to‘g‘ri chiziqning izlari

PPT 13 pages 685.5 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 685.5 KB

File type PPT

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

5-ma’ruza. to‘g‘ri chiziqning izlari. 5-ma’ruza. to‘g‘ri chiziqning izlari. ta’rif. to‘g‘ri chiziqning proyeksiyalar tekisliklari bilan uchrashgan nuqtalari to‘g‘ri chiziqning izlari deyiladi. umumiy vaziyatdagi to‘g‘ri chiziq hamma proyeksiyalar tekisliklarini kesib o‘tadi. biror a to‘g‘ri chiziqning gorizontal proyeksiyalar tekisligi bilan kesishgan nuqtasi uning gorizontal izi, frontal proyeksiyalar tekisligi bilan kesishgan nuqtasi frontal izi deyiladi. shuningdek, to‘g‘ri chiziqning profil proyeksiyalar tekisligi bilan kesishgan nuqtasi uning profil izi deyiladi: a∩h=ah, a∩v=av va a∩w=aw. to‘g‘ri chiziqning gorizontal izini proyeksiyalarini chizmada aniqlash uchun quyidagi yasash algoritmlari bajariladi : to‘g‘ri chiziqni frontal a″ proyeksiyasining ox o‘qi bilan kesishish nuqtasi a″h=a″∩ox topiladi; a″h nuqtadan ox o‘qiga perpendikulyar o‘tkaziladi; to‘g‘ri chiziqning gorizontal proyeksiyasi a′ bilan perpendikulyarning kesishish nuqtasi to‘g‘ri chiziqning gorizontal izining gorizontal proyeksiyasi a′hah bo‘ladi. to‘g‘ri chiziq frontal izining proyeksiyalarini chizmada aniqlash uchun: to‘g‘ri chiziq gorizontal a′ proyeksiyasining ox o‘qi bilan kesishish nuqtasi a′v=a′∩ox topiladi; bu nuqtadan ox o‘qiga perpendikulyar o‘tkaziladi; to‘g‘ri chiziqning frontal proyeksiyasi a″ bilan perpendikulyarning kesishish …

2 / 13

oyeksiyalari o‘zaro parallel bo‘lsa, ularning uchinchi proyeksiyalari ham o‘zaro parallel bo‘ladi. bu goida o’zaro parallel bo’lmagan hususiy vaziyatdagi to’g’ri chiziglar uchun tadbiq etilmaydi. kesishuvchi to‘g‘ri chiziqlar ta’rif. agar ikki to‘g‘ri chiziq fazoda umumiy bir (xos) nuqtaga ega bo‘lsa, ularni kesishuvchi to‘g‘ri chiziqlar deyiladi. fazodagi to‘g‘ri chiziqlar kesishish nuqtasining proyeksiyasi shu to‘g‘ri chiziqlar proyeksiyalarining kesishish nuqtasida bo‘ladi. kesishuvchi to‘g‘ri chiziqlarning bir nomli proyeksiyalari ham chizmada o‘zaro kesishadi va kesishish nuqta proyeksiyalari bir proyeksion bog‘lovchi chiziqda bo‘ladi. fazoda umumiy vaziyatda kesishuvchi to‘g‘ri chiziqlar berilgan bo‘lsa, bu to‘g‘ri chiziqlarning faqat ikkita bir nomli proyeksiyalarining kesishishi kifoya qiladi. ayqash to‘g‘ri chiziqlar ta’rif. ikki to‘g‘ri chiziq o‘zaro parallel bo‘lmasa yoki kesishmasa ular ayqash to‘g‘ri chiziqlar deyiladi. ma’lumki, parallel va kesishuvchi to‘g‘ri chiziqlar bitta tekislikka tegishli bo‘ladi. uchrashmas to‘g‘ri chiziqlar esa bir tekislikda yotmaydi. uchrashmas to‘g‘ri chiziqlarning bir nomli proyeksiyalari chizmada o‘zaro kesishsa ham, ammo kesishish nuqtalari bir bog‘lovchi chiziqqa tegishli bo‘lmaydi. masalan, rasmda ab(a′b′, a″b″) …

3 / 13

adi, ya’ni a′b′c′=90o bo‘ladi. to‘g‘ri burchakning bc tomonidan h tekislikka perpendikulyar qilib p tekislik o‘tkazamiz. u holda abp bo‘lib, h∩p= ph hosil bo‘ladi. agar to‘g‘ri burchakning bc tomonini ab tomoni atrofida aylantirib, ixtiyoriy bc1 vaziyatga keltirsak ham uning bu tomonining proyeksiyasi ph bilan ustma-ust tushadi. shunga ko‘ra abc1=a′b′c′=90o bo‘ladi. demak: abc=90o bo‘lib, ab||h va bciih bo‘lsa, a′b′c′=90o bo‘ladi. chizmada abc(abiih) va def(deiiv) to‘g‘ri burchaklarning rasmlarda keltirilgan. to‘g‘ri burchakning proyeksiyalanish xususiyatidan chizma geometriyada metrik masalalarni yechishda keng foydalanadi.

4 / 13

5 / 13

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "to‘g‘ri chiziqning izlari"

5-ma’ruza. to‘g‘ri chiziqning izlari. 5-ma’ruza. to‘g‘ri chiziqning izlari. ta’rif. to‘g‘ri chiziqning proyeksiyalar tekisliklari bilan uchrashgan nuqtalari to‘g‘ri chiziqning izlari deyiladi. umumiy vaziyatdagi to‘g‘ri chiziq hamma proyeksiyalar tekisliklarini kesib o‘tadi. biror a to‘g‘ri chiziqning gorizontal proyeksiyalar tekisligi bilan kesishgan nuqtasi uning gorizontal izi, frontal proyeksiyalar tekisligi bilan kesishgan nuqtasi frontal izi deyiladi. shuningdek, to‘g‘ri chiziqning profil proyeksiyalar tekisligi bilan kesishgan nuqtasi uning profil izi deyiladi: a∩h=ah, a∩v=av va a∩w=aw. to‘g‘ri chiziqning gorizontal izini proyeksiyalarini chizmada aniqlash uchun quyidagi yasash algoritmlari bajariladi : to‘g‘ri chiziqni frontal a″ proyeksiyasining ox o‘qi bilan kesishish nuqtasi a″h...

This file contains 13 pages in PPT format (685.5 KB). To download "to‘g‘ri chiziqning izlari", click the Telegram button on the left.

Tags: to‘g‘ri chiziqning izlari PPT 13 pages Free download Telegram