qobiliyat va qiziqish-havas

PPT 41 pages 342.0 KB Free download

41 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 342.0 KB

File type PPT

Pages 41

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 41

шахс иқтисодий ижтимоийлашувига таъсир этувчи ижтимоий-психологик омиллар 19.00.05 – ижтимоий психология, этнопсихология 18-ma’ruza (2 soat) mavzu: qobiliyat va qiziqish-havas. reja: 1.qobiliyat va uning turlari to‘g‘risida umumiy tushuncha. 2. geniallik va talantlilik haqida. 3. qobiliyat va iste’dodning o’sishi. 4.qiziqish va havas to‘g‘risida umumiy tushuncha. 5.kishilarning qiziqishlariga qarab bir-biridan farqi. 6. qiziqish-havasning ahamiyati. 7. qiziqish-havaslarning o‘sishi. shaxsning barcha individual xususiyatlari faoliyat jarayonida namoyon bo’ladi. qobiliyat va qiziqish-havas shaxsning asosiy individual xususiyatlaridir. qobiliyat kishilar turli sohalardagi faoliyatlarida — o‘yin, o‘qish, mehnat va ijodiyotda biror narsani tez yoki sekin bajarishlari bilan bir-birlaridan farq qiladilar. ba’zi bir odam bir ishni sekinlik bilan bajarsa, bir kishi tezlik bilan bajaradi. ayrim kishilarning faoliyatlari samarali, serunum bo’lsa, boshqalarniki esa kam unum bo’ladi. ba’zi odamlar o‘z ishlarida ijodiy, original usullarni ko‘proq qo’llasa, ba’zi bir kishilarning ishlarida esa bunday usullar kamroq ko'rinadi. kishilar faoliyatining mana shu xususiyatiga qarab, biz ularning qobiliyatlari qandayligini aniqlab olamiz. qobiliyat — kishining muayyan faoliyatiga bo'lgan …

2 / 41

ni qobiliyatli kishi (umuman) qobiliyatli matematik, qobiliyatli musiqachi, konstruktor, rassom va hokazo deydilar. faoliyatning biror turi sohasida qobiliyatning paydo bo'lish darajasi muayyan kishining individual xususiyati bilan xarakterlanadi. qobiliyatning bunday xususiyatlari maktab bolalarida ham ko'rinadi. ba’zi bir o'quvchilar o'zlarining zehni o'tkirliklari bilan, boshqalari poetik asarlarni aniq idrok qilishliklari bilan, uchinchisi esa, texnik ijodkorligi bilan, to‘rtinchisi esa, o'zining laboratoriya mashg'ulotlariga usta bo'lish va hokazolar bilan ajralib turadi. ayrim kishilarning qobiliyati birgina sohada emas, balki bir necha sohalarda yaqqol namoyon bo'ladi. bunday kishilar har tomonlama qobiliyatli kishilardir. odamning qobiliyatlarida tug'ma xususiyatlar ham namoyon bo'ladi. shaxsning rivoj topib, qobiliyatlarida namoyon bo‘ladigan tug'ma xususiyatlari iste’dod deyiladi. qobiliyat va iste’dodda kishining aqli (intellekti) ham, ya’ni idrok va kuzatuvchanligining, tafakkur, xayol, nutq va xotiraning qanchalik o'sganligi ham ko'rinadi. aql faoliyati diqqat va iroda bilan bog'liq bo'lgani uchun qobiliyat va iste’dod diqqat va irodaning qanchalik kuchli va barqarorligida ham ko'rinadi. kishining qanchalik kuzatuvchan ekanligi, bilimlarni qanday o'zlashtirishi, nazariy …

3 / 41

qimmatli narsalar yaratadilar. bunda ular yaratgan narsalar tarixda go‘yo burilish nuqtasi bo‘iib xizmat qiladi, tarixni oldinga progressiv tomon harakatga keltiruvchi madad bo‘lib xizmat qiladi. masalan, biz alisher navoiyning genial shoir deb hisoblaymiz, chunki, u shunday asarlar yaratdiki, uning asarlari dunyoga kelishi bilan o'zbek adabiyotida, o'zbek tili taraqqiyotida yangi bir davr boshlandi. talantli deb shunday odamlarni aytiladiki, ular ma’lum sohada murakkab nazariy va amaliy masalalarni hal qilishga, yangilik va progressiv ahamiyatga ega bo'igan qimmatli narsalar yaratishga qodir bo'ladilar. talantli odam, talantli yozuvchi va talantli shoir, talantli rassom, talantli konstruktor deganda biz buni ana shu ma’noda tushunamiz. talantli deb, shuningdek, bilimlarni tez, muvaffaqiyat bilan o'zlashtirib oladigan va shu bilimlarni turmushda, o'z faoliyatlarida to'g'ri tatbiq qiladigan odamlarni ham aytiladi. talantli o'quvchi, talantli talaba, talantli skripkachi va talantli pianist, talantli muhandis deganda biz buni ana shu ma’noda tushunamiz. geniy — bu yangilik yaratuvchi va kashf qiluvchi odam, talantli deb, bu yangiliklarni tez o'zlashtirib oladigan …

