botqoqliklar va ularning girologik ahamiyati

DOC 67,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404113235_50513.doc botqoqliklar va ularning girologik ahamiyati reja: 1. botqoqliklar haqida tushuncha 2. botqoqliklar tiplari, tuzilishi, morfologiyasi va gidrografiyasi 3. botqoqliklarda suv muvozanati 1. botqoqlik tushunchasi ko’pchilik geografik adabiyotlarda yoritilgan. botqoqlik to’g’risida batafsil tushuncha-ma‘lum joyda namlik natijasida suvning yig’ilib qolishi, organik moddalarning to’planishidir. o’ziga xos o’simliklarning torf qatlamlari 30 sm dan kam bo’lmagan zax bosgan joylarda torfli botqoqlar tarqalgan. agar torf qatlami 30 sm dan kam bo’lsa yoki umuman torfsiz bo’lsa, zax bosgan yerlarni boqoqlashgan yerlar deyiladi. botqoqlik tushunchasini kengroq tushunish uchun nafaqat torf botqoqliklarini, balki tof qatlamlari shakllangan zax bosgan o’rmonlarni, o’tloqlarni, tundradagi ayrim zax bosgan yerlarni ham kiritish mumkin. bu tushunchani kengroq tushunishda 2 ta narsaga asoslanish lozim. 1) sovuq iqlim sharoitida torf qatlami shakllanishini past rivojlanishi va issiq iqlim sharoitida rivojlanish tezligining oshishi natijasida bobqoqlikni hosil bo’lishi. botqoqlikni paydo bo’lishidagi sabablarni har bir joyning genetik asosidan keltirib chiqarish lozim. 2) botqoqlangan joylarga juda katta maydonlardagi botqoqlangan tropik o’rmonlarini …

arning yer betida yoki yer yuzasiga yaqin joylashishi natijasida yog’in suvidan quruqlikni zax bosishidan. 4) yerni dengiz yoki suvi bosishidan (ms, daryo qayirlari va deltalarida daryo toshqinlaridan). 5) kul rang tuproqli yerlarda ma‘lum chuqurlikda suv o’tkazmaydigan zich ortitek qatlami hosil bo’lishidan. podzal tuproqlarning illyuial qatlami ustida temir ko’p yig’iladi, bu joyda suv o’tkazmaydigan temirli yaxlit qatlam ortishi hosil bo’ladi. qaerdan suv olishi va boshqa alomatlariga qarab hamma botqoqliklar ikkita guruppaga bo’linadi, yassi yoki past botqoqliklar va do’ng yoki baland boqoqliklar. pastlikdagi botqoqliklar tarkibida anchagina tuzlari bo’lgan sizot suvlaridan yoki daryo suvlaridan toyinadi, bunday botqoqliklar past joylarda uchdi: botqoqlikning yuzasi yassi yoki botiq bo’ladi. botqoqlikka kelib turgan suvlarning tarkibida tuz ko’p bo’laganligidan past botqoqliklarda oziq moddalarni ancha ko’p talab qiladigan o’simliklar o’sadi. bunday botqoqliklar, asosan, quruq iqlimli joylarda bo’ladi. balandlikdagi botqoqliklar bevosita yog’in suvidan toyinadi va nam iqlimli yerlarda ko’p uchraydi. bunday botqoqliklar suvayrig’ichlarda bo’ladi: ular yuzasi do’ng bo’ladi, o’simliklar sifagin …

yerlarni ko’plab tiplarga ajratish mumkin. o’tli botqoq arktika tundrasidagi, qamish va qiyoqzorli botqoq o’rmon-dashtda joshlashgan, sho’rlangan botqoqlar, chala cho’l va cho’ldagi (sho’rxoklar), botqoqlashgan tropik o’rmonlar chuchuk suvli mavsumiy namlanadigan o’tli botqoqlik, chuchuk suvli-sho’rtob suvli dengiz boyi botqoqliklari, sho’r mangr botqoqliklari. geomorfologiyasi, gidrologik, geobotanik belgilariga asosan trofli botqoqliklar yaxshi o’rganilgan. torfli botqoqliklar 3 tipga bo’linadi: pastki, o’tuvchi, ya‘ni oraliq va yuqoridagi. pastki botqoqliklar suv ob‘ektlariga yaqin joylarda, yer osti suvlari yuza joylashgan yerlarda uchraydi. xarakterli belgilaridan biri svtrof o’simliklar o’sadi. bular alxa, (oq qayin), qamish, qiyoq bo’ladi. yuqoridagi botqoqlik katta torf qatlamli va usti do’ng bo’ladi. o’ziga xos gidrologik rejimi atmosfera yog’inlaridan toyinishi, ozuqa moddalarining kam yangi bo’lib ajralib turadi. yuk botqoqliklar uchun oligotraf o’simliklar o’sishi bilan xaraktirli, ozuqa kam talab qiladigan. bu yerda archagul yoki supurgigul, qayni, sfagi maxsulotlari uchraydi. yuqori botqoqliklar ikki tipga ajraladi: -o’rmonli, va -keng bargli. oraliq yoki o’tuvchi botqoqlar yassi, usti unchalik do’ng emas va mezotrof …

