tarbiya psixologiyasi

PPT 68 стр. 12,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 68
слайд 1 маvzu reja: mavzu: tarbiya psixologiyasi 1.tarbiyaviy texnologiyalarning psixologik aspektlari, turli yosh bosqichlarida tarbiya xususiyatlari, 2.shaxs shakllanishiga oilaning ta’siri, 3.shaxs tarbiyasida madaniyat. tarbiya tarbiyachi tomonidan tarbiyalanuvchida barqaror axloqiy xislat va xulqiy fazilatlarni tarkib toptirish, shakllantirish maqsadida tarbiyalanuvchining ongiga aniq maqsad yo‘lida tarbiyaviy ta’sir etish jarayonidir. tarbiya — bu shaxsning ijtimoiy, ma’naviy va ishlab chiqarish faoliyatiga tayyorlash maqsadida uning ma’naviy, jismoniy kamolotiga muntazam ravishda ta'sir ko'rsatish jarayonidir. tarbiya — bolaning ijtimoiy muhitda o‘z o‘rnini topishni o‘rganishi hamda insonning hayotiy ko‘nikma va malakalarga ega bo‘lishidir. tarbiya — bu alohida jarayon emas, balki o'qitishning bir tomoni bo’lib, u bilan umumiy va farqli tomonlarga egadir. bilim berish va tarbiyaga, asosan, insonning ijtimoiy ko‘nikma olish mexanizmining o‘ziga xos jihatlarini kiritish mumkin. tarbiya jarayonida shaxsning sifat va xossasi, ijtimoiy xulq.atvori va shakllari nazarda tutilsa, o‘qitishda bilim, ko‘nikma va malakalar inobatga olinadi. tarbiya jarayonining ilmiy asoslari bilan, psixologiyadan tashqari falsafa, sotsiologiya va pedagogika fanlari shug‘ullanadi. tarbiyaning …
2 / 68
i his qilish — erkinlikning qarama-qarshi jihati bo‘lib, bu shaxsning manfaatlariga xizmat qiladi. majburiyatsiz erkinlik — bu o‘zboshimchalik, pala-partishlik hisoblanadi. erkinliksiz majburiyat esa — bu qullikdir. abu nasr forobiy bolalarni axloqli, nazokatli qilib tarbiyalash. da musiqa bilimining ahamiyati haqida bunday deydi: «bu fan shu ma’noda foydaliki, kimning fe’l-atvori muvozanatni yo‘qotgan bo‘lsa, u tartibga keltiradi, kamol topmaganlarni kamolga yetkazadi va muvozanatli bo‘lganlarni muvozanatini uzoq muddatga saqlaydi. musiqa ruhni davolaydi, uning so‘zlarining ta’siri bilan ruhiy quvvatlar o‘z substansiyasiga uyg‘unlashadi va tartibga, muvozanatga keladi*. uning fikricha, har bir kishi bilimlarni yaxshi egallamog‘i, yaxshi va barkamol tarbiya olmog‘i, eng yaxshi fazilatlarga ega bo‘lmog‘i kerak. forobiy fikricha, kishidagi tub g‘oya — saodatdir. tarbiya vositasi bilan bolalarda hosil qilinadigan barcha insoniy, axloqiy fazilatlar shunga qaratilmog‘i kerak. inson shaxsi juda murakkab psixologik kategoriya bo‘lib, u kishining individual hayoti davomida ma'lum konkret omillarning ta’siri ostida sekin-asta tarkib topadi. ilmiy manbalarga qaraganda inson shaxsi uchta omillar ta’sirida tarkib topadi. …
3 / 68
chi tizimning hosil bo'lishida analizatorlar o‘rtasidagi doimiy tabiiy aloqani aks ettiruvchi filogenetik mexanizmlar katta rol o‘ynaydi. biroq, bu ilgari yuqorida ta’kidlab o‘tganimizdek, ontogenez jarayonida filogenetik analizatorlar o‘rtasidagi aloqa vaqtli aloqalar bilan organik jihatdan qo'shilib keladilar. bunda mazkur tizimning ichida perseptiv tizimga o‘tib ketadigan yuksak darajada integratsiyalangan ma’lum ichki sensor komplekslarni hosil qiladi. bunday komplekslar qatoriga nutq, eshitish, ko‘rish hamda sensomotor komplekslarni kiritish mumkin. mana shu komplekslarning hammasi odamning hayot.faoliyati jarayoni. da o‘zaro bir.biri bilan doimiy aloqaga kirishib, sensor-perseptiv uyushishning yagona funksional dinamik tizimini yaratadi. insonning sensor-perseptiv jihatlari doimo takomillashib boradi. ikkinchi tizim barqaror psixik holatlarni o‘z ichiga oladi. bu holatlar bolaning aniq maqsadni ko‘zlovchi va foydali faoliyatining ongli subyekti sifatida boshlagan harakatlarining dastlabki yillaridayoq shakllana boshlaydi. temperament, intellekt, bilim va munosabat ana shunday xususiyatlar jumlasiga kiradi. uchinchi tizim shaxsni arbob sifatida stabilizatsiya tizimidir. yo‘naltirilganlik, qobiliyat, mustaqillik va xarakter uning tarkibiy qismini tashkil etadi. yo‘naltirilganlik — shaxsning integral va generalizatsiya qilingan …
4 / 68
lari kiradi. shaxs shakllanishida u yashayotgan muhit, kishilar, jamiyatning roli juda kattadir. birinchidan, ijtimoiy muhitdagi turli hodisalar odamning ongiga bevosita ta’sir qilib, unda chuqur iz qoldiradi. ikkinchidan, tashqi ijtimoiy muhit ta’sirining chuqurroq va mustahkamroq bo‘lishiga odamning o‘zi yordam beradi. masalan, hindistonlik doktor sing kalkutta yaqinidagi o'rmonzorda bo‘ri bolalari bilan birga ikkita odam bolasining ham to‘rt oyoqlab yugurib yurganini ko‘rib qoladi. keyin ularni poylab, qarorgohlarini topib, bolalarni olib ketadi. ulardan biriga amala, ikkinchisiga kamala deb nom qo‘yadi. shu narsa xarakterliki, bolalar yoshlikdan bo'rilar muhitiga tushib qolganliklari tufayli, fe’l-atvorlari, xatti-harakatlari jihatidan bo‘rilardan farq qilmas edilar. shuni aytib o‘tish kerakki, bola shaxsining tarkib topishiga ta’lim-tarbiyaning ta’siri deganda, albatta, birinchi navbatda tarbiya muassasalarida, ya’ni bog‘cha, maktab, intemat, litsey va kollejlarda beriladigan ta’lim-tarbiya tushuniladi. biroq, bundan oilada bolaga beriladigan tarbiyadan ustun bo’la olmaydi. hozirgi kunda tez-tez akseleratsiya terminini ishlatayapmiz. xo‘sh akseleratsiya bu nima? akseleratsiya «tezlatish» degan ma’noni anglatadi. hozirgi kunda bolalarni ham jismoniy, ham ruhiy …
5 / 68
xos xususiyatlarini uning ilk davrlardagi rivojlanishini aniqlamasdan turib tushunish qiyin. axloqiy rivojlanish ilk bor shaxsning umumiy xususiyatlari va xislatlari shaklida shakllanishi haqidagi g'oyalar ilk bor x.xart. shorn va m.meylar tomonidan ilgari surilgan bo’lib, ularning fikricha, axloqiy xulq-atvorni keltirib chiqaruvchi va faoliyatga undovchi fenomenlar aniqlanmaguncha axloqiy rivojlanishni o‘rganib bo’lmaydi. x.xartshorn va m.meylar olib borgan tadqiqotlarning asosiy maqsadi axloq normalariga rioya qilishda bola shaxsining umumlashgan xislatlarini shakllantirish muhim rol o‘ynaydimi yoki xususiy axloqiy odatlar ahamiyatliroqmi, degan savolga javob topish bo’lib, tadqiqotlardan shu narsa aniqlanadi-ki, axloqiy normalarni bola ongiga singdirilishida xususiy odatlarni yuzaga keltirish va o‘ziga xos ta’lim nazariyasiga asoslanish ustunligi yaqqol namoyon bo’ladi. bolada shaxs xislatlari uch yoshda namoyon bo‘la boshlaydi. bu esa uni uch yoshdan boshlab tarbiyalash zarurligini bildir. maydi. bolani hayotining birinchi oylaridan boshlab tarbiyalash zarur, faqat uning tashqi ko‘rinishlari maktabgacha yosh davrining boshida namoyon bo‘ladi. ilk bolalik davrida berilgan tarbiya butun bolalik davrida namoyon bo‘ladi. tarbiya ona bilan bolaning …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 68 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tarbiya psixologiyasi"

