umumiy psixologiyani predmeti, ilmiy tadqikot metodlari

PPTX 49 стр. 357,0 КБ Бесплатная загрузка

49 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 357,0 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 49

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 49

режа: 1 мавзу: умумий психологиянинг предмети, илмий тадкикот методлари умумий психология 1-мавзу: психологиянинг предмети режа: 1. психология ҳақида тушунча 2. психологиянинг фан сифатида шаклланиши 3. мия ва психика. онг ҳақида тушунча 4. психологиянинг илмий тадкикот методлари 2 психик фаолиятлар қуйидаги жараёнларни ўз ичига олади: билиш фаолиятлари билиш жараёнлари шахснинг ҳиссий, иродавий соҳаси шахснинг индивидуал психологик хусусиятлари диққат, нутқ, фаолият сезги, идрок, хотира, ҳаёл, тафаккур ҳиссиёт, ирода темперамент, характер, қобилият 3 психика пайдо бўлишининг асосий шакллари м.гамезо ва домашенколарнинг “атлас по психологии” номли қўлланмасида қуйидагича ифодаланади: йўналганлик темперамент характер қобилият қизиқиш кайфият ишонувчанлик шубҳаланувчанлик апатия тушкунлик ва бошқалар сезги идрок хотира -ҳаёл тафаккур нутқ диққат ҳиссий-иродавий психиканинг пайдо бўлишининг асосий шакллари ва уларнинг ўзаро боғлиқлиги. билиш жараёнлар шахс хусусиятлари ҳолатлар ирода хиссиёт 4 профессор м.г.давлетшин фикрича психика деганда – олий даражадаги материянинг (миянинг) хусусияти тушунилиб, у объектив борлиқни акс эттирилишида намоён бўлади, субъект фаолиятини маълум мақсад асосида йўналтиради ҳамда хулқ-атвор негизида …

2 / 49

атон «идеялар туғма бўлади» деган ғоялари психологик фикр тараққиётига жуда катта ҳисса қўшди. платон таълимотига кўра, «идеялар» моҳияти абадий ва ўзгармас, уларнинг табиий оламдан ташқарида олий олами мавжуд бўлиб, одам уларни кўзи билан кўра олмайди. 9 платон психологияда «дуализм» оқимининг асосчиси ҳисобланади. дуализм сўзи икки ёқламалик ёки икки мустақил фикр деган маънони англатади. дуализм таълимоти моҳияти, моддий ҳамда руҳий олам тана ва психиканинг бир-бирига боғлиқ бўлмаган ҳолда мавжуд бўлиб, азалдан қарама-қарши нарсалар деб тушунтиради. 10 кишилик тафаккури тарихида биринчи бўлиб руҳ ва жонли тананинг ажралмаслигини исботлаб берди. унга кўра, жон қисмларга бўлинмайди, лекин у фаолиятимиз давомида озиқланиши, ҳис этиши ва ҳаракатга келиши, ақл-идрок каби турларга оид қобилиятларда намоён бўлиши мумкин. биринчи қобилиятлар ўсимликга, иккинчиси ва учинчиси ҳайвонларга, тўртинчиси эса инсонларга хосдир. арасту 11 психологиянинг фан сифатида юзага келиш босқичлари қуйидаги жадвалда ўз аксини топган 2-босқич психология онг ҳақидаги фан сифатида. 1-босқич психология жон ҳақидаги фан xvii асрда табиий фанлар ривожланиши …

3 / 49

(1588-1679) руҳни мутлақо рад этиб, механик ҳаракатни ягона воқелик деб тан олиб, унинг қонуниятлари психологиянинг ҳам қонуниятлари эканлигини таъкидлади. 14 нидерландиялик олим спиноза (1632-1677) онгни катта кўламга эга материядан сира қолишмайдиган воқелик, яъни яққол нарса деб, тушунтирди. у детерминизм (лотинча demmerminara - белгилайман) тамойилининг, яъни табиат, жамият ҳодисаларининг, шу жумладан, психик ҳодисаларнинг объектив сабаблар билан белгиланлиги ҳақидаги таълимот тарғиботчиси эди. 15 xvii асрда эмперизм ва сенсуализмни тажриба ва ҳис этиладиган билимнинг «соф» ақл-идрокдан афзаллиги ҳақидаги таълимотнинг, яъни ақлда ҳеч қандай туғма ғоялар ва тамойиллар бўлиши мумкин эмаслиги ҳақидаги таълимотнинг олдинги маррага кўтарилишига олиб келди. бу таълимотни инглиз файласуфи ва педагоги жон локк (1632-1704) астойдил ҳимоя қилиб чиққан эди. уни эмпирик психологиянинг асосчиси деб, ҳисоблаш қабул қилинган. 16 инглиз тадқиқотчиси чарльз белл ва француз франсуа мажанди ёйилувчи ва ҳаракат нервлари ўртасидаги тафовут очиб берилди. унинг негизида психология фанида «рефлектор ёйи» деган янги тушунча пайдо бўлди. буларнинг натижасида ихтиёрий (онгли) ва ихтиёрсиз …