amini tashkil qiladi va suv almashinuvi sust bo’ladi. inert qatlamda suv o’tkazuvchanlik kichik bo’lganligidan, aerob bakteriyalar va mikroorganizmlar kam. qatlam qalinligi18-20m bo’ladi. 3. yuqori aktiv qatlamida atmosfera va botqoqlik atrofi bilan kam aylanadi, nam miqdori o’zgarib turadi, gurunt suvi sathi ham o’zgarib turadi. bu qatlam suv o’tkazuvchanligi va suv oqib chiqishi bilan ajralib turadi. qatlam yuqorisidagi o’simliklar nobut bo’lib torfga aylanadi, gurunt suvi sathining pasayishi katta rol oynaydi. chunki bu vaqtda aerob bakteriyalar va mikroorganizmlar ochilib qoladi. bu qatlam qalinligi 40 sm dan 80-95 sm.ga yetadi. suv yuqori qatlamga filtratsiya yo’li bilan shimilib, tezligi dars formulasi bilan aniqlanadi. v=kfj kf-torf qatlami filtratsiya koeffitsienti j-er suvlari sathi qiyaligi lf-10-2 -10-6 sm/s bo’ladi. kf-chuqurlikda tez kamayadi. filt. o’simlik qoldiqlari va torfga bog’liq. qishda yuqori qatlam mutadil va sovuq iqlimli z/da muzlaydi. botqoqlik yuzasi cho’kkan botiq, tekis yoki do’ng bo’lishi mumkin. botqoqlik o’ziga xos gidrografik turni tashkil qiladi. botqoqlik havzasi ko’llar, daryolar va …

………………….. 17.2. dunyo okeani tubining relefi. …………………………………. 17.3.okean va dengizlar suvining fizik xossalari va kimyoviy tarkibi …………… 17.4. okean va dengiz oqimlari…………………………………………………… 17.5.dunyo okeani resurslari va ulardan foydalanish istiqbollari…………… 17.1. yer sharida bir-biridan sifat ji-hatvdan farq qiluvchi ikkita yuza-materiklar va okeanlar mavjud. bular о‘zaro har tomonlama va murakkab ravishda bog‘langan. bu bog‘la-nishning eng muhim belgisi ular о‘rtasidagi modda va energiya almashinuvidir. bu almashinuvning quyidagi asosiy xillari mavjud: 1. okeanlardan bug‘langan suvning materiklarga kelishi va mate-riklardan oqar suvlar hamda yer osti suvlari tarzida yana okeanlarga oqib ketishi. 2. issiqlikning almashinishi; okeanlar yer yuzasining uchdan ikki qismini egallab yotishi sababli ular quyosh radiatsiyasining asosiy qis-mini olib, atmogidrosferadagi oqimlar tufayli bu issiqlikni yer sharida qayta taqsimlaydi. bu ‘rotsesslar iqlim hosil qiluvchi ‘ro-tsesslardir: ular yuqorida kо‘rib о‘tilgan. 3. mineral moddalar, shu jumladan tuz almashinuvi. mineral moddalar geosinklinallarning rivojlanishi jarayonida dengizlar transgressiyasi (bosib kelishi) natijasida quruqliklarga о‘tadi. tuzlar yana okeanlarga yer usti va yer osti …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "botqoqliklar va ularning girologik ahamiyati"

1404113235_50513.doc botqoqliklar va ularning girologik ahamiyati reja: 1. botqoqliklar haqida tushuncha 2. botqoqliklar tiplari, tuzilishi, morfologiyasi va gidrografiyasi 3. botqoqliklarda suv muvozanati 1. botqoqlik tushunchasi ko’pchilik geografik adabiyotlarda yoritilgan. botqoqlik to’g’risida batafsil tushuncha-ma‘lum joyda namlik natijasida suvning yig’ilib qolishi, organik moddalarning to’planishidir. o’ziga xos o’simliklarning torf qatlamlari 30 sm dan kam bo’lmagan zax bosgan joylarda torfli botqoqlar tarqalgan. agar torf qatlami 30 sm dan kam bo’lsa yoki umuman torfsiz bo’lsa, zax bosgan yerlarni boqoqlashgan yerlar deyiladi. botqoqlik tushunchasini kengroq tushunish uchun nafaqat torf botqoqliklarini, balki tof qatlamlari shakllangan zax bosgan o’rmonlarni, o’tloqlarni, tundrad...

Формат DOC, 67,5 КБ. Чтобы скачать "botqoqliklar va ularning girologik ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: botqoqliklar va ularning girolo… DOC Бесплатная загрузка Telegram