nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar

DOCX 6 pages 22.1 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 22.1 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

ma`ruza mavzusi: nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar. 1.ta’lim berish texnologiyasi vaqt: 80 daqiqa talabalar soni: 60-80 ma`ruza mashg’ulot ining shakli va turi mavzu bo`iycha vizuallashgan ma`ruza mashg’uloti ma`ruza mashg’ulotining tuzilishi: 1. kirish 2. nazariy qism 3. yakuniy qism ma`ruza mashg’uloti maqsadi: nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar to’g’risidagi bilimlarni mustahkamlash va chuqurlashtirish. pedagogik vazifalar: - surfaktant hosil bo'lishini oshiruvchi moddalar, nafas analeptiklari, yo'talga qarshi moddalar, balg'am ko'chiruvchi moddalar, bronxolitiklar, o'pka shishida qo'llaniladigan dori vositalari tasnifi, farmakodinamikasi, farmakokinetikasini, nojo‘ya ta’sirlari xaqida bilimini kengaytirish; o’quv faoliyati natijalari: talaba bilishi kerak: - surfaktant hosil bo'lishini oshiruvchi moddalar, nafas analeptiklari, yo'talga qarshi moddalar, balg'am ko'chiruvchi moddalar, bronxolitiklar, o'pka shishida qo'llaniladigan dori vositalari tasnifi, ta`sir mexanizmi, ularning chiqarilishi, dozalari, qo’llashga ko’rsatma va qarshi ko’rsatmalar, nojo`ya ta`siri ta’lim usullari ma`ruza o`qish, namoyish qilish ta’lim shakli frontal o`qitish ta’lim vositalari ma`ruza matni, slaydlar, internet saytlari, yozuv taxtasi va bo’r. ta`lim sharoiti jihozlangan, (internet) ma`ruza zali 2. …

2 / 6

adi. jalb qilinuvchi savollar beradi. mavzuning har bir qismi bo‘yicha xulosa qiladi; eng asosiylariga e’tibor qaratadi va berilayotgan ma’lumotlarni daftarga qayd qilishni talab etadi. 2.1. yozadilar, tinglaydilar. jadvallarni daftarga ko‘chirib oladilar. savollar beradilar, ma’lumotlarni daftarga qayd qiladilar. 3- bosqich. yakuniy qism (20 daq.) 3.1. mavzu bo’yicha yakun qiladi. qilingan ishlarni kelgusida kasbiy faoliyatlarida ahamiyatga ega ekanligi muhimligiga talabalar e’tiborini qaratadi. 3.2mustaqil tayyorgarlik ko`rish uchun savollar, topshiriq, mavzu bo’yicha kerakli adabiyotlar va internet saytlar ro’yxatini beradi. 3.1. tinglaydi. 3.2. tinglaydi, yozib oladi. 3. mavzuning rezyumesi. nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar surfaktant hosil bo'lishini oshiruvchi moddalar, nafas analeptiklari, yo'talga qarshi moddalar, balg'am ko'chiruvchi moddalar, bronxolitiklar, o'pka shishida qo'llaniladigan dori vositalari tasnifi, ta`sir mexanizmi, ularning chiqarilishi, dozalari, nojo`ya ta`siri. 4. ma`ruzaning maqsadi: surfaktant hosil bo'lishini oshiruvchi moddalar, nafas analeptiklari, yo'talga qarshi moddalar, balg'am ko'chiruvchi moddalar, bronxolitiklar, o'pka shishida qo'llaniladigan dori vositalari tasnifi, ta`sir mexanizmi, ularning chiqarilishi, dozalari, qo’llashga ko’rsatma va qarshi ko’rsatmalar, …

3 / 6

dalar, ta’sir mexanizmi qo’llashga ko’rsatma va qarshi ko’rsatmalar. (10 daq.) 6. ma`ruzaning mazmuni. nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar. nafas a’zolariga ta’sir etuvchi moddalar 6 guruhga bo'linadi: i. surfaktant hosil bo'lishini oshiruvchi moddalar. ii. nafas analeptiklari. iii. yo'talga qarshi moddalar. iv. balg'am ko'chiruvchi moddalar. v. bronxolitiklar. vi. o'pka shishida qo'llaniladigan moddalar. glyukokortikoidlar, etimizol, bromgeksin va eufillin surfactant hosil bo'lishini oshiruvchi moddalar hisoblanadi. surfaktant o'pka alveolalarini rostlaydigan modda fosfolipidlardan iborat. surfaktant homiladorlikning 20-24 haftasidan boshlab, homila alveotsitlarining ii turidan hosil bo'ladi. ma’lumki, homila tug'ilishi bilan birinchi nafas olishda surfaktant tufayli alveolalarrostlanib, to'g'rilanib, nafas olishga hozirlanadi. agar surfaktant miqdori kamaysa, bu holat bola vaqtidan oldin — chala tug'ilganda, gipoksiya, gipotermiya, atsidozlarda alveolalar to'g'rilanmay, puchayib qoladi va chaqaloqlarda o'ziga xos nafas yetishmovchiligi paydo bo'ladi. bola to'xtab-to'xtab nafas oladi, keyin esa nafasi butunlay to'xtab qoladi. surfaktantning miqdorini qog'onoq suvida fosfolipidlar spektrini aniqlash tufayli belgilash mumkin. agar fosfolipidlardan letsitinning sfingomielinga nisbati 1 raqamdan kamayib ketsa, …