4 / 49

и ва бир-бири билан боғланишини ҳамда унинг ташқи муҳит билан бўладиган алоқасини таъминлайди. рефлекс организмнинг ташқи ва ички таъсирларга марказий нерв тизими орқали берган жавоб реакциясидир. и.м.сеченов томонидан инсон ҳаётида рефлекслар юқори баҳоланиб, унга қуйидагича таъриф берилади: “онгли ва онгсиз ҳаётнинг барча актлари (ҳаракатлар) келиб чиқиши усулига (моҳиятига) кўра рефлекслардир”. 22 23 рефлектор актда и.м.сеченов учта бўғимни ажратади: биринчи бўғимда сезаётган “тўпнинг” таъсирланиши нерв қўзғалишига айланади қўзғалиш ва тормозланиш жараёнлари асосида ўзига хос равишда ахборотни қайта ишлаш ва қарор қабул қилиш рўй беради буйруқни амалга оширувчи органларга (мускулларга ва безлар ва ҳоказо) узатиш анализаторлар бу нерв физиологик аппарат бўлиб, перифериядаги нерв учидан (рецептор) ва сезувчи нервдан( ўтказиш йўли) мия қобиғининг тегишли қўзғатувчини қабул қилувчи соҳасидан иборатдир. 24 25 инсон миясининг функционал тузилишини а.р.лурия 3 та блокка ажратади: 1-блок: энергетик блок, у мия пўстлоқ қисмининг нормал ишлаш тонусини таъминлайди. мия пўстининг юқоридаги қисмида жойлашган. 2-блок: ахборотларни қабул қилиш, қайта ишлаш ва …

5 / 49

кинчи хоссасига биноан, онгда объект билан субъект ўртасидаги аниқ фарқ ўз ифодасини топади, яъни одам «мен» деган тушунчани «мен эмас» тушунчасидан фарқини ажратади. онгнинг учинчи хоссасига асосан онг ёрдами билан одамнинг мақсадни кўзлаш фаолияти таъминланади. онгнинг тўртинчи хоссасига асосан турли муносабатлардан онгли равишда турли ҳис-туйғулар юзага келади. онгсизлик бу шундай психик жараёнлар ва ҳодисалар йиғиндисики, унда инсон ўз хатти-ҳаракатларига жавоб бермайди, англамайди. бунга туш кўриш, баъзи патологик ҳодисалар, алахлаш, галлюцинация кабилар киради. 28 қуйида ривож топаётган ва амалий тус касб этаётган психология тармоқларининг қисқача тавсифларини келтирдик: умумий психология – психологиянинг барча масалаларининг ўзига хос жиҳатларини ўрганадиган махсус соҳаси; педагогик психология – кишига таълим ва тарбия беришни психологик қонуниятларини ўрганишни ўз предмети деб билади; ёш даврлари психологияси – турли ёшдаги одамларнинг туғилгандан то умрининг охиригача психик ривожланиш жараёнини, шахснинг шаклланиши ва ўзаро муносабатлари қонуниятларини ўрганади; ижтимоий психология – одамларнинг жамиятдаги биргаликдаги иш фаолиятлари натижасида уларда ҳосил бўладиган тасаввурлар, фикрлар, эътиқодлар, ҳиссий …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 49 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "umumiy psixologiyani predmeti, ilmiy tadqikot metodlari"

режа: 1 мавзу: умумий психологиянинг предмети, илмий тадкикот методлари умумий психология 1-мавзу: психологиянинг предмети режа: 1. психология ҳақида тушунча 2. психологиянинг фан сифатида шаклланиши 3. мия ва психика. онг ҳақида тушунча 4. психологиянинг илмий тадкикот методлари 2 психик фаолиятлар қуйидаги жараёнларни ўз ичига олади: билиш фаолиятлари билиш жараёнлари шахснинг ҳиссий, иродавий соҳаси шахснинг индивидуал психологик хусусиятлари диққат, нутқ, фаолият сезги, идрок, хотира, ҳаёл, тафаккур ҳиссиёт, ирода темперамент, характер, қобилият 3 психика пайдо бўлишининг асосий шакллари м.гамезо ва домашенколарнинг “атлас по психологии” номли қўлланмасида қуйидагича ифодаланади: йўналганлик темперамент характер қобилият қизиқиш кайфият ишонувчанлик шубҳаланувчанлик апатия тушкунлик ва...

Этот файл содержит 49 стр. в формате PPTX (357,0 КБ). Чтобы скачать "umumiy psixologiyani predmeti, ilmiy tadqikot metodlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: umumiy psixologiyani predmeti, … PPTX 49 стр. Бесплатная загрузка Telegram