биотехнология ва биоҳавфсизлик

PPT 27 pages 1.4 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.4 MB

File type PPT

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

биотехнология ва биоҳавфсизлик биотехнология ва биоҳавфсизлик 15-маъруза режа хавфсизлик ҳақида умумий тушунчалар. биомуҳандислик ва трансгенозда биологик хавфсизлик ва генетик хавф. генетик модификация қилинган организмлар ва улардан олинадиган маҳсулотлар устидан давлат назорати ва бошқаруви. ривожланган давлатларда генетик ўзгартирилган организмлар бўйича биологик хавфсизликни назорат қилишда давлат бошқаруви. биотехнология ва биомуҳандисликда стандартлаш. биотехнология ва биомухандислик фани эришган ютуқларни ҳамда xxi асрда амалга оширилиши лозим бўлган лойиҳаларни бу йўналишда содир бўладиган ҳатти-ҳаракатларни қиёсий ўрганиш натижасида дунёнинг кўпчилик олимлари илмий ва иқтисодий асосланган, реал воқейликка эга бўлган ишонч билан, биотехнология - бу xxi асрда ривожланиши зарур бўлган, инсоният учун хизмат қиладиган асосий фанлардан бири эканлигини хитоб қилмоқдалар. бу ҳақда замонавий биотехнология ва биомухандислик фанлари пайдо бўлгандан бери ўтган ярим аср давомида эришилган ютуқлар ҳам гувоҳлик бериб турибди. шундай экан, бундан кейин биотехнология ва биомухандисликни ривожланти-риш ҳамда бу ривожланиш натижа-сида инсоният ва атроф-муҳит учун хавф туғилмаслигига қандай илмий асослар бор? хавфсизлик ҳақида умумий тушунчалар табиий, технологик …

2 / 27

келиб чиқади. хавфсизликнинг бош мезони бу - инсондир. инсон хавфсизлиги-ни, унинг ҳаёт фаолияти, инсон яшаб турган жамият хавфсизлигини, атроф-муҳитни ҳимоя қилмасдан туриб, тўлақонли ижтимоий-иқтисодий фаолиятни амалга ошириб бўлмайди. ҳавфсизлик принциплари хавфсизликнинг принципларидан бири - инсон, жамият ва давлат ўртасидаги ўзаро жавобгарликдир. хавфсизликка эришиш - бу ҳаётий зарур қизиқишларни ички ва ташқи хавфдан мустаҳкам муҳофаза қилишга қодир бўлган тизимни ишга солишдир. хавфсизлик - инсон, жамият, давлат ва бутун борлиққа тегишли биологик, экологик, ижтимоий, иқтисодий, озиқ-овқат, ҳарбий ва бошқа омиллар бўлиши мумкин. хавфсизликнинг ҳар хил турлари ва уларни биотехнологияга таъсирини қуйидагича ўрганишимиз мумкин соғликни сақлаш сохаси дори-дармонлар, вакциналар, диагностика препаратлари инсон репродукциясидан фойдаланиш (сунъий уруғлантириш), ирсий касалликларни олдиндан диагностика қилиш ва бошқалар ген орқали даволаш, ксенотрансплантология озиқ-овқат сохаси озиқа махсулотларининг сифатини яхшилаш, парҳез ва озиқа препаратлари ишлаб чиқиш (қандсимон моддалар, аминокислоталар, витаминлар ва ҳ.к. озиқ-овқат саноатида (нон, пишлоқ, вино, пиво, таъм ва ҳид берувчи моддалар ва ҳ.к) фойдаланиш қишлоқ хўжалиги соҳаси ўсимликлар …

3 / 27

рли чиқиндисиз технологиялар яратиш биологик хилма-хилликни, ноёб ўсимликлар ва ҳайвонларни асраш, популяцияларини қайта тиклаш табиий ресурсларни қазиб олиш муаммолари қазилма бойликлардан фойдаланиш, шунингдек, ташландиқ материаллар ва чиқиндилар (биометаллургия, нефть қудуқларини тиклаш ва ҳ.к). биоэнергетика (биогаз, техник спирт, водород ва ҳ.к.) табиий махсулотлардан кимёвий моддалар ишлаб чиқариш генетик хавф инсон ва табиатни заҳарловчи моддалар яратишга мўлжалланган илмий изланишлардан ташқари, илмий лабораторияларда ген муҳандислиги йўли билан инсон ҳаётига хавф солувчи бирорта ҳам микроорганизм штамми, ўсимлик нави ёки ҳайвон турлари яратилмаган. гмо ва улардан олинадиган махсулотларни биологик хавфсизликка таъсири генетик модификация қилинган организмлар ва улардан олинадиган махсулотларни биологик хавфсизлик нуқтаи назаридан баҳолашни энг асосий босқичларидан бири - уларни санитария-гигиена экспертизасидан ўтказишдир. санитария-гигиена экспертизаси талаблари бирламчи трансген ўсимликларни кимёвий таркибини ўрганиш; генетик модификация қилинган ўсимликлар ва улардан олинган махсулотларнинг биологик баҳосини ва организмда сўрилиш хусусиятларини таққослаб ўрганиш; уларни аллергик хусусиятларини ва инсон иммун тизимига таъсирини ўрганиш; уларни заҳарлилигини, концерогенлигини ва мутагенлигини ўрганиш; уларнинг инсон …

