи энг қадимги н...

This file contains 14 pages in PPTX format (533.4 KB). To download "қадриятлар фалсафаси (аксиология)", click the Telegram button on the left.