слайд 1 маvzu reja: mavzu: tarbiya psixologiyasi 1.tarbiyaviy texnologiyalarning psixologik aspektlari, turli yosh bosqichlarida tarbiya xususiyatlari, 2.shaxs shakllanishiga oilaning ta’siri, 3.shaxs tarbiyasida madaniyat. tarbiya tarbiyachi tomonidan tarbiyalanuvchida barqaror axloqiy xislat va xulqiy fazilatlarni tarkib toptirish, shakllantirish maqsadida tarbiyalanuvchining ongiga aniq maqsad yo‘lida tarbiyaviy ta’sir etish jarayonidir. tarbiya — bu shaxsning ijtimoiy, ma’naviy va ishlab chiqarish faoliyatiga tayyorlash maqsadida uning ma’naviy, jismoniy kamolotiga muntazam ravishda ta'sir ko'rsatish jarayonidir. tarbiya — bolaning ijtimoiy muhitda o‘z o‘rnini topishni o‘rganishi hamda insonning hayotiy ko‘nikma va malakalarga ega bo‘lishidir. tarbiya — bu alohida jarayon emas, balki o...

Этот файл содержит 68 стр. в формате PPT (12,2 МБ). Чтобы скачать "tarbiya psixologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tarbiya psixologiyasi PPT 68 стр. Бесплатная загрузка Telegram