углеводлар алмашинуви

PDF 18 стр. 608,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 18
10-маъруза углеводлар алмашинуви режа 1.распад глюкозы (гликолиз). 2.энергетический баланс и биологические функции гликолиза 3.распад гликогена (гликогенолиз) 4.распад других моносахаридов 5.спиртовое брожение ҳаѐтий жараѐнларда углеводларнинг катаболизми муҳим рол ўйнайди. углеводлар алмашинувидан ажралган энергия атф шаклида тўпланиб, ҳужайранинг молекуляр компонентлари синтезида ва бошқа метаболитик жараѐнларда фойдаланилади. углеводларнинг катаболизмидан ҳосил бўлган метоболитлар аминокислоталар, липидлар ва нуклеотидлар учун дастлабки хом ашѐ ҳисобланади. углеводлар инсон озуқасининг 60-70% и ни ташкил қилиб, уларнинг асосий массаси поли- ва олигосахаридлардир. углеводлар ошқозон-ичак йўлида моносахаридларгача парчаланиб, ичак деворларидаги шилимшиқ пардалар орқали қонга сўрилади. углеводларнинг парчаланиши амилолитик ферментлар иштирокида гликозид боғларини гидролиз қилишдан бошланади. бундай ферментлар оғиз бўшлиғида сўлак таркибидаги -амилазалар, крахмал ва гликогендаги 1-4 гликозид боғларини гидролиз қилади. специфик дисахаридазаларга мальтаза, сахараза (инвертаза), лактаза кириб, улар дисахаридларни моносахаридларгача парчалайди. -амилаза (16)--гликозид боғига таъсир қилмагани учун амилопектиннинг бир қисми парчаланиб, асосий қисми гидролизга учрамайди. амилопектиндан парчаланган қисмини декстринлар деб, улар ингичка ичакда амило--(1-6)-глюкозидаза ферменти орқали парчаланади. углеводларнинг парчаланадиган асосий жойи …
2 / 18
транспорт (nа + боғлиқ симпорт) механизми асосида кўчирилади. глюкозанинг қондан ҳужайрага оқими 110 галактоза 100 глюкоза 43 фруктоза 19 манноза 15 ксилоза 9 арабиноза градиентнинг пасайиши асосида бўлиб, ҳайвон ҳужайра цитозолида унинг миқдори жуда кам бўлади. қонда глюкозанинг миқдори 5 ммоль/л атрофида бўлади. лекин жигар ва мия ҳужайраларига глюкозанинг узатилиши пассив диффузия асосида содир бўлади. барча тўқималарга глюкозанинг транспорти инсулин таъсирида, диффузия асосида амалга ошади. юқорида таъкидланганидек, одам ва ҳайвон тўқималарида захира ҳолда гликоген бўлса, ўсимликларда эса крахмал бўлади. крахмал гидролизи қисман юқорида кўрилди. глюкоген парчаланишини гликогенолиз деб аталади. мазкур жараѐн гидролиз ѐки фосфоролиз реакциялари орқали амалга ошади. фосфоролиз гликоген парчаланишидаги асосий йўл бўлиб, бу жараѐнни трансфераза синфига кирувчи гликогенфосфорилаза ферменти катализлайди. гликогенфосфорилаза ѐки фосфорилаза ферменти гликоген ѐки крахмал молекуласини қайтарилмайдиган реакция асосида -1-4 глюкозид боғини фосфат кислота ѐрдамида узиб, глюкоза-1-фосфат ҳосил қилади. бу жараѐн босқичма-босқич амалга ошиб, то -1-6 боғга етгунча давом этади. глюкоза-1-фосфат тезда изомеризацияга учраб, глюкоза-6-фосфатга айланади. …
3 / 18
илади. жумладан, гликогенфосфорилаза фаоллигининг бошқарилиши поғонали бўлиб, каскад характерига эга. мазкур фермент фаоллигини регуляция қилиниши бир неча йўл асосида амалга ошади: 1) гормонлар орқали (жигардаги глюкагон, мушаклардаги адреналин); 2) аллостерик бошқарилиши; 3) протеинкиназали реакциялар орқали (гликогенфосфорилаза ферменти таркибидаги сериннинг фосфорланиши туфайли). мушаклардаги фосфорилаза ферментининг фаоллиги амф ва ацетилхолиннинг концентрациясига ҳамда муҳитдаги кальций, натрий катионларининг борлигига боғлиқ. жигарда гликоген ва фосфор кислотасининг миқдори камайиб, глюкоза-6-фосфатнинг концентрацияси кўпайиб кетса, фосфорилазанинг фаоллиги кескин пасайиши кузатилади. фосфорилаза ферменти фаоллигини пасайиши жигардаги гликоген заҳирасини кескин камайишини