qobiliyat va qiziqish, havas

PPT 34 стр. 5,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 34
powerpoint presentation mavzu: qobiliyat va qiziqish, havas qobiliyat va uning turlari to’g’risida umumiy tushuncha qobiliyatlilik darajalari qiziqish va havas to’g’risida umumiy tushuncha qiziqish-havasning ahamiyati qiziqish-havaslarning o’sishi shaxsning barcha individual xususiyatlari faoliyat jarayonida namoyon bo’ladi. qobiliyat va qiziqish-havas shaxsning asosiy individual xususiyatlaridir. kishilar turli sohalardagi faoliyatlarida – mehnat, o’yin, o’qish va ijodiyotda biror narsani tez yoki sekin bajarishlari bilan bir-birlaridan farq qiladilar. ba’zi bir odam bir ishni sekinlik bilan bajarsa, bir kishi tezlik bilan bajaradi. ayrim kishilarning faoliyatlari samarali, serunum bo’lsa, boshqalarniki esa kam unum bo’ladi. ba’zi odamlar o’z ishlarida ijodiy, orginal usullarni ko’proq qo’llansa, ba’zi bir kishilarning ishlarida esa bunday usullar kamroq ko’rinadi. kishilar faoliyatining mana shu xususiyatiga qarab, biz ularning qobiliyatlari qandayligini aniqlab olamiz. qobiliyat insonning shunday psixologik xususiyatidirki, bilim, ko’nikma, malakalarini egallash shu xususiyatlarga bog’liq bo’ladi. psixologiyada qobiliyatlar individual psixologik xususiyatlar sifatida tavsiflanadi va buning asosida tafovutlanadigan xislatlar fazilatlar yotadi. shuning uchun har bir shaxsda bir xil natija …
2 / 34
layoqatli bo’ladi, lekin, shu bilan bir qatorda, ko’pchilik faoliyatning bir necha sohasidan yoki hatto bir sohasida salohiyat ortiqroq bo’ladi. biror sohada qobiliyati sezilarliroq bo’lib ko’rinadigan ayrim kishilarni qobiliyatli kishi (umuman) qobiliyatli matematik, qobiliyatli muzikachi, konstruktir, rassom va hokazo deydilar. қобилиятлар таснифи psixologiya fanida qobiliyatlar quyidagicha tavsiflanadi: 1.tabiiy qobiliyatlar odamlar va hayvonlar uchun xos bo’lib, idrok qilish xotirada saqlash, oddiy muloqotga kirisha olish shular jumlasidandir. biologik jihatdan asoslangan bu qobiliyatlar asosini shartli reflekslar hosil bo’lish jarayoni tashkil etadi. insondagi va yuksak darajada rivojlangan hayvonlardagi bu qobiliyatlar bir-biridan farq qiladi. 2.maxsus insoniy qobiliyatlar ijtimoiy-tarixiy tabiatga ega bo’lib, ijtimoiy hayot va taraqqiyotni ta'minlaydi. maxsus insoniy qobiliyatlar o’z navbatida umumiy va xususiy qobiliyatlarga bo’linadi. 3.umumiy qobiliyatlar insonning turli faoliyatlari muvaffaqiyatini ta'minlovchi aqliy qobiliyatlar xotira va nutqning rivojlanganligi, qo’l harakatlarini aniqligi va boshqa xususiyatlardan iborat. 4. xususiy qobiliyatlar alohida olingan bir faoliyatning muvaffaqiyatini ta'minlaydi. bu qobiliyatlar alohida muloqotning bo’linishini taqozo etadi. masalan, matematika, texnika, badiiy …
3 / 34
g kuchliligi, iroda va yetuk kirishuvchanlikni o’z ichiga oladi. amaliy qobiliyatga konstruktiv-texnikaviy qobiliyat, boshqaruvchanlik qobiliyati, shu jumladan tashkilotchilik va boshqalar kiradi. rus olimi i.p.pavlov o’z ta'limotida "badiiy", "fikrlovchi", "o’rta" tiplarga ajratilgan shaxslarning ana shu uchta tipdan bittasiga taallu?li ekanligini tavsiflab beradi. muallif ushbu tipologiyani yaratishda oliy nerv faoliyatining birinchi va ikkinchi signal tizimidan iboratligi to’g’risidagi ta'limotga asoslanadi. birinchi signallar tizimi obrazlar, emosiyalardan va ikkinchi signallar tizimi esa obrazlar xaqida so’zlar orqali signal berishdan iboratdir. ikkinchi signal tizimi i.p.pavlov tomonidan "signallarning signali" deb nomlangan edi. ushbu tipologiyani osonroq qilib quyidagicha tushuntirish mumkin: 1) shaxs faoliyatida birinchi signallar tizimining signallari nisbatan ustunlik qilsa, bu inson "badiiy" tipga taaluqlidir; 2) mabodo "signallarning signali" nisbatan ustuvor bo’lsa, bu shaxs "fikrlovchi" tipga mansubdir; 3) agarda har ikkala signallar aralashib ketgan bo’lsa (birortasining ustunligi sezilmasa) bu inson "aralash" tipga mansub odamdir. таббий орттирилган қобилият турлари умумий махсус qobiliyatlar borasidagi psixologik nazariyalar f.a.gallning fikricha, odamning hamma qobiliyatlari …
