suvning tabiiy va kimyoviy xossalari

DOC 55.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1404123699_50802.doc suvning tabiiy va kimyoviy xossalari reja: 1. suvning asosiy tabiiy va kimyoviy xossalari. 2. xo’jalikdagi ahamiyati. 3. okean suvlarining tarkibi. 1.tabiatdani kimyoviy toza suv deyarli uchramaydi, uni faqat laboratoriya sharoitida hosil qilish mumkin. bunday suv rangsiz va hidsiz bo’lib, o’ta bemaza bo’ladi. tabiatdagi suv tarkibida ma‘lum miqdorda erigan suv va lqiziq moddalar bo’ladi. suv vodorod bilan kislorodning eng oddiy birikmalaridan (112o) iborat bo’lib, o’ziga xo sbir qancha xossalarga egadir, buxossalar suvning tuzilish xususiyatlari bilan aniqlanib u esa o’z navbatida suv molekulasining qanday birikkanligiga bog’liqdir. suv molekulasida og’irlik boyicha 11,11%i vodorod va 88,89% i kislorod bo’lib 2 atom vodorod va bir atom kisloroddan iborat bo’ladi. molekula teng tomonli uchburchak ko’rinishda bo’lib, uning 105 cho’qqisida kislorod atomi, asosida esa 1 tadan vodorod atomi joylashgan. suvdagi barcha molekulalar ham bir xil atom og’irligiga ega bo’lmaydi. odatda suv molekulalarining atom og’irligi 18 ga teng bo’lsa, ba‘zilariniki 19,20,21 hatto 22 ga teng bo’ladi. bunga …
2
eb ataladi. ikki oddiy molekulalar birlashgan birikma (n2o)2 digidrol deb, uch molekulasi ((n2o)3 esa trigidrod deyiladi. suv suyuq holatida gidrol, digidrol va trigidrol qorishmasidan iborat bo’ladi. suvning harorati o’zgarishi bilan oddiy va birikmalarga birlashgan molekulalar nisbati ham o’zgarib turadi. masalan: muz asosan trigidrol molekulalaridan iborat bo’ladi. suv xossasidagi ba‘zi anomal o’zgarishlar muzning shunday strukturasi bilan bog’liqdir. suvning zichligi deb hajm birligidagi suv massasiga aytiladi. suv 40s haroratda eng katta zichlikka ega, undan ko’p va kam haroratlarda esa zichlik kamayadi. muzning zichligi suvnikidan kamdir. demak, muz yengilligi tufayli suv yuzasida cho’may turadi va issiq sovuqni yomon o’tkazishi tufayli esa o’zidan pastki qismlaridagi suvning muzlashiga yo’l qoymaydi. bu esa suvdagi tirik organizmlarni qirilib ketishdan saqlaydi. suv ko’pgina xossalari bilan boshqa qattiq va suyuq moddalardan farq qiladi. u yengil harakatchan suyuqlik bo’lib, o’zi qoyilgan jismning shaklini erkin qalib qiladi. suv qisilish ta‘sirida katta qarshilik ko’rsatib, yuqori bosimga chidab, o’z hajmini deyarli kam o’zgartiradi. …
3
lar xlorioni s1 natriy ioni la culfat ioni so4 kaltsiy ioni ca gidrokarbonat ioni 4 co3 magniy ioni mg karbonat ioni co3 kaliy ioni k quruqlikdagi suvlarning kimyoviy tarkibi dunyo okeani suvidan keskin farq qiladi. bu farq quruqlik suvlarida karbonatlarning okeanlar va dengizlar suvlarida esa xloridlarning ko’pligi o’z aksini topgan. suvning yerdagi xayot uchun ahamiyati beqiyosdir. o’zining uzluksiz harakati tufayli suv yer kurrasida kuzatilgan barcha tabiiy jarayonlarda ishtirok etadi. suvning geografik qobiqdagi ishini miqdor jihatdan quyosh radiatsiyasi bilan taqqoslasa bo’ladi. sifat jihatdan esa uning o’rnini hech narsa bosa olmaydi. inson qadim zamonlardan boshlab suvdan turmush ehtiyojlarini qondirishda eng sodda usullarni ko’plab foydalanib kelgan bo’lsa hozirgi kunga kelib suv maxsus inshoat va qurilmalar yordami titilib, tabiiy yoki sun‘iy ravishda tozalanib, kerak bo’lgan hollarda zararsizlantirilib ishlatilmoqda. qishloq xo’jaligi va sanoatda suvning o’rnini hech narsa bosa olmaydi. masalan: bug’doydan olinadigan hosilning har bir tonnasi uchun 1500 tonna, 1 t sholi uchun 4000 t, …
4
hofaza maqsadlari uchun ham ahamiyati kattadir. chunki mamlakatlar chegaralarining ko’p qismi daryolar va dengizlar orqali o’tadi. ularni sergaklik bilan qo’riqlash uchun shu suv ob‘ektlarining gidrografiyasini va suv tartibini yaxshi o’rganish talab qilinadi. o’rtacha 0,505 kkal/g.gard, havoniki – 0,237 kal/gard. va tuproqning 0,40 kal/g gard ga teng. suvning harorati o’zgarishi bilan uning solishtirma issiqlik sig’imi kam o’zgaradi. suv issiqlik sig’imining kattaligi quruqlikdagi suvlarning sovushi va isishi jarayonlarida shuningdek, butun yer kurrasi iqlimining hosil bo’lishida muhim rol oynaydi. suvning yaxshi erituvchilik xususiyati sababli uning tarkibi doimo ko’p yoki oz miqdorda erigan moddar bo’ladi. erigan moddalar kontsentratsiyasi ko’pincha mg/l larda ifodalanadi. suvda erigan magniy va kaltsiy birikmalarining bo’lishi uchun qattiqligini ta‘minlaydi. qattiqlik darajasi graduslarda o’lchanadi: 1 l suvda 10 mg kaltsiy oksidi va 14 mg magniy oksidi bo’lsa u 1 gradus qattiqlikka teng bo’ladi. 8 dan kam qattiqlikka ega bo’lgan suv yumshoq 8 dan 16 gacha o’rtacha qattiq va 16 dan katta bo’lsa …
5
ilan va kontsentratsiya miqdori raman bilan ifodalanadi. shunday qilib neytral, reaktsiyali suvda rn>7 bo’ladi. agar rn 7 bo’lsa ishqorli (nordon) bo’ladi. tabiatdagi suvlarda rn 6,5 dan 8,5 gacha oraliqdagi qiymatlar kuzatiladi. tabiiy suvlarning asosiy ionlarga quyidagilar kirib, ularning turttasi musbat zaryadlangan.(kationlar), 4 tasi manfiy zaryadlangan (anionlar)dir. 3. dunyo okeanidagi suv eritmadan iborat bo’lib uning tarkibida 44 ta element borligi aniqlandi. suvda ayniqsa tuzlar ko’p. okean suvi bundan tashqari gazlar va organik yo’l bilan paydo bo’ladigan moddalar bilan toyingan. suvda erigan mineral moddalar miqdoriga qarab suvning shurlign aniqlandi. suv sho’rligi ‰ hisobida, ya‘ni 1 kg da suvida necha gramm tuz borligiga qarab o’lchanadi. okeanlarning ochiq qismlarida suv sho’rligi o’rta hisobda 35% ga teng, ya‘ni 1 kg suvda 35 g tuz bor. okean suvining ko’pgina xossalari achchiq – sho’rligi solishtirma og’irligining va boshqalar shu suvdagi tuz miqdoriga bog’liq. shu bilan birgalik mutloqa sof (toza suv) tuproq hosil qilish temperaturasi ta‘sir etmagan tog’ …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "suvning tabiiy va kimyoviy xossalari"

