курилишдаилмий-техник вазифаларни ечиш usullari

PPTX 42 pages 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 42
слайд 1 курилишда илмий-техник вазифаларни ечиш усуллари маърузачи абдувалиев абдукаххор абдулхаиевич техника фанлари доктори, профессор режа: 1. сифатни физикавий ва механик назорат қилиш усуллариини тахлил қилиш 2. курилиш иншоотларни ишлаб чиқариш ва ўрнатиш сифатини назорат қилиш 3. дефектларни аниқлаш курилишда илмий-техник вазифаларни ечиш усуллари. амалиёт 18. мавзу: конструктив материалларнинг физик-механик хусусиятларини текшириш усуллари қурилиш материалларининг асосий физик-механик хусусиятлари мустахкамлик. қурилиш материалларининг мустаҳкамлиги уларнинг юкларни қабул қилиш қобилиятидир. материалларнинг сиқилиш ва чўзилиш кучи (яъни, синдирувчи юкнинг қиймати) формула бўйича аниқланади. қаттиқлик ва едирилиш. қаттиқлик материалларнинг бошқа, қаттиқроқ жисмнинг уларга кириб боришига қарши туриш қобилияти билан тавсифланади. едирилиш материалнинг қаттиқлигига боғлиқ ва структурада ётқизилган материалларнинг емирилиш даражаси билан тавсифланади. масалан, транспорт воситаларининг асфальтида ҳайдашда, одамлар турар жой ва офис биноларининг полларида ҳаракатланаётганда ва ҳоказоларда абразив кучлар пайдо бўлади, бунинг натижасида ушбу иншоотларнинг емирилиши (едирилиши) пайдо бўлади. совуққа чидамлилиги. материалларнинг совуққа чидамлилиги (мрз) - бу сув билан тўйинган ҳолатда йўқ қилиниш белгиларисиз такрорланадиган …
2 / 42
линмасдан бардош бериш қобилияти. табиий тошлар ва металлар ёнмайдиган, аммо етарлича оловга чидамли материаллар гуруҳига киради. тошлар юқори ҳарорат таъсирида йўқ қилинади. металллар юқори ҳароратда деформацияланади. ёнғинга қаршилик - бу материалларнинг узоқ вақт давомида 158 °c ва ундан юқори ҳарорат таъсирида, қулаб тушмасдан ёки деформацияга дош бера олиш қобилиятидир. масалан, иссиқликка бардошли пўлатлар, магнезит маҳсулотлари ва бошқалар. кимёвий қаршилик. кимёвий моддаларга чидамли материаллар - бу атроф-муҳитда - ҳавода ёки сувда, шунингдек саноат шароитида эриган кислоталар, ишқорлар, газлар ва тузларнинг таъсиридан қўрқмайдиган материаллар. сув ўтказувчанлиги ва сувни сингдириш. материалларнинг сув ўтказувчанлиги бу босим остида сувни қалинлигидан ўтказиш қобилиятидир. сув ўтказувчанлик даражаси маълум босим остида 1 м2 моддий майдондан 1 соат ичида ўтган сув миқдори билан ўлчанади. сувни ютиш тешикларни сув билан мутлақо қуруқ материалларга тўлдириш даражасини тавсифлайди. сувни ютиш қуруқ ва сув билан тўйинган материал ўртасидаги вазн фарқи билан ўлчанади. ҳажми ва солиштирма оғирлиги. материалнинг солиштирма оғирлиги унинг мутлақо зич танадаги …
3 / 42
ва ташқи юзаларидаги ҳарорат фарқи билан 1 соат давомида 1 м2 тасаввурлар майдони билан ўлчанади . материалларнинг иссиқлик қуввати уларнинг исиши ва кейин иссиқликни чиқариш қобилияти билан тавсифланади. масалан, пўлат ёки қуйма темирдан ясалган иситиш печкаси тезда қизийди, лекин тез совийди, чунки пўлат ва қуйма темир иссиқлик сиғими коэффициенти жуда паст ва аксинча, юқори иссиқлик ўтказувчанлик коэффициентига эга. фарқли ўлароқ, иситишдан кейин ғиштли печ узоқ вақт совийди, чунки ғишт юқори иссиқлик сиғими коэффитсиентига ва паст иссиқлик ўтказувчанлик коэффициентига эга. эластиклик ва пластиклик. эластик материаллар - бу уларга таъсир қиладиган юк олиб ташланганидан кейин асл шаклини тиклайдиган материаллар. материалларнинг пластиклиги, эластикликдан фарқли ўлароқ, юк таъсирида материалнинг маълум бир шаклга эга бўлишига ва юк олиб ташланганидан кейин уни сақлаб туришига имкон берадиган хусусиятдир. мўртлик ва зарба қаршилиги. материалларнинг мўртлиги бу бинолар, иншоотлар ва жиҳозларнинг иншоотлари ва элементлари ишлаши пайтида зарбаларни ютиш қобилиятини англатади. масалан, зарба таъсирида пўлат, гранит тош, ёғоч ва бошқа …
4 / 42
қори иссиқлик ўтказувчанлик коэффициентига эга. шунинг учун гранит, оғир бетон ва бошқалар каби зич минерал материаллардан иситиладиган хоналарнинг деворларини қуриш учун фойдаланиб бўлмайди. ушбу материалларнинг юқори иссиқлик ўтказувчанлиги туфайли иситиладиган хоналарнинг ташқи деворлари қалинлиги ғиштдан тахминан икки баравар, енгил ва кўпикли бетондан замонавий ғовакли материаллардан уч баравар, тўрт баравар қалин бўлиши керак. қурилиш материалларининг физикавий ва механик синовлари маҳсулотнинг асосий физик-механик хусусиятлари (зичлиги, солиштирма ва хажмий оғирлиги, ғоваклилиги, совуққа чидамлилиги, сувга чидамлилиги, иссиқлик ўтказув-чанлиги, мустаҳкамлиги, эластиклиги, мўртлиги ва бошқалар) синов ҳисоботида акс эттирилади: • синов объектининг тавсифи; • синов лабораторияси, процедура буюртмачиси, маҳсулот ишлаб чиқарувчиси тўғрисида маълумот; • намуналар олинган сана ва баҳолаш фаолияти; • ишлатилган ускуналар, тадқиқотнинг услубий усуллари, меъёрий ҳужжатлар; • олинган кўрсаткичлар ва стандарт қийматлар; • товарларнинг мувофиқлиги / номувофиқлигини кўрсатувчи хулоса; • муҳр, имзолар ва ваколатли шахсларнинг исмлари. барча тадқиқотлар давлат стандартларига мувофиқ стендларда махсус ўлчов ускуналари ёрдамида амалга оширилади. синовга тайёргарлик. механик синовларга тайёргарлик бетоннинг …
5 / 42
қликни аниқлаш учун ишлатиладиган намуналарнинг ёши конструкцияларнинг белгиланган синов давридан фарқ қилмаслиги керак: 40% дан ортиқ - табиий қаттиқ бетоннинг мустаҳкамлигини текширишда; икки мартадан кўпроқ - иссиқлик билан ишлов беришдан кейин бетоннинг мустахкамлигини текширишда. билвосита характеристикани аниқлашда алоҳида намуналарнинг бетон ҳарорати намуналарнинг ўртача ҳароратидан ± 10 °с дан юқори ва конструкциянинг ҳарорати - ± 10 °с дан юқори бўлмаслиги керак. калибрлашга боғлиқликни ўрнатиш учун ишлатиладиган намуналарнинг нисбий намлиги синов конструкциясининг намлигидан ± 2% дан ортиқ бўлмаслиги керак. реакция ва пластик деформация усуллари учун ҳар бир намунадаги ўлчовлар сони камида бешта, таъсир жойлари орасидаги масофа камида 30 мм бўлиши керак. зарбали импульс усули учун - ўндан кам бўлмаган ва таъсир жойлари орасидаги масофа - камида 15 мм. босиш билан синовни ўтказишда пластик деформация усули учун битта юзадаги синовлар сони камида иккитани, синов жойлари орасидаги масофа эса камида иккита диаметрли чуқурликларни ташкил этади. расм1. кубларни синаш схемаси: а - товуш чиқариш усули …