4 / 6

laming hayoti saqlab qolinadi. etimizol gipotalamus markazlariga ta’sir ko‘rsatib, gipofizdan aktg ajralishini oshiradi, aktg esa buyrak usti bezidan glyukokortikoidlar ajralishini kuchaytiradi, glyukokortikoidlar o‘z navbatida surfaktant hosil bo'lishini oshiradi. etiinizolni bo'lajak onaga tug‘ish davri oldidan hamda yangi tug'ilgan chaqaloqqa qo'llash mumkin. bromgeksin surfaktant hosil bo'lishini oshiradi, bo‘lajak onaga tug‘ish jarayonidan oldin qo'llanadi. euftuin chaqaloq tug‘ilishidan 24 soat oldin ona organizmiga yuboriladi.yirik qoramollaming o‘pkasidan yuqori darajada tozalangan tabiiy surfaktant — alveofakt olingan. modda surfaktant yetishmovchiligiga bogiiq nafas buzilganda yangi tug'ilgan chaqaloqlarda birinchi soatda intratraxeal qo'llaniladi. nafas analeptiklari nafasni yengillashtiradi, tezlashtiradi va chuqurlashtiradi, o'pkada havo almashinuvini yaxshilaydi. nafas analeptiklari nafas markazi qo'zg'aluvchanligi kamayib ketganda, narkotik, uxlatuvchi, analgetik moddalar, uglerod (l)-oksididan yengil zaharlanganda, narkozdan keyin o'pkada havo aylanishini oshirish uchun, chaqaloqlar asfiksiya bilan tug'ilganda, bolalardagi kollaptoid holatlarda qo'llanadi. ta’sir mexanizmiga qarab ular uch guruhga bo'linadi: 1.'bevosita nafas markaziga ta’sir etuvchi moddalar. 2. reflektor ta’sir etuvchi moddalar. 3: aralash ta’sir mexanizmga ega moddalar. bevosita nafas …

5 / 6

shqa analeptiklarga nisbatan kam zaharli hisoblanadi. o'zi nafas markazini qo'zg'atuvchi modda bo'lsa ham ayrim miqdorlari miya po'stlog'iga tinchlantiruvchi ta’sir ko'rsatadi. yuqorida keltirilganidek, etimizol tufayli gipofizdan aktg ajralib, buyrak usti bezlarida glyukokortikoidlar hosil bo'lishini oshiradi. glyukokortikoidlar etimizol eufillin, etilmorfin gidroxlorid, kodein fosfat libeksin esa yangi tug'ilgan chaqaloqning yangi sharoitga moslashishiga yordam beradi, o'pkada surfaktant hajmini oshirib, alveolalami rostlaydi, puchayishiga yo'l qo'ymadi. etimizol hujayralarda siklik amf miqdorini oshiradi, siklik amf esa to'qimalar uchun quwat manbai hisoblanadi. reflektor ta’sir ko'rsatuvchi analeptiklar: lobelin va sititon carotid sinusda joylashgan h - xolinoretseptorlami qo'zg'atib, afferent tolalardan refleks yo'li bilan impulslar nafas markaziga o'tib, uni qo'zg'atadi. lobelin, sititon faqat venaga yuboriladi, ta’siri tezda boshlanib, nafas tezlashadi hamda chuqurlashadi. agar birinchi marta yuborilganda ta’sir ko'rsatmasa, ulami takroran yuborishning foydasi yo'q bo'ladi. aralash ta’sir mexanizmiga ega moddalar: kordiamin, kamfora, sulfokamfokain, uglekislota bevosita nafas markazini qo'zg'atadi, ulardan kordiamin, uglekislota sinokarotid sohada joylashgan xemoretseptorlami qo'zg'atib, nafas markazi qo‘zg‘aluvchanligini va sezuvchanligini reflektor …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar"

ma`ruza mavzusi: nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar. 1.ta’lim berish texnologiyasi vaqt: 80 daqiqa talabalar soni: 60-80 ma`ruza mashg’ulot ining shakli va turi mavzu bo`iycha vizuallashgan ma`ruza mashg’uloti ma`ruza mashg’ulotining tuzilishi: 1. kirish 2. nazariy qism 3. yakuniy qism ma`ruza mashg’uloti maqsadi: nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar to’g’risidagi bilimlarni mustahkamlash va chuqurlashtirish. pedagogik vazifalar: - surfaktant hosil bo'lishini oshiruvchi moddalar, nafas analeptiklari, yo'talga qarshi moddalar, balg'am ko'chiruvchi moddalar, bronxolitiklar, o'pka shishida qo'llaniladigan dori vositalari tasnifi, farmakodinamikasi, farmakokinetikasini, nojo‘ya ta’sirlari xaqida bilimini kengaytirish; o’quv faoliyati natijalari: talaba bilishi kerak...

This file contains 6 pages in DOCX format (22.1 KB). To download "nafas tizimi faoliyatiga ta`sir etuvchi vositalar", click the Telegram button on the left.

Tags: nafas tizimi faoliyatiga ta`sir… DOCX 6 pages Free download Telegram