4 / 34
ing qarindoshlik aloqalarini o’rganib, talant ota-onadan irsiyat yo’li orqali o’tadi degan xulosaga kelgan. 1. g’arbiy yevropalik olimlar psixologiyadagi irsiyat nazariyasiga qarshi chiqadilar. masalan, shveysariyalik psixolog v. boven,ingliz bioximigi s.gouz,ingliz psixologi, d.kidjinлар 2. ikkinchi konsepsiyaning vakillari qobiliyatni butunlay hayot va tarbiyaning ijtimoiy sharoiti belgilaydi deb uqtiradilar. masalan, gelvesiy o’z vaqtida tarbiya yordamida geniyni yaratsa bo’ladi, degan edi. rus olimi a.n. leont'ev ham o’zining funksional organlar nazariyasi bilan bu nazariyaga a.uxtomskiy asos solgan bo’lib, shunga o’xshash konsepsiyani yoqlaydi. 3. ko’zga ko’ringan rus psixologi s.l.rubinshteyn, a.n.leontevning konsepsiyasiga norozilik bildirdi. uning fikricha tug’ma iste'dod nishonalari bu reallikdir, uni rivojlantirish lozim. hayotiy kuzatishlar va maxsus tekshirishlar qobiliyatning tabiiy zaminini inkor qilib bo’lmasligini ko’rsatadi. shuning uchun zehn nishonalari bo’lgan kishi noqulay sharoitda ham zehn nishonalari bo’lmagan, lekin qulay hayotiy sharoitdagi kishiga nisbatan yuksak qobiliyat ko’rsata oladi. va aksincha, masalan, bir oilada va bir maktabda rivojlanayotgan aka-ukalar yoki opa-singillar yaxshi yoki yomonligidan qat'iy nazar, bir xil ijtimoiy …
5 / 34
lar umumiy aqlan rivojlangan, o’ziga xos xususiyatli 6 yoshdan 12 yoshgacha bo’lgan bolalar edi. so’ng bu o’quvchilar 10 yil mobaynida tadqiq etiladilar. bu o’quvchilar boshqalarga nisbatan sog’liqlarining farqi yo’q, ular ham kasal bo’ladilar, asablari charchaydi. lekin baribir ular boshqalarga nisbatan sog’lom, har tomonlama rivojlangan yetti muchali sog’ bolalardir. * * shohista geniy talant qobiliyat iste’dod layoqat layoqatlar tug’malik alomatlari bor sifatlar iqtidor insonning o’z hatti harakatlari bilimlari imkoniyatlariga nisbatan subektiv munosabatdir ist’dod har tomonlama rivojlangan nihoyatda kuchli va takrorlanmas qobiliyatdir tabiiy ijtimoiy * * shohista qobiliyatlilik darajalarl layoqat-kishining biron faoliyat(faoliyatlar) ni bajara olishiga nisbatan mudroq holdagi imkoniyatidir. qobiliyat – kishining muayyan faoliyatiga bo’lgan layoqatidir. shaxsning rivoj topib, qobiliyatlarida namoyon bo’ladigan tug’ma xususiyatlari iste’dod deyiladi. kishining iste’dod darajasini undagi muayyan qobiliyatlarning qanchalik tez o’sishiga, bilim va malakalarni qanchalik egallashiga hamda o’z ishini qanchalik muvaffaqiyat bilan va samarali bajarishiga qarab aniqlaymiz. geniallik va talantlilik haqida talantli deb shunday odamlarni aytiladiki, ular ma’lum …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 34 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qobiliyat va qiziqish, havas"

powerpoint presentation mavzu: qobiliyat va qiziqish, havas qobiliyat va uning turlari to’g’risida umumiy tushuncha qobiliyatlilik darajalari qiziqish va havas to’g’risida umumiy tushuncha qiziqish-havasning ahamiyati qiziqish-havaslarning o’sishi shaxsning barcha individual xususiyatlari faoliyat jarayonida namoyon bo’ladi. qobiliyat va qiziqish-havas shaxsning asosiy individual xususiyatlaridir. kishilar turli sohalardagi faoliyatlarida – mehnat, o’yin, o’qish va ijodiyotda biror narsani tez yoki sekin bajarishlari bilan bir-birlaridan farq qiladilar. ba’zi bir odam bir ishni sekinlik bilan bajarsa, bir kishi tezlik bilan bajaradi. ayrim kishilarning faoliyatlari samarali, serunum bo’lsa, boshqalarniki esa kam unum bo’ladi. ba’zi odamlar o’z ishlarida ijodiy, orginal usullarni ko’proq qo...

Этот файл содержит 34 стр. в формате PPT (5,2 МБ). Чтобы скачать "qobiliyat va qiziqish, havas", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qobiliyat va qiziqish, havas PPT 34 стр. Бесплатная загрузка Telegram