1404123699_50802.doc suvning tabiiy va kimyoviy xossalari reja: 1. suvning asosiy tabiiy va kimyoviy xossalari. 2. xo’jalikdagi ahamiyati. 3. okean suvlarining tarkibi. 1.tabiatdani kimyoviy toza suv deyarli uchramaydi, uni faqat laboratoriya sharoitida hosil qilish mumkin. bunday suv rangsiz va hidsiz bo’lib, o’ta bemaza bo’ladi. tabiatdagi suv tarkibida ma‘lum miqdorda erigan suv va lqiziq moddalar bo’ladi. suv vodorod bilan kislorodning eng oddiy birikmalaridan (112o) iborat bo’lib, o’ziga xo sbir qancha xossalarga egadir, buxossalar suvning tuzilish xususiyatlari bilan aniqlanib u esa o’z navbatida suv molekulasining qanday birikkanligiga bog’liqdir. suv molekulasida og’irlik boyicha 11,11%i vodorod va 88,89% i kislorod bo’lib 2 atom vodorod va bir atom kisloroddan iborat bo’ladi. mole...

DOC format, 55.0 KB. To download "suvning tabiiy va kimyoviy xossalari", click the Telegram button on the left.

Tags: suvning tabiiy va kimyoviy xoss… DOC Free download Telegram