4 / 27

и яратишни чеклаб қўйиш, ҳатто бундай ишларни тақиқлаб қўйиш бўйича махсус ҳужжатлар қабул қилганлар. шундай бир вақтда, ақш, буюк британия, франция ва шарқий европа мамлакатларида бу соҳани янада тезроқ ривожлантириш бўйича қатор ҳужжатлар қабул қилинган ва уларни ҳаётга тадбиқ этиш бўйича давлат дастурлари қабул қилиниб, унга катта миқдорда маблағлар ҳам ажратилган. бу сўзларни хитоб қилган норман берлаук биринчи навбатда озиқ-овқат ва қишлоқ хўжалик биотехнологиясини ҳисобга олган эди. инсонларни ва хатто баъзи-бир мамлакатларнинг биотехнологияга, айниқса, трансген организмларга бўлган муносабатлари нима учун қарама-қарши эканлигини тушунтириб, нобел мукофоти совриндори “яшил революция” нинг муаллифларидан бири, техас университети халқаро қишлоқ хўжалиги кафедраси профессори норман берлаук шундай дейди: “баъзи бир мамлакатларда нотўғри ахборотга эга бўлган, атроф муҳитни муҳофаза қиладиган кишилар чуқур тушунмасдан туриб, фан ва технологияга ҳужум қиладилар. бундай одамларнинг фикрича қишлоқ хўжалигида юқори ҳосилдор технологиялар жумладан, генетик модификация қилинган ўсимликлардан олинадиган махсулотлар уларни истъемол қилган кишиларни гўёки заҳарлар эмиш. ўз-ўзидан савол туғилади, нима учун кўпгина …

5 / 27

пчилиги трансген ғўзадан олинган пахтадан кийим кийиб, трансген соя, буғдой, лавлаги ва бошқа қатор ўсимликлардан олинадиган озиқ-овқат махсулотларини (ёғ, оқсил, углевод ва ҳ.к.) истеъмол қилсаларда, шу туфайли касалланган ёки зарар кўрган инсонларни мисол қилиб кўрсата оладиган, илмий асосланган кўрсаткичлар йўқ. шундай экан, фан, айниқса бутун сайёрамиз инсонлари умид билан қараётган биотехнология фанини, айниқса озиқ-овқат биотехнологиясини ривожлантириш ва унинг ютуқларини ҳаётга тадбиқ этиш йўлида бош қотириб, хизмат қилишимиз лозим. эътиборингиз учун раҳмат ! medicine, money, expensive

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "биотехнология ва биоҳавфсизлик"

биотехнология ва биоҳавфсизлик биотехнология ва биоҳавфсизлик 15-маъруза режа хавфсизлик ҳақида умумий тушунчалар. биомуҳандислик ва трансгенозда биологик хавфсизлик ва генетик хавф. генетик модификация қилинган организмлар ва улардан олинадиган маҳсулотлар устидан давлат назорати ва бошқаруви. ривожланган давлатларда генетик ўзгартирилган организмлар бўйича биологик хавфсизликни назорат қилишда давлат бошқаруви. биотехнология ва биомуҳандисликда стандартлаш. биотехнология ва биомухандислик фани эришган ютуқларни ҳамда xxi асрда амалга оширилиши лозим бўлган лойиҳаларни бу йўналишда содир бўладиган ҳатти-ҳаракатларни қиёсий ўрганиш натижасида дунёнинг кўпчилик олимлари илмий ва иқтисодий асосланган, реал воқейликка эга бўлган ишонч билан, биотехнология - бу xxi асрда ривожланиши зарур бўлг...

This file contains 27 pages in PPT format (1.4 MB). To download "биотехнология ва биоҳавфсизлик", click the Telegram button on the left.

Tags: биотехнология ва биоҳавфсизлик PPT 27 pages Free download Telegram