Want to read more?

Download all 42 pages for free via Telegram.

Download full file

About "курилишдаилмий-техник вазифаларни ечиш usullari"

слайд 1 курилишда илмий-техник вазифаларни ечиш усуллари маърузачи абдувалиев абдукаххор абдулхаиевич техника фанлари доктори, профессор режа: 1. сифатни физикавий ва механик назорат қилиш усуллариини тахлил қилиш 2. курилиш иншоотларни ишлаб чиқариш ва ўрнатиш сифатини назорат қилиш 3. дефектларни аниқлаш курилишда илмий-техник вазифаларни ечиш усуллари. амалиёт 18. мавзу: конструктив материалларнинг физик-механик хусусиятларини текшириш усуллари қурилиш материалларининг асосий физик-механик хусусиятлари мустахкамлик. қурилиш материалларининг мустаҳкамлиги уларнинг юкларни қабул қилиш қобилиятидир. материалларнинг сиқилиш ва чўзилиш кучи (яъни, синдирувчи юкнинг қиймати) формула бўйича аниқланади. қаттиқлик ва едирилиш. қаттиқлик материалларнинг бошқа, қаттиқроқ жисмнинг уларга кириб бори...

This file contains 42 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "курилишдаилмий-техник вазифаларни ечиш usullari", click the Telegram button on the left.