сақлашдан иборат. агар гликоген миқдори жигарда маълум чегарадан пастга тушиб кетса, мия ва юрак фаолиятининг ишига глюкоза етишмай қолиши мумкин. гликогеннинг гидролитик парчаланиши жигарда содир бўлади. фосфоролиз натижасида ҳосил бўлган глюкоза турли хил тўқималарда босқичма-босқич амалга ошувчи реакциялар натижасида парчаланади. глюкозанинг тўқималарда парчаланиши асосан икки йўл орқали амалга ошади: а) таркибида 6 та углерод атомига эга бўлган тутган глюкоза 2 молекула 3 атомли триозаларга парчаланади. бу эса глюкозанинг дихотомик …
4 / 18
иш турларидан яна бири-сут кислотали ачишдир, бунда охирги маҳсулот сут кислотаси ҳисобланади. бу жараѐнни яна гликолиз деб ҳам аталади (юнонча glicos-ширин, lysis-эриш, парчаланиш). гликолиз реакцияларини ўн бир хил фермент амалга оширади. мазкур ферментлар бир-бирлари ѐки спустратлар таъсирида фаол ҳолга келади. биринчи реакцияда глюкоза фосфорланиб, глюкоза -6-фосфатга айланади. глюкоза -6-фосфат изомерланиб, фруктоза-6-фосфатга, бу эса ўз навбатида фосфорланиб, фруктозо-1-6-дифосфат ҳосил бўлади кейинги реакцияларда фруктоза-1,6-дифосфат, икки молекула триозага-3- фосфоглицеринальдегид ва фосфодиоксиацетонга айланади. бу реакцияларни шартли равишда икки босқичга бўлиш мумкин. биринчи поғонада энергия сарфланади. иккинчисида эса энергия атф шаклида тўпланади. гликолиз жараѐнида триозаларни ҳосил бўлиши қуйидагича: фосфодиоксиацетон кам миқдорда ҳосил бўлади. ҳосил бўлгани ҳам тезда фосфоглицеринальдегидига фермент орқали айланади. демак, ҳар бир глюкоза икки молекула фосфоглицеринальдегидини ҳосил қилади. c6h12o6 2ch3c h oh c o oh сут кислотаси c c o h oh h oh oh h h oh ch2oh h c c o h oh h oh oh h h oh ch2 h …
5 / 18
дай қилиб, альдегид гуруҳининг фосфорланишидаги оксидланишдан ҳосил бўлган энергия 1,3-дифосфоглицерин кислотадаги биринчи углерод атомида макроэргли фосфор боғини ҳосил қилиши билан бу жараѐн якунланади. бундай реакцияни гликолитик оксидоредукция дейилади. мазкур реакция натижасида ҳосил бўлган атф ни субстратли фосфорланиш деб аталади. c o h ch ch2 oh o p o oh oh + e - sh+ над c~s ch ch2 oh o p o oh oh o e + над. н + фосфоглицеринальдегид фосфоглицеринальдегид ва фермент фермент фосфоглицеринальдегид ва фермент c~s ch ch2 oh o p o oh oh o e + h3po4 e sh + h c oh ch2 o p oh oh o c o o~p oh o oh фермент 1,3- дифосфоглицерин кослота c o o~p o oh oh oh oh opo oh ch2 h c 1,3 - дифосфоглицерин кислота + адф фосфоглицераткиназа c ch ch2 oh o p o oh oh oh 3 - фосфоглицерин кислота + атф кейинги …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "углеводлар алмашинуви"

10-маъруза углеводлар алмашинуви режа 1.распад глюкозы (гликолиз). 2.энергетический баланс и биологические функции гликолиза 3.распад гликогена (гликогенолиз) 4.распад других моносахаридов 5.спиртовое брожение ҳаѐтий жараѐнларда углеводларнинг катаболизми муҳим рол ўйнайди. углеводлар алмашинувидан ажралган энергия атф шаклида тўпланиб, ҳужайранинг молекуляр компонентлари синтезида ва бошқа метаболитик жараѐнларда фойдаланилади. углеводларнинг катаболизмидан ҳосил бўлган метоболитлар аминокислоталар, липидлар ва нуклеотидлар учун дастлабки хом ашѐ ҳисобланади. углеводлар инсон озуқасининг 60-70% и ни ташкил қилиб, уларнинг асосий массаси поли- ва олигосахаридлардир. углеводлар ошқозон-ичак йўлида моносахаридларгача парчаланиб, ичак деворларидаги шилимшиқ пардалар орқали қонга сўрилади. угл...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PDF (608,2 КБ). Чтобы скачать "углеводлар алмашинуви", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: углеводлар алмашинуви PDF 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram