o'zbekistonda mustaqillik g‘oyalarining tarixiy asoslari (3-qism)

DOCX 45 sahifa 67,1 KB Bepul yuklash

45 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 67,1 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 45

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 45

4 mavzu. o‘zbekistonda mustaqillik g‘oyalarining tarixiy asoslari (3-qism) reja: 1. oʻzbek xonliklarning rossiya imperiyasi tomonidan bosib olinishi. mustamlakachilik zulmiga qarshi milliy ozodlik harakati. jadidchilik. 2. turkistonda sovet hokimiyatining oʻrnatilishi. “turkiston muhtoriyati” 3. xx asrning 20-30-yillarida sovet hokimiyatining o’zbekistonda yuritgan siyosati, uning mohiyati va oqibatlari. siyosiy qatag’onliю 4.ikkinchi jahon urushi yillarida o'zbek xalqining fashizm ustidan qozonilgan g'alabaga qo’shgan hissasi 5. sovet hokimiyatining o‘zbekistonda amalga oshirgan ijtimoiy, siyosiy-iqtisodiy tadbirlarining mustamlakachilik siyosati. o‘zbekiston mustaqillikka erishish yo‘lida (1946-1991) rossiya imperiyasi tomonidan o‘rta osiyoni bosib olish uchun istilochilik harakatlarining boshlanishi rossiya imperiyasining o‘rta osiyoni bosib olish harakatlari xviii asr boshlaridan boshlanadi. dastlabki harakatlar pyotr i zamonida, 1714-1717-yillarida boshlangan edi. shu maqsadda 1714-yili preobrajinskiy polkining poruchigi knyaz aleksandr bekovich-cherkasskiy boshchiligida yuborilgan ekspeditsiya kaspiy dengizining sharqiy qirg‘oqlarini o‘rganib, krasnovodsk qo‘ltig‘ida istehkom qurishi, xiva xonligiga yetib borib xonni rus fuqaroligiga o‘tishga undashi, undan buxoroga o‘tib amirni ham rossiya panohiga o‘tishga ko‘ndirishi kerak edi. amalda ekspeditsiya krasnovodsk qo itig …

2 / 45

ylab harbiy qal’alar qurila boshlanib, rossiya imperiyasi chegarasi xonliklarga yaqinlashib bordi. 1718-yilda irtish daryosi bo‘yida bunday istehqomlardan yettitasi qurib qurildi. rossiya imperiyasining keyingi hukmdorlari to xix asming ikkinchi yarmigacha asosan o‘zining elchilarini, josus-sayohatchilarini yuborish orqali o‘rta osiyoning tabiatini, boyliklarini, harbiy va iqtisodiy imkoniyatlarini o‘rganishga kirishadi. birgina nikolay i (1825-1855) va aleksandr ii podsholigi (1855-1881) davrida qozog‘iston hududlarida 103 ga yaqin harbiy qal’alar, tayanch punktlari qurildi. 1840-yilning noyabrida orenburg gubematori general mayor v. a.perovskiy 2 ta zambarak, 40 ta arava, besh ming tuyadan iborat harbiy qism bilan xivaga qarshi yurish boshlaydi. biroq, cho‘ldagi qattiq sovuqlar, kiyim-kechak, suv yetishmasligi natijasida kasallik ko‘payadi va bu yurish ham natijasiz tugaydi. bundan buyon rossiya xonliklar bilan josuslik yo‘lida diplomatik va savdo aloqalarini kuchaytirishga harakat qila boshlaydi. bu davrda yirik mustamlakachi davlat hisoblangan angliya ham o‘rta osiyo hududiga qiziqish bildira boshlaydi. angliya hukumati buxoro, xiva va qo'qon xonliklarini rossiyaga qarshi ittifoqqa uyushtirishga harakat qildi. shu maqsadda …

3 / 45

uyidagilar edi: 1. bu davrda rossiya g‘arbiy yevropa mamlakatlari va aqsh dan iqtisodiy jihatdan orqada qolayotgan edi: 1860-yili rossiya fransiyadan 7,2 barobar, germaniyadan 9 barobar, angliyadan 18 barobar kam sanoat mahsuloti ishlab chiqarardi. shu sababli rus tovarlari yevropa bozorida raqobatga bardosh bera olmas edi. 2. 1853-1856-yillardagi qrim urushida rossiyaning mag‘lubiyatga uchrashi natijasida bolqon va kichik osiyo yo‘nalishida mustamlakachilik siyosatini vaqtinchalik to‘xtatishga majbur bo‘ldi. bu esa mustamlaka ob’ekti sifatida o‘rta osiyoning ahamiyatini yanada oshirdi. ikkinchi tomondan, urushda angliyaning turkiya tomonidan turib rossiyaga qarshi urushganligi uchun o‘rta osiyoni bosib olish orqali hindiston chegaralariga yaqinlashish hamda angliyaga siyosiy ta’sir etish. 3. 1861-1865-yillardagi fuqarolar urushi natijasida amerika paxtasining yevropa va rossiyaga kelmay qolishi rossiya yengil to‘qimachilik sanoatini qiyin ahvolga solib qo‘ydi. natijada rossiyaning tajovuzkorlik harakati tezlashdi. rossiya imperiyasining oʻrta osiyoni bosib olishining asosiy bosqichlari. buxoro amirligi va xiva xonligida rossiya imperiyasi protektoratining oʻrnatilishi turkistonning rossiya imperaryasi tomonidan bosib olinishi toʻrt bosqichda roʻy berdi. i …

4 / 45

n to 1885- yilga qadar davom etadi. 1881- yilda goʻktepa (ashxobod) qal'asi bosib olindi, 1885- yilda esa ingliz ofitserlari qomondonlik qilgan afgʻon otryadlari tor-mor etildi. quyida rossiya imperiyasi o‘rta osiyoga bosqinining ayrim tafsilotlariga toʻxtalamiz. 1859- yilda aleksandr ii qoʻqon xonligini bosib olish togʻrisida qaror qabul qildi. qoʻqon xonligining hali 1853- yildayoq bosib olingan sobiq oqmasjid qal’asi bolmish “perovskiy istehkomi” hujumning tayanch manziliga aylandi. qoʻqonliklar qahramonlarcha mudofaa qilishiga qaramasdan, oqsuv, peshtepa va chordevor qal’alari ham bosib olindi. 1864- yil iyun oyida turkiston, oktyabrda esa chimkent shahrlari bosib olindi. 1864- yil oktyabrda general chernyaev toshkent shahrini egallash maqsadida hujum boshladi. toshkent aholisiga yordamga lashkarboshi mulla alimqul qoʻqondan yetib keldi va shahar mudofaasini tashkil etishga kirishdi. shahar mudofaachilari bu hujumni qaytardi va chor qoshinlari chimkentga chekinishga majbur boʻldi. bu ogʻir magʻlubiyat rossiya imperiyasini toʻxtatib qololmadi. 1865- yilning bahoridan general chernyaev toshkentga qarshi yangi hujum harakatlarini boshlab yubordi. chernyaev 1865- yil 7- mayida toshkentga …

5 / 45

egalladi. 1866- yil avgustda orenburgdan general-gubernator krijanovskiy toshkentga keldi va romanovskiy bilan birgalikda buxoro amirini tobe qilish harakatini boshlashdi. katta qoʻshin tortib 1866- yil oktyabrda oʻratepa viloyati, zomin qal’asini bosib oldi, soʻng jizzaxni egalladi. podsho aleksandr ii 1867- yil 14- iyulda turkiston general-gubernatoriligi va turkiston harbiy okrugini tuzish togʻrisida farmon berdi. general-gubernator va okrug qomondoni etib general-ad'yutant fon kaufman tayinlandi. unga keng vakolat berilib harbiy-ma’muriy, moliyaviy-iqtisodiy, fuqarolik ishlarini mustaqil hal qilish huquqlari berilgan edi, shu boisdan u “yarim podshoh” deb atalardi. bu tadbir rossiya imperiyasining oʻrta osiyoni bosib olish yolidagi harakatida yangi bosqich boʻldi. 1868- yil buxoro amiri qoʻshinlari bilan rossiya imperiyasi qoʻshinlari oʻrtasida choponota tepaligida jang boʻldi. bu hujumga turkiston general-gubernatori kaufmanning shaxsan ozi boshchilik qildi va samarqand egallandi. amir muzaffar 1868- yilda fon kaufman bilan sulh tuzishga majbur boʻldi va rossiya imperatorining vassaliga, ya’ni xorijiy mamlakatlar bilan mustaqil aloqalar qila olmaydigan qaram davlatga aylantirildi. sulhga binoan xojand, oratepa, …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 45 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o'zbekistonda mustaqillik g‘oyalarining tarixiy asoslari (3-qism)" haqida

4 mavzu. o‘zbekistonda mustaqillik g‘oyalarining tarixiy asoslari (3-qism) reja: 1. oʻzbek xonliklarning rossiya imperiyasi tomonidan bosib olinishi. mustamlakachilik zulmiga qarshi milliy ozodlik harakati. jadidchilik. 2. turkistonda sovet hokimiyatining oʻrnatilishi. “turkiston muhtoriyati” 3. xx asrning 20-30-yillarida sovet hokimiyatining o’zbekistonda yuritgan siyosati, uning mohiyati va oqibatlari. siyosiy qatag’onliю 4.ikkinchi jahon urushi yillarida o'zbek xalqining fashizm ustidan qozonilgan g'alabaga qo’shgan hissasi 5. sovet hokimiyatining o‘zbekistonda amalga oshirgan ijtimoiy, siyosiy-iqtisodiy tadbirlarining mustamlakachilik siyosati. o‘zbekiston mustaqillikka erishish yo‘lida (1946-1991) rossiya imperiyasi tomonidan o‘rta osiyoni bosib olish uchun istilochilik harakatlarinin...

Bu fayl DOCX formatida 45 sahifadan iborat (67,1 KB). "o'zbekistonda mustaqillik g‘oyalarining tarixiy asoslari (3-qism)"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o'zbekistonda mustaqillik g‘oya… DOCX 45 sahifa Bepul yuklash Telegram