4 / 41

gan darajada mehnatsevar va mehnat qobiliyatiga ega bo'ladilar. bunday kishilar faoliyatining serunum bo'lishi ulardagi butun bilish qobiliyatlarini, ijodiy, emotsional va iroda kuchlarini ma’lum narsaga to'play bilish qobiliyatlariga bog'liqdir. talantli va genial kishilarning juda ko'pi har tomonlama qobiliyatli bo'lganlar. chunonchi, aristotel, leonardo da vinchi, lomonosovlar, abu ali ibn sino, mirzo uiug'bek, al-forobiy, navoiy, qori niyoziy, usmon nosir va boshqalar mana shunday bo'lganlar. tarixda bunday kishilarni ko'plab uchratish mumkin. ular ulug' tashkiiotchi va jamoat arbobi bo'lganlar. 3. qobiliyat va iste’dodning o’sishi. har bir odamning qobiliyat va iste’dodi taraqqiyot mahsulidir. insonning qobiliyati uning tug‘ma layoqati asosida, muhitga bog'liq ravishda olayotgan ta’lim-tarbiyasiga qarab, shuningdek, kishining o‘z ustida ishlashi bilan bog'liq holda o‘sib, kamol topib boradi. inson o‘z mohiyati bilan ijtimoiy tabiiy zotdir. shuning uchun ham unga xos bo'lgan barcha ruhiy holat va jarayonlar tabiiy kuchga, hayotiy kuchga egadir. bu tabiiy kuchlar har bir insonga ota-onadan bevosita o'tadi va ular instinktlar, tug'ma layoqatlar tariqasida ijtimoiy …

5 / 41

etilib meva qilishi uchun qulay sharoit: tuproq, havo, quyoshning bo'lishi darkor. kishidagi tug'ma layoqatning o'sib kamol topishi uchun zarur bo'lgan sharoitning asosi ijtimoiy muhitdir. qulay muhit kishidagi «mudrab yotgan» layoqatlarni uyg'otadi. layoqatning o'smog'i uchun qulay sharoit bo'lishi kishining bolalik chog'larida, ayniqsa, muhimdir. bolalar o'z o'yinlarida, odatda, kattalarga taqlid qiladilar. taqlid qilish jarayonida bolalarda ma’lum bir layoqatlar dastlab uyg'ona boshlaydi. musiqachilar, rassom yoki shoirlar, texnik xodimlar muhitida o'sgan bolalarning ko'pchiligida layoqatning juda barvaqt uyg'onishi sababi ko'proq mana shundadir. noqulay ijtimoiy muhit sharoitida kishidagi tug'ma layoqatlarning «uyg'onmay» qolib ketishi mumkin. bunday noqulay muhit kishida tasodifiy ravishda ko'rina boshlagan biron qobiliyat va iste’dod alomatlarini yo'qotib yuborishi yoki ularning paydo bo'lish vaqtini cho'zib yuborishi ham mumkin. o‘zbek xalqi yuksak aql-zakovatga, dunyoni boshqarish qudrati, salohiyati, qobiliyatiga ega bo'lgan sohibqiron amir temur kabi sarkardalar, al-buxoriy, at-termiziy, bahovuddin naqshband, xo‘ja ahmad yassaviy kabi ulug‘ muhandis majtahid ulamolari, abu nasr forobiy, abu rayhon beruniy, ibn sino kabi qomusiy …

Want to read more?

Download all 41 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qobiliyat va qiziqish-havas"

шахс иқтисодий ижтимоийлашувига таъсир этувчи ижтимоий-психологик омиллар 19.00.05 – ижтимоий психология, этнопсихология 18-ma’ruza (2 soat) mavzu: qobiliyat va qiziqish-havas. reja: 1.qobiliyat va uning turlari to‘g‘risida umumiy tushuncha. 2. geniallik va talantlilik haqida. 3. qobiliyat va iste’dodning o’sishi. 4.qiziqish va havas to‘g‘risida umumiy tushuncha. 5.kishilarning qiziqishlariga qarab bir-biridan farqi. 6. qiziqish-havasning ahamiyati. 7. qiziqish-havaslarning o‘sishi. shaxsning barcha individual xususiyatlari faoliyat jarayonida namoyon bo’ladi. qobiliyat va qiziqish-havas shaxsning asosiy individual xususiyatlaridir. qobiliyat kishilar turli sohalardagi faoliyatlarida — o‘yin, o‘qish, mehnat va ijodiyotda biror narsani tez yoki sekin bajarishlari bilan bir-birlaridan farq q...

This file contains 41 pages in PPT format (342.0 KB). To download "qobiliyat va qiziqish-havas", click the Telegram button on the left.

Tags: qobiliyat va qiziqish-havas PPT 41 pages Free download Telegram